دلایل برگزاری کنفرانس

بر اساس تقسیم‌بندی مراحل کار سازمانی (اتحادیه قطب کردستان)، سال 1964 نیز به عنوان آغاز مرحله مخفی سازمان که از سال 1961 آغاز شد، دیده می‌شود. از آن سال تا 1970، سازمان با وضعیت دشوارتری به نام مرحله جدایی روبرو بود. در طول این مرحله، دو سازمان با نام مشابه (اتحادیه قطب کردستان) در مراکز آموزشی سعی در جذب دانش‌آموزان به صفوف خود داشتند و برای این منظور به شدت با هم رقابت می‌کردند (1).

قبل از بحث در مورد هر مرحله از کار اتحادیه قطب کردستان، لازم است نگاهی به وضعیت حزب دموکرات کردستان در آن مرحله بیندازیم، تا وقایع درون تشکیلات ما روشن شود، به خصوص که اتحادیه دانشجویی یکی از ارگان ها و ارکان مهم و تأثیرگذار حزب بود و وقایع داخلی و خارجی در حزب تأثیر مستقیمی بر تشکیلات داشت.

پس از توافق دهم فوریه ۱۹۶۴ بین انقلاب و دولت، مکتب سیاسی حزب دموکرات کردستان (KDP) که خواهان جدایی سلیمانیه از حزب دموکرات کردستان و انقلاب بود، در اعتراض به آن توافق از حزب دموکرات کردستان جدا شد و در ادبیات تاریخی معاصر کردی (جلالی) نامیده شدند (2).

تلاش‌ها برای این انشعاب به اواخر سال 1963 برمی‌گردد، اما این انشعاب در فوریه 1964 در حزب بیشتر نمایان شد. کنگره چهارم اتحادیه قطبیست کردستان مظهر این انشعاب در حزب بود، زیرا این گروه از مدرسه سیاسی بدون دعوت از اعضای بهدین سازمان، سعی در ایجاد دبیرخانه برای سازمان داشتند، زیرا بیشتر اعضای دبیرخانه اتحادیه قطبیست از منطقه سلیمانیه انتخاب شده بودند (3).

این دبیرخانه در 8 ژوئن 1964 بیانیه ای علیه رئیس جمهور مصطفی بارزانی و حزب دموکرات کردستان با عنوان «موضع ما نسبت به ملا مصطفی بارزانی و حزب دموکرات کردستان» (4) منتشر کرد.

در 19 آگوست 1964، کمیته تدارکاتی اتحادیه قطب کردستان در سلیمانیه به این بیانیه پاسخ داد و حمایت خود را از رئیس جمهور مصطفی بارزانی، انقلاب و حزب دموکرات کردستان تکرار کرد (5).

سازماندهی و تصمیمات کنفرانس

از آنجایی که گروه انشعابی مکتب سیاسی از اقلیت حزب تشکیل شده بود و رهبری آن در اتحادیه قطبیست ها قرار داشت که کاملاً از این گروه حمایت می کرد، فاقد توانایی و اختیار لازم برای اداره امور سازمان بود، بنابراین تصمیم گرفته شد که کنفرانس سازمان در اسرع وقت برگزار شود(6).

در نتیجه نارضایتی مراکز سازمان اتحادیه قطبیت کردستان، پیاده‌سازیآن تنهایی از دبیرخانه کنگره چهارم و حذف قطبیست‌های منطقه بهدینان از کنگره چهارم، به ویژه به این دلیل که رهبری بخشی از استان سلیمانیه را نمایندگی می‌کرد، نه کل کردستان را. بنابراین، در اوایل اوت ۱۹۶۴، شش ماه پس از کنگره چهارم، نمایندگان قطبیست دومین کنفرانس خود را آشکارا در مناطق آزاد شده استان سلیمانیه در روستای کانی ماسی برگزار کردند. در این کنفرانس، یک کمیته رهبری جدید برای هموار کردن راه برای کنگره پنجم انتخاب شد.

دبیرخانه جدید، که به عنوان کمیته مقدماتی نیز شناخته می‌شود، به شرح زیر انتخاب شد:

1- بکر حسین- سازمان سلیمانی

2- جلال همه علی- سازمان سلیمانی

3- عدنان حاجی موسی – سازمان بغداد

4- حوض دیزه ای. سازمان بغداد

5- عبدالوهاب طالبانی سازمان کرکوک

۶- جواد محمد شروانی - سازمان هولیر

7- عبدالکریم فیندی- سازمان دهوک(7).

بدین ترتیب، همه سازمان‌ها، برخلاف رهبری کنگره چهارم، نمایندگان خود را در این رهبری داشتند.

منبع:

1. مجید حسنعلی، جنبش دانشجویی کرد در عراق (1926-1970)، پایان نامه کارشناسی ارشد/دانشگاه صلاح الدین در هورل 2008، انتشارات اسپیرز، (انتشارات هولیر- حاجی هاشم)، ص 46، 51.
2. عرفان عزیز عزیز، کنگره‌ها و کنفرانس‌های اتحادیه قطب کردستان، چاپ ۱، (انتشارات هولیر-روژهلات-۲۰۱۲)، صفحه ۴۳؛ کمیته دایره‌المعارف حزب دموکرات کردستان، تاریخ کنگره‌ها و کنفرانس‌های حزب دموکرات کردستان (برنامه و آیین‌نامه داخلی)، جلد ۱، چاپ اول، (انتشارات هولیر-روژهلات-۲۰۲۱)، صفحه ۱۷۸.
3. عرفان عزیز عزیز، همان منبع، ص ۴۳-۴۴.
4. شازین هریش، سازمان‌های دموکراتیک و حرفه‌ای در برخی اسناد تاریخی، ۱۹۵۸-۱۹۶۸، چاپ دوم، (سلیمانیه، انتشارات راز، ۲۰۰۱)، صفحات ۷۳ و ۷۵.
5. همان منبع، صص ۸۱-۸۲.
6. ساسان عونی، اتحادیه قطبی کردستان: برخی از جنبه‌های مبارزه و تاریخ، (هولیر، انتشارات وزارت آموزش و پرورش، ۱۹۹۸)، ص ۲۴.
7. مجید حسنعلی، همان منبع، ص. 150; عرفان عزیز عزیز، همان منبع، ص. 44.