AI Kurdish (Sorani) Show Original

عەبدولکەریم تۆفیق احمد

عەبدولکەریم تۆفیق ئەحمەد، فەقێ و سیاسەتمەدار، لە ساڵی ١٩٤٥ دەبێتە ئەندامی مەکتەبی سیاسی پارتی شۆڕشگێڕ، لە ساڵی ١٩٤٥ لەگەڵ ڕیزەکانی پارتی ڕزگاریخوازی کورد تێوەگلاوە. ساڵی 1946 لە کۆنگرەی یەکەمی حیزبی دێموکراتی کورد بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کورد هەڵبژێردرا.


عەبدولکەریم تۆفیق ئەحمەد، فەقێ و سیاسەتمەدار، لە ساڵی ١٩٤٥ دەبێتە ئەندامی مەکتەبی سیاسی پارتی شۆڕشگێڕ، لە ساڵی ١٩٤٥ پەیوەندی بە ڕیزەکانی پارتی ڕزگاریخوازی کوردەوە کرد. ساڵی 1946 لە کۆنگرەی یەکەمدا بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کورد هەڵبژێردرا. ساڵی ١٩٤٦ لە یەکەمین کۆبوونەوەی کۆمیتەی ناوەندیدا بە ئەندامی قوتابخانەی سیاسی هەڵبژێردرا. ساڵی ١٩٥٠ لە کۆنفرانسی کۆیە لەلایەن نوێنەرانی کۆنفرانسەوە بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کورد هەڵبژێردرا. ساڵی 1951 نوێنەری کۆنگرەی دووەمی پارتی دیموکراتی کورد بووە لە بەغدا.


ژیاننامە

عەبدولکەریم تۆفیق ئەحمەد لە دایکبووی شاری هەولێرە. ساڵی 1940 لە سەرەتای چالاکییەکانی پارتی لاوانی کورد لە شارۆچکەی کۆیە وەک ئەندامێکی کارا کاری کردووە. لە ساڵی ١٩٤٢ قوتابخانەی ئامادەکاری مەلیک فەیسەڵ لە بەغدا بە زمانی ئینگلیزی تەواو کردووە. لە ساڵی ١٩٤٢ لە کۆلێژی مافی گەل لە بەغدا وەرگیراوە. لە ساڵی ١٩٤٤ بە فەرمانی ئینحیساری توتین لە بەغدا دامەزرا. ساڵی 1944 دەبێتە ئەندامی سەرکردایەتی کۆمەڵەی یەکێتی خەبات (وەحدە النزال) . لە ساڵی ١٩٤٥ دەبێتە ئەندامی قوتابخانەی سیاسی حزبی شیوعی کوردستانی عێراق (حیزبا شۆرێش). ساڵی ١٩٤٥ پەیوەندی بە ڕیزەکانی پارتی ڕزگاریخوازی کوردەوە کرد. ساڵی 1945 بووەتە ئەندامی دەستەی نووسەرانی ڕۆژنامەی شۆرێش و ئۆرگانی حزبی شیوعی کوردستانی عێراق و ئۆرگانی پارتی ڕزگاریخوازی کورد. لە ساڵی 1945 چاپخانەی حزبی شیوعی کوردستانی عێراق و پارتی ڕزگاریخوازی کورد کە لە ڕاستیدا یەک چاپخانە بوو، لەو ماڵەدا داخرا کە تێیدا نیشتەجێ بوو لە بەغدا. لە ساڵی ١٩٨٣ لە بەغدا کۆچی دوایی کرد و لە شارۆچکەی کۆیە بە خاک سپێردرا.


لاپەڕەی کار

عەبدولکەریم تۆفیق ئەحمەد لە سەرەتای هاوینی ساڵی 1946 لە بەغدا بەشداری کۆنگرەی پارتی شۆڕشگێڕی کرد و دەنگی دا بۆ پەیوەندیکردن بە پارتی دیموکراتی کوردەوە. ساڵی 1946 لە کۆنگرەی یەکەمی حیزبی دێموکراتی کورد و لە یەکەم یەکگرتنەوە لە لایەن نوێنەرانی کۆنگرەوە وەک ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کورد هەڵبژێردرا. لە ساڵی ١٩٤٦ لە یەکەمین کۆبوونەوەی کۆمیتەی ناوەندیدا بە ئەندامی قوتابخانەی سیاسی هەڵبژێردرا. ساڵی 1946 بە نهێنی لە ماڵێکدا دەژیا کە چاپ و نووسینە نهێنییەکانی حیزبی تێدا هەڵگیرابوو لە گەڕەکی ئەعزەمیەی بەغدا. لە ساڵی ١٩٤٧ کۆلێژی یاسا لە بەغدا بە بڕوانامەی بەکالۆریۆس تەواو کردووە. ساڵی 1947 بە نازناوی ئینحیساری توتین گواسترایەوە بۆ شارۆچکەی کۆیە سەر بە پارێزگای هەولێر. لە ساڵی ١٩٥٠ کۆیە لە لایەن نوێنەرانی کۆنفرانسەوە بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کورد هەڵبژێردرا. ساڵی 1951 نوێنەری کۆنگرەی دووەمی پارتی دیموکراتی کورد بووە لە بەغدا. ساڵی 1953 خانەنشین بوو لە کاری حزبی.

 

ساڵی 1953 وەک چاودێرێکی تووتنی ئینحیساری گواسترایەوە بۆ شارۆچکەی هەڵەبجە کە ئێستا بەشێکە لە پارێزگای سلێمانی پێشوو و پارێزگای هەڵەبجە. ساڵی 1954 سەبارەت بە ساختەکارییەکانی حکومەتی عێراق لە هەڵبژاردنی شارەوانی سلێمانی، پارێزەر عومەر مستەفا محەمەد ئەمین (1923 - 1992) ناوی هات عومەر دێبابە و پارێزەر سەلیل یوسف ئیحمەد (1921 - 1996) ناسراو بە جەلیل هۆشیار، ناڕەزایەتییان دەربڕی و لەلایەن دەسەڵاتەوە دەستگیرکران و دیپۆرتکرانەوە بۆ شاری هەولێر. خەڵکی کۆیە ناڕەزایەتیان دەربڕی و داوای گەڕانەوەیان کرد، ئەویش یەکێک بوو لەوانە. ساڵی 1959 بوو بە جێگری بەڕێوەبەری قۆرخکاری تووتن لە پارێزگای سلێمانی. لە ساڵی ١٩٦٠ بووە بە بەڕێوەبەری قۆرخکاری تووتن لە پارێزگای سلێمانی. لە ساڵی ١٩٦٠ بووە بە بەڕێوەبەری قۆرخکاری تووتن لە هەولێر. لە ساڵی 1963 لەلایەن هێزەکانی پاسەوانی نیشتمانی (الهێرس القومی) دەستگیرکراوە و ئەشکەنجە دەدرێت. دوای هەشت مانگ دەستبەسەرکردنی ئازاد کرا. لە کۆتایی ساڵی 1963 وەک بەڕێوەبەری ئیدارەی قۆرخکاری تووتنی سلێمانی دەستی بە کاری کردووە و دواتر بووە بە بەڕێوەبەری قۆرخکاری تووتنی هیولەر تا ساڵی 1970، لە ساڵی 1970 گواسترایەوە بۆ بەغدا و بووە بە بەڕێوەبەری گشتی قۆرخکاری تووتن لە بەغدا. لە ساڵی ١٩٧٠ دەبێتە سەرۆکی ئەنجومەنی جێبەجێکاری قۆرخکاری تووتنی عێراق. لە ساڵی ١٩٧٢ دەبێتە سەرنووسەری گۆڤاری توباکۆ. لە ٦ی شوباتی ١٩٧٢ لەسەر داوای خۆی بە فەرمانێکی کۆماری خانەنشین بوو. لە ١٦ی حوزەیرانی ١٩٨٣ لە شاری بەغدا کۆچی دوایی کرد و لە شارۆچکەی کۆیە بە خاک سپێردرا. زمانی کوردی و عەرەبی و ئینگلیزی شارەزا بووە.


سەرچاوە:

1- ئەرشیفی کۆمیتەی ئینسایکلۆپیدیای پارتی دیموکراتی کوردستان.


بابەتەکانی پەیوەندیدار

شێخ ڕەزا گوڵانی

ڕەزا محمد مستەفا بە ناوەکانی (شێخ ڕەزا گوڵانی - شێخ ڕەزا بەرزنجی) ناسراوە، فەقێ و سیاسەتمەدارە، لە ساڵی 1963 بووە بە سکرتێری تایبەتی سەرۆک مستەفا بارزانی، لە ساڵی 1964 پاڵپشتی تەواوی سەرۆک مستەفا بارزانی و کوردی کرد لە گفتوگۆ ناوخۆییەکانی ناو حزبەکەدا.

زانیاری زیاتر

محمد ساڵح جومعە

میحمەد ساڵح ئیبراهیم جومعە ناسراو بە (دکتۆر میحمەد ساڵح جومعە)، لەساڵی 1953 ئەندامی دەستەی دامەزرێنەری کۆمەڵەی قوتابیانی کورد لە قامیشلۆی ڕۆژئاوای کوردستان (سوریا) بووە، لە ساڵی 1966 پەیوەندی بە ڕێکخراوەکانی پارتی دیموکراتی کوردستانی عێراقەوە کرد لە ئەوروپا. ساڵی 1979 لە لایەن نوێنەرانی کۆنگرەی نۆیەمەوە بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکراتی کوردستان هەڵبژێردرا.

زانیاری زیاتر

برا زیادی کۆیە

میحمەد زیاد هێمێ مەحمود ناسراو بە (کاکە زیادی کۆیە) لە ساڵی ١٩٣١ پاڵپشتی شۆڕشی یەکەمی بارزانی کرد، لە ساڵی ١٩٤٣- ١٩٤٥ پاڵپشتی شۆڕشی دووەمی بارزانی کرد. لە ساڵی ١٩٤٦ لە کۆنگرەی یەکەمدا بووە جێگری دووەمی سەرۆکی پارتی دیموکراتی کورد. لە ٩ی حوزەیرانی ١٩٦٣ پەیوەندی بە ڕیزەکانی هێزی پێشمەرگەوە کرد.

زانیاری زیاتر

حەیدەر محمد ئەمین

حەیدەر میحمەد ئەمین لە ساڵی ١٩٤٦ پەیوەندی بە حیزبەوە کرد، لە ساڵی ١٩٥٣ لە یەکەمین کۆنگرەی یەکێتی قوتابیانی کوردستان بە ئەندامی دەستەی کارگێڕی هەڵبژێردرا و دوای ماوەیەکی کەم وەک سکرتێری یەکێتی قوتابیانی کوردستان دەستنیشان کرا. ساڵی 1960 لە لایەن نوێنەرانی کۆنگرەوە وەک ئەندامی جێگرەوەی کۆمیتەی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان (کۆنگرەی پێنجەم) هەڵبژێردرا.

زانیاری زیاتر