Jînenîgarî

Parêzer Cercis Fethullah Şemas, ku wekî Cercis Fethullah el-Mu Hemî jî tê nasîn, di sala 1920an de li Mûsilê ji dayik bûye. Ew Keldanî û Katolîk e. Wî xwendina xwe ya seretayî, navîn û amadeyî li Mûsilê di sala 1943an de temam kir. Di sala 1943an de ji Fakulteya Hiqûqê ya Bexdayê mezûn bû. Wî demek dirêj wekî parêzer xebitî. Di sala 1971an de çû Lubnanê û li wir bi cih bû. Şoreşa Îlonê Ew li Îranê penaber bû. Piştî serkeftina Şoreşa Gelê Îranê, di Tebaxa 1979an de li Brîtanyayê serlêdana penaberiyê kir. Di sala 1984an de, wekî penaber çû Swêdê û di 23ê Tîrmehê de li wir bi cih bû. Li Hewlêrê koça dawî kir û li goristana Ankawa li parêzgeha Hewlêrê hate veşartin. Bi zimanên Suryanî, Erebî, Îngilîzî, Fransî, Kurdî, Swêdî û Farisî şareza bû.

Xebatname

Di sala 1946an de, ew tevlî Partiya Serxwebûna Iraqê bû. Di sala 1946an de, ew yek ji damezrînerên Partiya Gel bû. Di sala 1948an de ew tevlî Partiya Demokratîk a Kurd (PDK) bû. Di 4ê Hezîrana 1956an de, ew bû xwediyê rojnameya bi zimanê erebî Al-Raid, ku li Mûsilê dihat weşandin. Di 14ê Tîrmeha 1958an de ji aliyê rayedarên leşkerî ve hate girtin. Di 7ê Gulana 1959an de, ew bû seredîtorê rojnameya erebî-kurdî Al-Heqîqah, ku li Mûsilê dihat weşandin. Piştî ku 24 hejmar ji aliyê hikûmeta Iraqê ve hatin girtin, di Kanûna 1959an de wî di hilbijartinên Yekîtiya Mamosteyên Iraqê de li Mûsilê piştgirî da lîsteya mamosteyên Partiya Komunîst a Iraqê.

Di sala 1959an de, ew beşdarî organîzekirina xwepêşandana aştiyê ya li Mûsilê bû ku ji aliyê Partiya Komunîst a Iraqê ve hatibû organîzekirin û piştre jî di tepeserkirina darbeya leşkerî ya Kolonel Abdulwehab Şewaf (1916-1959) de bû. Organîk Partiya Demokrat a Kurdistanê - Di sala 1960an de, li parêzgeha Mûsilê wek parêzer kar kiriye. Şoreşa Îlonêbi alîkariya Endezyar Şewket ê ku wekî Şewket Akrayi tê nasîn, rojnameya Khabat Organic Partiya Demokrat a KurdistanêDi sala 1961an de ji aliyê rayedarên Iraqê ve hate girtin û şandin zindana Rûmadiyê li rojavayê Iraqê. Di heman salê de, di rojnameya Xebatê de, di 9ê Hezîrana 1963an de, dema ku şêwirmendê şandeya danûstandinê ya Kongreya Gelê Yekem (Kongreya Koyê) bi rejîma Bexdayê re bû, ji aliyê milîsên (Parêzvanên Neteweyî) yên Partiya Ereb a Baas ve hate girtin û îşkencekirin. Ji ber ku ew sosyalîst bû, hate girtin û îşkencekirin.

Di sala 1968an de, endamê desteya edîtorî ya kovarê (El-Kader û El-Taxhî) bû. Di sala 1968an de, tevlî refên hêzên Pêşmerge bû. Şoreşa Îlonêh kiriye. Di salên 1968-1969an de wî li Enstîtuya Perwerdehiya Mamosteyên Şoreşger yekem kursa zanista siyasî û dîroka Iraqê ya hemdem da. Di salên 1968-1969an de wî li dibistana perwerdehiya kadroyan yekem kursa karûbarên Iraqê û rewşa wî da. Partiya Demokrat a Kurdistanê Di sala 1969an de, wî di dewra duyemîn a dibistana perwerdehiya kadroyan de li gundê Çoman li deverên rizgarkirî yên parêzgeha Hewlêrê dersa zanistên siyasî da. Partiya Demokrat a Kurdistanê Ew di 12ê Hezîrana 1970an de bi fermanekê li gundê Newperdan ê li deverên rizgarkirî yên parêzgeha Hewlêrê ji dayik bûye. Mistefa Barzanî (1903-1979) Ew endamê şanda Partiya Demokrat a Kurdistanê (KDP) bû bo Necefê li rojavayê Iraqê da ku beşdarî merasîma cenazeyê Ayetullah Ebdul Muhsen Hekîm (1889-1970) bibe. Di 25ê Hezîrana 1970an de, Encumena Rêberiya Şoreşger a Iraqê fermanek din derxist û fermana Dadgeha Leşkerî ya Kevneşopî ya Mûsilê ya li dijî wî betal kir. Di 23ê Tebaxa 1970an de, Encumena Rêberiya Şoreşger a Iraqê fermanek da ku dest deyne ser milkên wî. Yên hatine veguhestin û yên nehatine veguhestin dê werin betalkirin.

Di sala 1970an de, ji aliyê delegeyên kongreyê ve wekî endamê yedek ê Komîteya Navendî hate tayînkirin. Partiya Demokrat a Kurdistanê ( Kongreya Heştemîn a Partiya Demokrat a Kurdistanê Ji Tîrmeha 1970 heta Mijdara 1970, wî di gera sêyemîn a dibistana perwerdehiya kadroyan a Partiya Demokrat a Kurdistanê (PDK) li Bexdayê de erdnîgariya Iraqê hîn kir. Di sala 1970 de, wî gotarek li ser mirina Cemal Abdul Nasir nivîsand. Ji sala 1918 heta 1970, ew ji hêla rayedarên Partiya Sosyalîst a Ereb a Baas ve heftê rojan di zindana Qesr el-Nehayat li Bexdayê de hate girtin û îşkence lê hate kirin. Di sala 1973 de, ew ji hêla ajansên îstîxbarata Lubnanê ve hate girtin. Mesûd Barzani Di sala 1974an de, ew yek ji damezrînerên Komeleya Heyva Sor a Kurdistanê bû. Di sala 1974an de, wî bername û rêziknameyên wê yên navxweyî hîn kir. Partiya Demokrat a Kurdistanê Ew di gera şeşemîn a dibistana perwerdehiya kadroyan de bû. Partiya Demokrat a Kurdistanê Di salên 1974-1975an de, ew sernivîskarê kovara El-Kader û rojnameya organîk a Xebatê bû. Partiya Demokrat a Kurdistanê Ew di 25ê Nîsana 1999an de vegeriya Kurdistanê û li Hewlêrê ji aliyê parêzer Cewher Namiq Salim (1946-2011), serokê Meclîsa Neteweyî ya Kurdistanê, ve hate pêşwazîkirin. Roja Yekşemê, 15ê Cotmeha 2000an, ew bi navê Dr. Roj Nûrî Sadiq dihat nasîn. Ew ji aliyê Roj Şaweys, Serokê Meclîsa Neteweyî ya Kurdistanê ve hate pêşwazîkirin. Ji 3 heta 5ê Nîsana 2001an, ew beşdarî yekemîn konferansa akademîk a li ser Kerkûkê li Hola Çandî ya Hewlêrê bû û gotarek pêşkêş kir.

di berhemên wî de:

 1. أضواء علی القضیه الآشورية ـ. 1933.

2. Prensîbên Dîrokî yên Tevgera Karker a Cîhanê -

3. Biryara bi vî rengî betal bike -

4. مغامرة الكويت، الوجة والخلفية - 1991, di du cildan de.

5. Tawanên Şer û Zorbazî li Iraq û Kuweytê -

6. 1997. Lêkolînerên Dîrokî yên Dîrokê an jî Paşguhkirina Dîrokê.

7. Ziarah el-Mezî el-Qarib -

8. Fetihkirina Xiristiyaniyê li Mezopotamyayê. Çar cild.

9. Kurdistan an Mirin (çapa 1emîn 1986), (çapa 2yemîn 2012), werger.

10. derbarê tawanên şer û tawanên li dijî aştî û îbadeta nijadî de - (çapa duyem - 2004).

11. Mehd el-Beşrîye (çapa 1emîn - 1971), (çapa 3yemîn - 2001), (çapa 4emîn - 2010), (çapa 5emîn - 2012), werger.

12. Başûrê Kurdistanê - (çapa 2yem - 1999), (çapa 3yem - 2001), (çapa 4em - 2012), werger.

13. جمهورية مهاباد - (çapa 1 - 1972), (çapa 2 - 2012), werger.

14. Iraq di Peymana Qasim de - 2012, wergerandî du cildan.

15. Vejîn û Rûxandina Reîha Sêyemîn - 2012, di du cildan de hatiye wergerandin.

16. Şîrove li ser Neteweya Ereb - 2012, di pênc cildan de.

17. El-Sîr - 2005, di sê cildan de hatiye wergerandin.

18. Mirov û bûyer di hevsengiyê de ne -

19. Bîranînên Benvnoto Chillini - 2012, wer.

 20. Mubahthan Alî Hemş Twêrah el-Şêx Ubeydullah el-Nehrî (çapa 1. - 2000), (çapa 2. - 2010), (çapa 3. - 2012), werger.

 21. یقظة الكرد - 2012, di du cildan de hatiye wergerandin û çap bûye

22. derbarê tawanên şer û tawanên li dijî aştiyê û paqijkirina etnîkî de -

23 . Tarîx el-Musîqî el-Erebî, werger.

24. Carmen Brusser - 1954, wer.

25. Encama kesê hiqûqî yê rastgir di biryarên Dadgeha Îstînafê ya Iraqê de.

26. Rêwîtiya Ber Bi Mêrên Wêrek ên li Kurdistanê, (çapa 2yemîn - 1999), (çapa 3yemîn - 2012), wer.

27. Çawa Ezman Vekin - 1953, wer.

28. Mehkûmê Dawî yê Mirinê, 1933, wer.

29. Bîranîna Mala Mirinê, 1953, wer.

 30.  çîrok المحلفين - 1958, werger.

31. Mûsil Umm el-Ruba'în -

32. Berhevkirina kesê yasayî yê rast di dozên dadgeha Iraqê de -

33. Trath el-Islam - (çapa 1emîn - 1954), (çapa 2yemîn - 2012), werger, di du cildan de.

32. Kurdî û Tirkî û Erebî (çapa 1emîn - 197), (çapa 2yemîn - 2012), wer.

33. Wateya navên dengan di pirtûka stranên Îsfehanî de -

34. Hî'a el-Muhlfîn -

Çavkanî: : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : : 

1. Arşîva Lijneya Ansîklopediya Partiya Demokrat a Kurdistanê

2. April Dan, Iraq di Peymana Qasim de, wergerandin û şîrove ji hêla Cercis Fethullah ve, Beşa 1, (Hewlêr - Dar Aras ji bo Çapxane û Weşanxaneya Cemal - 2012), r. 1,

3. April Dan, Iraq di Peymana Qasim de, wergerandin û şîrove ji hêla Cercis Fethullah ve, Beşa II, (Hewlêr - Dar Aras ji bo Weşanxaneya Cemal û Çapkirinê - 2012), r. 1,

4. Daxuyaniya Partiya Demokrat a Kurdistanê li Iraqê, Rojnameya El-Taxî, Hejmar 1344, Bexda, Çapxaneya Times, Sêşem, 29ê Gulana 1973an, r.

5. Peymana Akademîk a Serok Barzani ya Derbarê Kerkukê de, Kovara Erebî ya Gulan, Weqfa Gulan ji bo Çand û Zanyariyê, Hejmar 59, El-Sunna El-Xemsa, Erbîl, 30 Nîsan 2001, r.

6. Bawar Nûredîn, Kurd û Kurdistan Bîblîyografî û Lîsteya Pirtûkên Kurdî, Cild 2, Beş 2, (Tehran - Çapxaneya Tehranê - 2016), r. 302-3

7. Plo Tarkh, Al-Sir, werger ji hêla Cercis Fathullah ve, Beşa 1, (Hewlêr, Weşanxaneya Aras, Çapxaneya Wezareta Perwerdehiyê, 2005), r. 1,

8. Plo Tarkh, Al-Sir, werger ji hêla Cercis Fathullah ve, Beşa II, (Hewlêr, Weşanxaneya Aras, Çapxaneya Wezareta Perwerdehiyê, 2005), r. 663,

9. Plo Tarkh, Al-Sir, werger ji hêla Cercis Fathullah ve, Beşa III, (Hewlêr, Weşanxaneya Aras, Çapxaneya Wezareta Perwerdehiyê, 2005), r. 1255,

10. Cebbar Cebbarî, Dîroka Çapemeniya Kurdî li Iraqê, (Bexda, Rêveberiya Çanda Kurdî, Çapxaneya Ummetê, 1975), r.

11. Cercis Fethullah el-Muhemî, Iraq di Peymana Qasim Ara' de û Li Pişt 1958-1988, Beşa II, (Swêd - Dar Nabz ji bo Çapkirin û Weşanê - 1989), r. 666-6

12. Cercîs Fethullah, Mirov û Bûyerên Di Terazûyê de, (Beyrût, Çap û Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1, 9, 19, 80, 101,

13. Cercis Fethullah, Mubahthan Ali Hemş Thorah al-Sheikh Obaidullah al-Nahrî, çapa duwem, (Hewlêr, Çapxane û Weşanxaneya Dar Aras, 2010), r. 1,

14. Jarjis Fethullah, Serpêhatiya Kuweyt Al-Wecah û Xilafetê, Beş I, (Stockholm, 1991), rûp. 

15. Cercis Fethullah, Çavdêriyên li ser Neteweperestiya Erebî heta sala 1970, Beş 1, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1,

16. Jarjis Fethullah, Serpêhatiya Kuweyt El-Wecah û Xilafetê, Beşa II, (Stockholm, 1991), r. 375,

17. Cercis Fethullah, Çavdêrî li ser Neteweperweriya Erebî Heta sala 1970, Beş II, (Hewlêr, Dar Aras bo Çap û Weşanê, 2012), r. 597,

18. Cercîs Fethullah, Çavdêrî li ser Neteweperweriya Erebî Heta sala 1970, Beşa Çar, (Hewlêr, Dar Aras bo Çap û Weşanê, 2012), r. 1893, 

19. Cercis Fethullah, Nêrînên li ser Neteweperestiya Ereb heta salên 1970an, Beşa Pêncemîn, (Hewlêr, Dar Aras, Weşanxaneya Cemal, 2012), r. 23909,

20. Cercis Fethullah, Yaqza el-Kurd, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1, 

21. Cercîs Fethullah, Şiyarbûna Kurdî, Dîroka Siyasî 1900-1925, wergerandina Hesen Caf, Beş 1, (Duhok, Enstîtuya Lêkolîn û Weşanê ya Mukrianî, çapxaneya Xanî, 2009), r. 1, 9,

22. Cercîs Fethullah, Şiyarbûna Kurdî, Dîroka Siyasî 1900-1925, wergerandina Hesen Caf, Beşa 2, (Duhok, Enstîtuya Lêkolîn û Weşanê ya Mukrianî, çapxaneya Xanî, 2009), r. 1, 345, 

23. Cemal Nebaz, Bîranînên Rojên Ku Qet Venagerin, (Silêmanî, Çapxaneya Şivan, 2017), r.

24. Hesen Letîf el-Zubeydî, Ansîklopediya Partiyên Iraqî, (Beyrût, Weşanxaneya El-Arif, 2007), r. 

25. Dana Adams Shamdat, Geştek ber bi mêrxasên Kurdistanê ve, werger û şîrovekirin Jarjis Fethullah, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1,

26. Dana Adams Schmidt, Rêwîtiya ber bi Mêrên Wêrek li Kurdistanê, wergerandin û şîrove ji hêla Jarcis Fathullah ve, çapa duyem, (Hewlêr, Çapxane û Weşanxaneya Dar Aras, Weşanxaneya Wezareta Perwerdehiyê, 1999), r. 1, 464.

27. W.I. Wighram and Adghar T. Ay Wighram, Mehd el-Beşriya, wergerandina Cercis Fethullah, (Hewlêr, Dar Aras, Çap û Weşanxaneya El-Cemal, 2012), r. 1, 

28. W.I. Wigram û Edgar. T.I. Wigram, Jiyana Mirovan li Rojhilatê Kurdistanê, werger ji hêla Jarcis Fathullah al-Mahami ve, (Bexda, Şîrketa Weşan û Belavkirina Navneteweyî ya Dar al-Arouba, Çapxaneya Al-Zaman, 1971), r. 1,

29. W.I. Wigram û Edgar. T.I. Wigram, Jiyana Mirovan li Rojhilatê Kurdistanê, werger ji hêla Jarcis Fathullah ve, Çapa Çaremîn, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2010), r. 1,

30. Dîroka Kursên Kadroyên PKKê, Ji Çiyayê Ber Bi Bajar, (Hewlêr - Navenda Lêkolîn û Lêkolînê ya PKKê û Akademiya wê - Çapxaneya Rojhilat - 2019), r. 19, 22, 26, 32, 34,

31. Rizgar Nûrî Şaweys, Têkoşîna me li Bexdayê Piştî Cejnê, Rojnameya Xebat, Lasan Hel el-Hizb el-Dimqratî el-Kurdistan, El-Mohad, hejmar 922, Hewlêr, În, 30.04.1999, r 9. 

32. Rene Morris, Kurdistan an Mirin, wergerandin û şîrovekirin Jarjis Fethullah al-Mahami, (London, Kurdology, 1986), r. 1, 

33. Serokê Meclîsa Neteweyî ya Kurdistana Iraqê pêşwaziya Ustaz Cercîs Fethullah dike, Rojnameya Xebat, Nûçenameya Partiya Demokrat a Kurdistanê, Hejmar 998, Erbîl, Înî, 20ê Cotmeha 2000an, r.

34. Serokê Parlamentoya Kurdistanê pêşwaziya kesayetiya welatparêz birêz Cercis Fethullah dike, rojnameya Biryati, organîk Partiya Demokrat a Kurdistanê - Yekgirtû, hejmar 2821, Hewlêr, Duşem, 26.04.1999, r. 

35. Seîd Nakam, Bîranînên Seîd Nakam, (Hewlêr, Weşanxaneya Aras, 2003), r.

36. C.G. Edmonds, Kurd, Tirk û Ereb, werger ji hêla Jarcis Fathullah ve, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1.

37. Seyîd El-Barzanî ji bo beşdarbûna di merasîma cenazeyê de, ku li ser giyanê dadwerê mezin Ayetullah El-Ezmî, Seyîd Muhsen el-Hekîm, hatiye danîn, hatiye veqetandin, rojnameya El-Takhî, Hejmar 461, Bexda, Çapxaneya Dar El-Cehz, El-Sabt, 13 Hezîran 1970, r.

38. Seyed Elî Mocanî, Sulmaz Siddiqî, El-Hanematî, û hwd., Çanda Mêr û Malbatên Iraqî yên Hemdem, (Tehran, Weşanxaneya Azam, 2013), r.

39. Sir Thomas Arnold, Heritage of Islam, Arabs and the Cercis Fethullah, Part 1, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1,

40. Sir Thomas Arnold, Mîrata Îslamê, Erebistan û Têkiliya Hawaşiya wê, Jarjis Fethullah, Beşa II, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1, 

41. Şaban Seîd Mohammed, Az u Havrki u Pelet Khama, (Duhok - Çapxaneya Koleja Şerîa - 2000), r. 

42. Şuan Huseyîn Şink Balakî, Cewher Namq Salim 1946-2011 Jiyan, Berhemên wî û Rola Siyasî, Zanîngeha Soran, Fakulteya Hunerê, Beşa Dîrokê, 2016, (Teza Masterê ya Neçapkirî), r.

43. Sabah Mehdî Ramid, Çapxaneya Peymana Şahî, (Beyrût, Weqfa Murteza Misir ji bo Pirtûkên Iraqî, 2010), r. 

44. Tayeb el-Kişkî, Bendavkên Bijartî ji Şoreşa Îlona 1961an, (Duhok - Çapxaneya Parêzgeha Duhokê - 2017), r.

45. Adel Xefûrî Xelîl, Partiyên Opozîsyona Fermî li Iraqê 1946-1954, (Bexda, Pirtûkxaneya Cîhanê, Çapxaneya Nivîsgeha Antasar, 1984), r.

46. Abdul Jabbar Abdul Mistefa, Ezmûna Xebata Li Ser Xeta Pêşîn a Iraqê Di Navbera 1921 û 1958an de, (Bexda, Çapxaneya Dar el-Hurrîye, 1978), r.

47. Ebdul Hemîd Derwîş, Ronahî li ser Tevgera Kurdî li Sûriyeyê, Çapa 3yem, (Silêmanî, Weqfa Marquette û Weqfa Cemal Irfan, Çapxaneya Kemal, 2013), r.

48. Ebdulrezaq el-Hesenî, Dîroka Wezaretên Iraqî, Beşa heftemîn, Çapa heftemîn, (Bexdad, Dar al-Shawn al-Thaqafiyah al-Aama, 1988), r. 

49. Ebdulfettah Elî el-Butanî, Lêkolîn û Lêkolîn li ser Dîroka Kurd a Hemdem û Iraqê, (Hewlêr, Çapxane û Weşanxaneya Dar Sprez, Çapxaneya Hacî Haşim, 2007), r.

50. Ebdulfettah Elî el-Butanî, Rûpel ji Bîranîna Mûsilê, "Berhevokek ji Gotar, Hevpeyvîn û Xalan li ser Dîroka Mûsilê," (Hewlêr, Akademiya Kurdî, Çapxaneya Zanîngeha Selah El-Dîn, 2017), r.

51. Evdilmecîd Şûqî el-Bekrî, El-Mellahme El-Musliyah fî el-Mexazî el-Şi'u'iyeh, (Mûsil, Çapxaneya Komarî, 1963), r. 26, 75-7.

52. Ferhad Hacî, Ansîklopedî û Ferhenga Jiyana Kurdistanê, Cercîs Fethullah, Kovara Hazel, hejmar 9, Havîn 2008, r 19-2. 

53. Feysel el-Dabax, Vedîtina Bibliyografîk a Kovar û Kovarên Kurdî, Beşa 1, Kovara Gulan a Erebî, Hejmar 11, Weqfa Medyaya Gulan, Erbîl, Çapxaneya Wezareta Çandê, 25ê Nîsana 1997an, r.

54. Biryara Encumena Rêberiya Şoreşger Hejmar 714, Rojnameya Iraqî, Wezareta Çand û Ragihandinê li Iraqê, Hejmar 1896 A, Sala Duyemîn 10, Bexda, Yekşem, 5 Tîrmeh 1970, r.

55. Biryara Encumena Rêbertiya Şoreşê Hejmar 958, Rojnameya Iraqê, Wezareta Ragihandinê ya Iraqê, Hejmar 1915a, Sunneta Sêzdehê, Bexda, Pêncşem, 3ê Îlonê, 1970, r.

56. Letîf Nader Rewandizî, Girîngiya Ajansa Agahdariya Kurdistanê di Şoreşa Mezin a Neteweyî ya Îlonê de, Kovara Gulan, Hejmar 132, Erbîl, 2ê Tebaxa 1997, r.

57. Mam Celal, ev têkoşîn ji ku derket û çawa bû organeke PKKê? Û çawa hate meşandin? Kovara Xak, Hejmar 55, Sal 5, Silêmanî, Çapxaneya Ofset a Dilêr, 10ê Kanûna Pêşîn, 2002, r.

58. Mehmûd Fehîmî Derwêş û Mistefa Cewad û Ehmed Susa, Rêbernameya Komara Iraqê di sala 1960an de, (Bexda, Wezareta Rêberiyê, Çapxaneya Şaristaniyê, 1961), r.

59. Mihemed Elî Îsmaîl, Bîranînên Min Heftê Salî û Zêdetirî Nîv Sedsalek Têkoşîn, (Cih tune - 2019), r.

60. Mesûd el-Barzanî, Barzani û Tevgera Rizgariya Kurd, Cild III, (Hewlêr, Çapxaneya Wezareta Perwerdehiyê, 2002), r. 253,

61. Mustafa Nariman, Ferhenga Nivîskar û Nivîskarên Kurd, (Bexda, Sekreteriya Giştî ya Çand û Ciwanan, Çapxaneya Esed, 1986), r.

62. Mullah Farooq Shuani, Hamoo Kurd, Vol. 1, (Hewlêr, Çapxaneya Kulturî, 1997), r. 

63. Mehdî Mihemed Qadir, Geşedanên Siyasî li Kurdistana Iraqê 1945-1958, (Silêmanî, Navenda Lêkolînên Stratejîk a Kurdistanê, 2005), r.

64. Mihvan Mihemed Hussein, Helwesta Brîtanî li ser Pirsgirêka Kurd li Iraqê 1975-1980, (Cih tune, Navenda Zaxoyê ya Lêkolînên Kurdî, 2018), r. 324-325,

65. Nozad Elî Ehmed, Rojnameya Partiya Demokrat a Kurdistanê li Derveyî Welat, (Weqfa Silêmanî - Zîn ji bo Parastina Mîrata Belgefîlm û Rojnamegeriya Kurdî - 2010), r.

66. Henry Field, Lêkolînên Antropolojiya Başûrê Kurdistanê, wergerandina Jarjis Fethullah, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1,

67. Henry Field, Başûrê Kurdistanê, wergerandina Erebî Cercîs Fethullah, (Hewlêr, Dar Aras, Çapxaneya Perwerdehiyê, 2001), r. 1, 4, 

68. Hevpeyvîn: Azad Abdulwahid, Berhema Rojên Ziwar Xetab, (Hewlêr - Çapxaneya Rojhilat - 2019), r.

69. William Ighlton al-Abn, Komara Mehabad - Komara Kurdî 1946, werger û şîrovekirin Cercîs Fethullah, (Hewlêr - Weşanxaneya Dar Aras - 2012), r. 1, 17 - 18, 83-84, 88-89, 91-98, 10. 

70. William Shairer, Serhildan û Hilweşîna Reîşa Sêyem, werger Jarjis Fethullah, Beş 1, (Hewlêr, Weşanxaneya Dar Aras, 2012), r. 1, 

71. William Shairer, Serhildan û Hilweşîna Reişa Sêyem, werger Jarjis Fethullah, Beşa II, (Hewlêr - Weşanxaneya Dar Aras - 2012), r. 837,