Mihemed Salih İbrahim Cum'a (Doktor Mihemed Salih Cum'a olarak da bilinir), 1953 yılında Suriye'nin Rojava Kürdistan bölgesindeki Kamışlı'da Kürt Öğrenci Birliği'nin Kurucu Komitesi üyesiydi. 1966 yılında Irak Kürdistan Demokrat Partisi'nin (KDP) Avrupa'daki örgütlerine katıldı. 1979 yılında Dokuzuncu Kongre temsilcileri tarafından Kürdistan Demokrat Partisi Merkez Komitesi üyesi olarak seçildi. Aynı yıl, Kürdistan Demokrat Partisi Merkez Komitesi'nin ilk toplantısında KDP Politbüro üyesi olarak seçildi.
Biyografi
Mihemed Salih İbrahim Cum'a (Doktor Mihemed Salih Cum'a olarak da bilinir), 1937 yılında Batı Kürdistan'ın Kamışlo vilayetine bağlı Kiştek köyünde doğdu. 1959 yılında Şam Üniversitesi Felsefe Bölümü'ne kabul edildi, ancak kısa bir süre sonra eğitimini yarıda bırakarak Almanya'ya gitti. 1960 yılında Münih Üniversitesi Ekonomi Bölümü'ne kabul edildi. 27 Ağustos 1960'ta Avrupa Kürt Öğrenci Birliği (K.S.S.E.) Kongresi'nden dönerken geçirdiği trafik kazasında ağır yaralandı. 1963 yılında Almanya Federal Cumhuriyeti'ndeki Münih Üniversitesi'nden Uluslararası Bilimler Lisansı, 1967 yılında Almanya Demokratik Cumhuriyeti'ndeki Karl Horst Üniversitesi'nden Siyasal Ekonomi Yüksek Lisansı ve 1972 yılında yine Almanya Demokratik Cumhuriyeti'ndeki Karl Horst Üniversitesi'nden Ekonomi Doktorası aldı. 1972 ile 1975 yılları arasında Berlin'deki Humboldt Üniversitesi'nde öğretim üyesi olarak görev yaptı. 1993 yılında üniversite profesörlüğünden emekli oldu. Kürtçe, Arapça, Süryanice, Rusça, Almanca, İngilizce ve Farsça dillerini akıcı bir şekilde konuşmaktadır.
Çalışma sayfası
1953 yılında Suriye'nin Kamışlı kentindeki Kürt Öğrenci Birliği'nin Kurucu Komitesi üyesiydi. 1957'de, daha önce Kürdistan Demokrat Partisi olarak bilinen Kürt Demokrat Partisi'ne üye oldu. 1960 yılında Avrupa Kürt Öğrenci Birliği örgütlerine katıldı. 22-26 Ağustos 1960 tarihleri arasında Berlin'de düzenlenen Avrupa Kürt Öğrenci Birliği'nin Beşinci Kongresi'ne delege olarak katıldı. Avrupa Kürdistan Demokrat Partisi'nin üyesiydi ve Suriye Kürdistan Demokrat Partisi ile Irak Kürdistan Demokrat Partisi arasındaki ilişkilerden sorumluydu. 1960-1964 yılları arasında Avrupa Kürt Öğrenci Birliği'nin (K.S.S.E.) üyesiydi. 9-15 Ağustos 1963 tarihleri arasında Almanya'nın Münih kentinde düzenlenen Avrupa Kürt Öğrenci Birliği'nin Sekizinci Kongresi'nde temsilci olarak görev yaptı ve Birliğin yayın organı olan Havari Velat Dergisi'nin Yazarlar Kurulu üyesi olarak atandı. 26-30 Ağustos 1966 tarihleri arasında Batı Berlin'de düzenlenen Avrupa Kürt Öğrenci Birliği'nin (K.S.S.E) On Birinci Kongresi'ne katıldı. 1968'de Avrupa Kürt Öğrenci Birliği sekreteryasında üye ve bu birlikte Kürdistan Demokrat Partisi'nin temsilcisiydi. 1966'da Avrupa Kürdistan Demokrat Partisi'nin örgütlenmesinden sorumluydu. 1970'te Kürdistan Öğrenci Birliği'nin delegasyonunun başkanıydı. Kürdistan Demokrat Partisi'nin Sekizinci Kongresi öyleydi. 1970'te temsilci Kürdistan Demokrat Partisi'nin Sekizinci Kongresi 16-20 Şubat 1972 tarihleri arasında Romanya'nın Bükreş kentinde düzenlenen Avrupa Kürt Öğrenci Birliği'nin (K.S.S.E) On Beşinci Kongresi'ne katıldı. 1975 yılında ise Berlin'de düzenlenen Avrupa Kürt Öğrenci Birliği Kongresi'nde Politbüro Sekreterliği üyesi olarak seçildi.
1979'da Denetleme Komitesi üyesiydi. Kürdistan Demokrat Partisi'nin dokuzuncu kongresi 1979 yılında, dokuzuncu kongrede delegeler tarafından Kürdistan Demokrat Partisi Merkez Komitesi üyesi olarak seçildi. 1979 yılında, Kürdistan Demokrat Partisi Merkez Komitesi'nin ilk toplantısında, Kürdistan Demokrat Partisi Politbürosu üyesi olarak seçildi. 15 Nisan 1979'da, Kürdistan Demokrat Partisi heyetinin bir parçası olarak Dr. Abdülrahman Kasımlo'yu ziyaret etti. 25 Kasım 1979'da, Kürdistan Demokrat Partisi ile İran Kürdistan Demokrat Partisi arasındaki ilişkileri güçlendirmek amacıyla Mahabad şehrini ziyaret eden Kürdistan Demokrat Partisi heyetinin bir üyesiydi. 1979 yılında, Hula Rajan Kadro Eğitim Enstitüsü'nde öğretmenlik yaptı. 1 Nisan 1981'den 7 Temmuz 1981'e kadar Doğu Kürdistan'daki Rajan köyünde bulunan Kürdistan Demokrat Partisi Kadro Enstitüsü'nün Yedinci Sınıfında Siyasi Ekonomi dersi öğretmenliği yaptı. 1982 yılına kadar Güney Kürdistan'a Peşmerge güçlerinin gönderilmesinden sorumlu Denetleme Komitesi'nin başında bulundu.
1989 yılında Denetleme Komitesi üyesiydi. Kürdistan Demokrat Partisi Onuncu Kongresi öyleydi. 1989'da Kürdistan Demokrat Partisi Onuncu Kongresi Parti Merkez Komitesi ve Politbüro üyesi olarak seçildi. 13 Ocak 1990'da Avrupa İlişkileri Komitesi üyesi olarak atandı. Temmuz 1990 sonunda, Cumhurbaşkanı tarafından temsil edildi. Masoud BarzaniSovyetler Birliği Bilimler Akademisi tarafından Moskova'da düzenlenen Sovyetler Birliği Kürtleri Kongresi'ne katıldı. 1993 yılında Denetleme Komitesi üyesiydi. Kürdistan Demokrat Partisi Onuncu Kongresi – Birleşik. 22 Ağustos 1993'te kongre delegelerinin seçimiyle, Kürdistan Demokrat Partisi – Birleşik'in On Birinci Kongresi Merkez Denetleme ve Soruşturma Komitesi üyesi oldu.
16 Ağustos 1996'da, hizmetlerinden dolayı Mayıs Devrimi Cumhurbaşkanı tarafından, Partinin Altın Jübilesinin 50. yıldönümü vesilesiyle Güney Kürdistan Ayaklanması hakkında yapılan açıklamada bulunuldu. Masoud Barzani Barzani Ölümsüzlük Madalyası ile ödüllendirildi. 2 Kasım 1996 Cumartesi günü, Kürdistan Demokrat Partisi - Birleşik'in yayın organı olan Xebat gazetesinde makalelerini yayınladı. 1996 yılında, Kürdistan Kadınlar Birliği Sekreterliği Politbürosu'nun yayın organı olan Dengê Jinê dergisinde makaleler yazdı. 1997 yılında, Kürdistan Yurtseverler Birliği (PUK) ve Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) arasındaki Barış Komitesi üyesiydi. Şubat 1999'da, Almanya Cumhuriyeti'nde ikamet eden 40 Kürt aydınla birlikte, Pirmam kasabasında uluslararası televizyon yayınlarının başlaması münasebetiyle Kürdistan TV Başkanı'nı tebrik etti. Masoud Barzani 1999 yılında Hazırlık Komitesi üyesiydi. Kürdistan Demokrat Partisi On İkinci Kongresi ve Denetleme Komitesi üyesi Kürdistan Demokrat Partisi On İkinci Kongresi 12 ve 13 Ağustos 2000 Cumartesi ve Pazar günleri, Frankfurt'ta (Federal Almanya Cumhuriyeti) düzenlenen Altıncı Avrupa Komitesi konferanslarının gözetmenlerinden biriydi. 22 Ekim 2000 Pazar günü, Kürdistan Demokrat Partisi'nin yayın organı olan Birayeti gazetesinde bir makale yazdı. 2010 yılında, temsilci Kürdistan Demokrat Partisi On Üçüncü Kongresi 2010 yılında Cumhurbaşkanının danışmanlarından biri oldu. Masoud Barzani.
Eserleri:
1 - Avrupa Kürt Öğrenci Birliği (K.S.S.E) Anayasasının Tercümesi.
2 - Kürdistan Demokrat Partisi'nin 1960 yılında Türkiye'de kurulması amacıyla düzenlenen Beşinci Kongresi'nin Tüzük ve Programının tercümesi.
3 - Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi 1931-1958.
4 - Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi 1958-1961.
5 - Kürtlerin ve Kürdistan'ın Tarihinin Özeti.
6 - İslam Döneminde Kürt Devletleri ve Beyliklerinin Tarihi.
7 - Kürtlerin ve Kürdistan'ın Tarihinin Özeti'nin İkinci Cildi.
8 - Kürtlerin Tarihi ve Mevcut Durumları.
9 - Aydınlatma ve Görüş.
10 - İki Dünya Savaşı Arasında Türk Kürdistanı.
11 - Siyasi ve Askeri Strateji - Kürt Milli Hareketi - Tarihin ve Günümüzün Değerlendirilmesi, Ayrıca Varoluşun Başka Bir Değerlendirmesi.
12 - Avrupa'da Tarih Bilimi, Felsefesi, Üslubu ve Gelişimi.
13 - Kürdistan Tarihi ve Doğu Tarih Yazımı Üzerine Düşünceler.
14 - Modern ve Çağdaş Dönemde Kürt Hareketi.
15 - 1987'de Sovyetler Birliği Bilimler Akademisi ve Sovyet Ermenistan Bilimler Akademisi.
16 - Niccolo Machiavelli.
17 - Toplumsal Sözleşme.
18 - Ütopyadan Bilime Sosyalist İlerleme.
19 - Maymunların İnsanlara Dönüşümünde Çalışmanın Rolü.
20 - Komünist Parti Manifestosu.
21 - Milletlerin Kendi Kaderini Tayin Hakkı Üzerine.
22 - Üç Kaynak ve Üç Marksist-Leninist Bileşen.
23 - Kürt Bölgelerinde Dil Sanatı.
24 - Kürdistan'ın Özgürlüğüne Giden Yolda: 1956-1975 Arasındaki Bazı Siyasi Olaylara Dair Bazı Anılar ve İnançlar.
25 - Aslanın Mezarı Üzerinde.
26 - Avrupa'daki Kürt Öğrenci Birliği'nin Otuz Yıllık Tarihi.
27 - Fahri Doktora (Bidlisi Fahri Doktora, Duhok, 2006, Spirez Yayınevi, Milli Eğitim Bakanlığı Matbaası, Hewler, 2006).
28 - Ütopya (Thomas More) Xanî Matbaası - Duhok - Spirêz Yayınevi, 2008.
29 - Felsefe Tarihi Üzerine Söylemler, Birinci Cilt (Hegel), "Sepet" Üzerine, 2011.
Kaynak:
1 - Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedi Komitesi Arşivleri.
2 - Mihemed Salih Juma, Cumhurbaşkanı Barzani'nin Avrupa Ziyareti ve Kürt Sorunu, Brirayeti Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi Yayın Organı, Sayı 3214, Hewlêr, Pazar, 22 Ekim 2000, s. 7.
3 - Harun Yılmaz, Daniel Müller ve İsmet Şerîf Wanlî, çeviren: Sirwan Xisrowzade, Kurdistan Sor, derleyen ve çeviren: Sirwan Xisrowzade, (Tahran – Shirazeya Kitêbên Me – 1399 H.), s. 103.
4 - Kürdistan Demokrat Partisi Merkez Komitesi Üyelerinin Seçimi – Irak, Gulan Arapça Dergisi, Gulan Kültür ve İletişim Enstitüsü, Sayı 41, Dördüncü Yıl, Hewlêr, 31 Ekim 1999 Z, s. 12.
5 - Siamend, Almanya'daki Kürt aydınlar, Cumhurbaşkanı Barzani'yi "K.TV" kanalının açılışı vesilesiyle tebrik etti, Gulan Dergisi, Gulan Medya Kurumu, Sayı 33, Üçüncü Yıl, Erbil, Kültür Bakanlığı Yayınları, 25 Şubat 1999, Z, s. 110-111.
6 - Arif Roşdi, 1956-1975 yılları arasında Avrupa'da Kürt Talebe Birliği, Hewlêr Gazetesi, Sayı: 3254, Hewlêr, 30 Ocak 2020 Perşembe, s. 6.
7 - Eli Cafer, Mülteci Kürtler: Avrupa'daki Kürt Öğrenciler Derneği, Cilt Bir, İkinci Baskı, (İstanbul – Dara Xanî – 2019 Z), s. 77, 97, 125, 183, 186, 325, 340.
8 - Zahir Rojbeyani, Kardeşler ve Doktor Muhammed Salih Cuma Buluşması, Kardeşler Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi Yayın Organı, Sayı 1630, Hewlêr, Pazartesi, 26 Nisan 1993, s. 5.
9 - Kongre Başkanlığının Seçimi (3) Kadın ve Aday Gösterme Komitesi, Xebat Gazetesi, Kürdistan Birleşik Demokratik Partisi Organı, Sayı 945, Hewlêr, Cuma, 8 Ekim 1999, s. 1.
10 - Bekir Barzanceyî, Ünlü Kürt Şahsiyetleri, On Yedinci Cilt, (Beyrut – Lübnan Entelektüel Matbaa, Yayın, Çeviri ve Dağıtım Merkezi – 2012 Z), s. 234.
11 - Kürdistan Demokrat Partisi, Lider, Sayı 10, 13 Ocak 1990, s. 4.
12 - Kürdistan Demokrat Partisi, Politbüro, Irak Topraklarına Güçlerimizin Girişini Denetleme Komitesi, Tekoşer, No. 4061, 21 Haziran 1982, s. 1.
13 - Kürdistan Toplumunda Kadınların Yeri, Shirin Amedee"Çocukları Yönlendirmede ve Cezalandırmada Annenin Rolü", Deng Jin Dergisi, Kürdistan Kadınlar Birliği Sekreterliği Politbüro Organı, Sayı 11, Erbil, Kültür Bakanlığı Yayınları, 11 Ocak 1996, s. 11-12.
14 - Hamid Gewheri, Barzani Madalyası: En Yüksek Saygı Ödülü, Birinci Cilt, (Hewler – Barzani Yardım Vakfı – Hacı Haşim Yayınevi – 2015 Z), s. 102-104.
15 - Habib Muhammed KerimKürdistan-Irak Demokrat Partisi Tarihi (ana aşamalar) 1946-1993 (Duhok – Xebat Yayınevi – 1998 Z), s. 159, 174, 182.
16 - Parti Kadro Hareketlerinin Tarihi, Dağdan Şehre (Hewlêr – Araştırma ve Değerlendirme Merkezi ve Parti Akademisi – Rojhilat Yayınevi – 2019 Z), s. 60.
17 - Fatih Rasul, Kürt Halkımızın Eserlerinin Tarihinden Birkaç Sayfa, Birinci Cilt, (İsveç – Halabja Yayınevi – 1979 Z), s. 266.
18 - Avrupa Şubesi Konferansını Başarıyla Tamamladı, Xebat Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi Yayın Organı, Sayı 989, Hewlêr, Cuma, 18 Ağustos 2000, s. 2.
19 - Kerîm Qadir, Kürdistan Demokrat Partisi Kongrelerinin Panoraması, Brirayeti Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi – Birleşik'in Yayın Organı, Sayı 2940, Hewlêr, Perşembe, 7 Ekim 1999, s. 3.
20 - 12. Kongre Hazırlık Komitesi Programının Birinci Aşamasını Tamamladı, Xebat Gazetesi, Kürdistan Birleşik Demokratik Partisi Yayın Organı, Sayı 928, Cuma, 11 Haziran 1999, s. 1.
21 - 50. yıl dönümü kutlamaları (Altın Jübile) çerçevesinde, Cumhurbaşkanı Masoud Barzani Barzani, savaşçılara ve şehit annelerine madalyalar dağıtıyor, Gulan Dergisi, Sayı 84, Hewlêr, 1 Eylül 1996, s. 9.
22 - Mihemed Salih Jum'a, Kürdistan'ın Güncel Siyasi Gerçekliği, Xebat Gazetesi, Kürdistan Birleşik Demokratik Partisi Yayın Organı, Sayı 801, Cumartesi, 2 Kasım 1996, s. 3.
23 - (12) Kongre Hazırlık Komitesi üyeleri kimlerdir? Xebat Gazetesi, Kürdistan Birleşik Demokratik Partisi Organı, Sayı 934, Hewlêr, Cuma, 23 Temmuz 1999 Z, s. 3.
24 - Kongre, Yüksek Denetim ve Soruşturma Kurulu'nu Seçti, Xebat Gazetesi, Kürdistan Demokrat Partisi Yayın Organı, Sayı 689, Çarşamba, 25 Ağustos 1993, s. 3.
