تاهیر مەلا عەلی محەمەد ڕەباتی، ساڵی ١٩٥٠ لە پارێزگای هەڵەبجە لە دایک بووە. تا قۆناغى ناوەندى خوێندوویەتی، خێزاندارە.
ساڵی ١٩٦٧ پەیوەندی بە هێزی پێشمەرگەى شۆڕشی ئەیلوول کردووە و لەگەڵ عەبدلوەهاب ئەترۆشی لە هێزی خەبات بووەتە پێشمەرگە. دوای ڕێککەوتنی ١١ی ئازاری ١٩٧٠ کراوەتە پاسەوانی سنوور لە سنووری شارۆچکەی ناڵپارێز لە پێنجوێن و سەیدسادق. ساڵی ١٩٧٣ لە لایەن حکوومەتی عێراق دەستگیر کراوە و بۆ ماوەی ٢٠ ساڵ بە زیندانی حوکم دراوە. لەگەڵ ٤٥ کادر و پێشمەرگەی پارتی لە زیندانی گەورەی سلێمانی زیندانی بووە. لە شەوی ١٠/١١ی ئازاری ١٩٧٤ بە فەرمانی مەکتەبی سەربازی مەکتەبی سیاسی پارتی کە کاک ئیدریس بارزانی بەرپرسی بووە، بە هاوکاری حەمەجان باوکی قادر حەمەجان کە ئەو کات بەرپرسی زیندانی حکومەتى عێراق بووە، لەگەڵ کەسێکی تر بە ناوی فوئاد، دەرگای زیندانیان کردووەتەوە و تاهیر مەلا عەلی و پێشمەرگەکانى تریان لە زیندان ڕزگار کردووە.
دوای دەرچوونی لە زیندان، تاهیر مەلا عەلی گەڕاوەتەوە بۆ هێزی خەبات کە فەتاح ئاغا فەرماندەی بووە، دواتر ڕەوانەی هێزی کەرکووک کراوە کە فازڵ تاڵەبانی فەرماندەی بووە. ساڵی ١٩٧٥ دوای نسکۆی شۆڕشی ئەیلوول گەڕاوەتەوە ماڵى خۆى و ئاوارە نەبووە.
ساڵی ١٩٧٧ لەڕێی مەلا عەلی سوورێن و نادر هەورامی پەیوەندى بەهێزی پێشمەرگەى شۆڕشی گوڵان کردووە و بۆتە پێشمەرگە و ڕێکخراوى خەباتیان دامەزراندووە و بۆتە جێگرى بەرپرسی ڕێکخراو. لە نێوان ساڵی ١٩٧٧- ١٩٨٠ سێ جار بەتۆمەتى هاوکاریکردنى هێزی پێشمەرگە لەلایەن حکومەتى عێراق دەسگیرکراوە. ساڵى ١٩٨٠ گەڕاوەتەوە بۆ ڕیزی پێشمەرگەکانی پارتی و دوای تێپەڕبوونی پێنج مانگ کراوە بە ئەندامی بەشی سەربازی لێژنەی ناوچەی سوورێن. ساڵی ١٩٨٣ کاتێک لقەکانى سێ و چواری پارتی لێک جیاکرانەوە، تاهیر مەلا عەلی کراوە بە ئەندامی دەستەی کارگێڕی لیژنە ناوچەی قەرەداغ. دواتر لە لقی سێ بە ئەندامی لق و بەرپرسی لێژنە ناوچەی دوزخورماتوو هەڵبژێردراوە. لە مانگی ١٢ی ساڵی ١٩٨٦ لەگەڵ شەهید ئازاد قەرەداغی و قادر قادر و فەریدون جوانڕۆیی و سەید فەتحەڵا کاکەیی و عەدنان کەمال چووەتە ڕاژان و لەوێ چاویان بە ئیدریس بارزانی و عەلی عەبدوڵڵا کەوتووە. تاهیر مەلا عەلی محەمەد ڕەباتی پێنج جار لە شەڕەکانی (دار بەڕوو، نزیک عەربەت، شارباژێر، قەرەداخ، باسەرە و دوو جاریش لە شەڕی ناوەخۆ بریندار بووە. ڕۆژی ١٥ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٠ لە کۆنگرەی ١٣ی پارتی دیموکراتی کوردستان، بەهۆی خزمەتەکانى لەلایەن سەرۆک مەسعود بارزانی میدالیای بارزانی نەمری پێ بەخشراوە
سەرچاوە:
١- ئەرشیفی دەستەی ئینسکلۆپیدیای پارتی دیموکراتی کوردستان.
