ئەم شەڕە گورزێکی گەورەی پێکهێنا کە هێزی پێشمەرگەی پارتی دیموکراتی کوردستان لە ماوەی… شۆڕشی گوڵان بۆ یەکێک لە بنکەی سوپای عێراق، شەوی 12/13ی ئابی ساڵی 1985، کاتێک هێزێکی پێشمەرگەی سەر بە پارتی دیموکراتی کوردستان و حزبی شیوعی گەشتیان بۆ ناوچەی باتیفا لە پارێزگای دهۆک کرد، بۆ پشکنین بۆ ڕیزەکانی ڕێکخراوەکان و هاووڵاتیانی ئەو ناوچەیە، بڕیاریاندا یەکێک لە چالاکییەکانی شەڕی گەریلا ئەنجام بدەن، بۆیە ئەوان دیزاینی کوردیان کرد هۆل ئاوتپۆست بۆ ئەم مەبەستە. ئەلڕەبییە دەکەوێتە بەشی ڕۆژئاوای قەزای باتیفە. کاتژمێر ١٢ی نیوەشەو، هێزی پێشمەرگە بەگوێرەی پلانێکی باش داڕێژراو، هێرشەکەی بۆ سەر ئەلرەبیە ئەنجامدا. شەڕێکی توند بەدوای خۆیدا هێنا، بەڵام بەهۆی خۆڕاگری سەربازانی ئەلڕەبیە و بانگەوازی یارمەتی لە هێزێکی سەربازیی سەر بە لیوای بەتیفە، هێزی پێشمەرگە کشایەوە. ئەرکەکانی پێشمەرگە بریتی بوون لە بڵاوکردنەوەی پلان و بەرنامەی شۆڕش و ئامانجی ڕووبەڕووبوونەوەی حکومەتی عێراق بۆ جەماوەر، لەنێو شتەکانی تردا، لە ڕێگەی کۆمەڵێک کادر و پێشمەرگە کە دزەیان کردە ناو جەماوەر لە شار و گوندەکانی کوردستان. سەردانی ڕێکخراوەکانیان کرد و کۆبوونەوەیان لەگەڵدا ئەنجامدا، هاوکات بانگهێشتی کەسانی دیکەشیان کرد بۆ ئەوەی پەیوەندی نهێنی لەگەڵ ڕیزەکانی ڕێکخراوە شۆڕشگێڕەکان بکەن بەمەبەستی بەهێزکردنی پشتیوانی جەماوەری و ڕیزەکانی ڕێکخراوەکان و پێشمەرگە. ئەمەش ڕێگەیەکی کاریگەر بوو بۆ گەیاندنی پرەنسیپەکانی شۆڕش بە دانیشتوانی شار و گوندەکان. زۆرجار چالاکییەکانی پێشمەرگە هەمان گوللەی لەخۆگرتبوو، وەک هێرشکردنە سەر بنکە و بارەگا سەربازی و ئەمنییەکان.

لە ساڵی 1985 هێزی پێشمەرگە لە دەڤەری بادینان بەردەوام چالاکی هەبوو، ڕیزەکانیان بەهێزتر دەکرد و ئۆپەراسیۆنی شەڕکەریان ئەنجام دەدا. لە چەندین شوێن ڕووبەڕووی هێزەکانی حکومەت بوونەتەوە و سەرکەوتنی بەرچاویان بەدەستهێناوە. لە مانگی ئابدا، هێزێکی پێشمەرگە لە کۆمیتەی خۆجێیی زاخۆی پارتی دیموکراتی کوردستان، لەگەڵ کۆمپانیای سێی حزبی شیوعی عێراق، دەوریەیەکی هاوبەشیان ئەنجامدا بۆ پشکنینی گوندەکانی ناوچەی باتیفەی بادینان. مەبەستیان دیدار لەگەڵ خەڵک و سەردانی ڕێکخراوە شۆڕشگێڕەکان و ڕوونکردنەوەی سیاسەت و بنەماکانی شۆڕش و خەبات بۆ ئازادی و دیموکراسی و هۆشیارکردنەوەی خەڵک بوو لە سیاسەتی پاوانخوازانەی ڕژێمی بەعس و خەباتی شۆڕش بۆ کۆتاییهێنانیان. ئەم چالاکییە هاوبەشە لە نێوان... پارتی دیموکراتی کوردستان حزبی شیوعی پەیوەندی بە هاوپەیمانییەکەیانەوە کرد کە لەسەر بنەمای بەرەیەکی یەکگرتووی پارتە سیاسییە کوردییەکان ناسراو بە بەرەی جود کە لە ٢٨ی تشرینی دووەمی ١٩٨٠ دامەزرا.

دوای ئەوەی بە سەرکەوتوویی تەواوکردنی پلانی خولی یەکەم، کە بریتی بوو لە کۆبوونەوە لەگەڵ خەڵکی ناوچەکە و ئەنجامدانی کۆبوونەوە، هێزی پێشمەرگە بڕیاریدا لە هەمان خولدا چالاکییەکانی پێشمەرگە ئەنجامبدات، بەمەبەستی قەناعەت پێکردنی ڕژێمی بەعس بەوەی شۆڕش بەهێزە و توانای ئەنجامدانی چالاکیی پێشمەرگەی هەیە لە هەموو شوێنێک و زیان بە دامودەزگاکانی حکومەت و بنکە سەربازییەکان بگەیەنێت، و کە بەهرەمەندە لە پاڵپشتی جەماوەری بەهێز، و لەسەر لە لایەکی تریشەوە ورە و مۆڕاڵ بە جەماوەر و لایەنگرانی شۆڕش دەبەخشێت کە هیوای زیاتری پێببەخشن.

بۆ ئه نجامدانی ئه م ئۆپه ڕاسیۆنه ، گوندی (کورده هۆڵ)یان ده ستنیشان کرد که ده که وێته ته نیشت شارۆچکه ی باتیفه له به شی ڕۆژئاوا. هێزەکانی پێشمەرگە کە پلانی هێرشکردنە سەر گوندەکەیان دانابوو، لە تاریکی شەوی 12/13ی ئابی 1985دا ڕۆیشتن و بەمەبەستی گەیشتن بە گوندەکە و کردنەوەی ڕێڕەوێکی سەلامەت دەستیان پێکرد.

دەستیان کرد بە پاککردنەوەی مینەکانی دەوروبەری ئەو بنکەیە، کە ئەرکێک بوو لەلایەن ژمارەیەک لە شارەزایانی پێشمەرگەی شارەزا لە مین لابردن. ئەم مینانە لەلایەن سوپای عێراقەوە لە دەوری هەموو کەمپ و بنکە سەربازییەکانی چێندرابوون بۆ ئەوەی خۆی لە هەڕەشەی پێشمەرگە بپارێزێت. دوای پاککردنەوەی ڕێگای مین، تاکە بەربەستێک کە لە بەردەم پێشڕەویەکەیاندا مابووەوە لابرد و بڕیاریاندا نزیک ببنەوە و هێرش بکەنە سەر بنکە سەربازییەکە. لە نیوەی شەودا گەیشتنە پەراوێزی و هێرشێکی لەناکاویان دەستپێکرد. شەڕێکی توند بەدوای خۆیدا هێنا و بۆ ماوەیەک بەردەوام بوو. سەرەڕای بەرەنگاربوونەوەی توندی سەربازانی ئەو بنکەیە، پێشمەرگە توانی بچێتە ژوورەوە. چەند نارنجۆکێکی دەستی ئاراستەی پێشمەرگە کرا، هەروەها بنکە و هێزەکانی دراوسێی سەر بە لیوای باتیفا تەقەیان کرد بۆ ڕزگارکردنی سەربازە گەمارۆدراوەکان. لەو هێرشەدا ژمارەیەک چەکداری پێشمەرگە بریندار بوون. بەهۆی بەرخۆدانی توند و هاتنی لیوا و بنکە دراوسێکانی بە هانای گەمارۆدراوەکانەوە، هێزی پێشمەرگە نەیتوانی بەردەوام بێت لە شەڕ. لەبری ئەوە هەوڵیاندا پێشمەرگە بریندارەکان بگوازنەوە و لە ناوچەکە چۆڵیان بکەن. پاشان سوپای عێراق بە تۆپخانە دەستی کرد بە تۆپبارانکردنی ناوچەکە و لە ئەنجامدا هێزەکانی پێشمەرگە پاشەکشەیان کرد بۆ گوندی بیغباری و چارەسەری بریندارەکانیان کرد و دواتر لە ناوچەکە کشایەوە.

سەرچاوەکان:

1- مەسعوود بارزانی، بارزانی و بێزۆتنا و ئێزگاری خوازی کۆرد، بەرگی چۆڤارەم، 1975-1990 شۆرێشی گۆڵان، بەهشی دۆڤیم، شەبی یەحکیم، (چافانە ئۆکسانا - ٢٠٢١).

2- محمد موراد، "خەباتە چیا بەرحەتنە و سیرحتین شیشا گۆلانی دانەویرا سە5ین" (1976-1989) دا، (هەرێمی کوردستان - زاخیچ - 2007).

3- جەمال فەتحو5ها تیپ، بزۆتناوی زگاریخەوازی کورد بۆ باشووری کوردستان، چەپایی، (چخانی شێهاب - هێولەر - 2012).