زندگینامه

محمد امین محمد علی صالح سلیمان، که با نام حمه امین بگ نیز شناخته می‌شود، در ۲۴ ژوئیه ۱۹۲۴ در سلیمانیه، یکی از قدیمی‌ترین خانواده‌های سلیمانیه، متولد شد. در ۲۵ اکتبر به عنوان کارمند موقت با رتبه ناظر حرفه‌ای در اداره استخدام عمومی منصوب شد. در ۲۷ مارس ۱۹۴۹، به عنوان کارمند دائم منصوب شد.

در سال ۱۹۵۳، مدرک کارشناسی ارشد مهندسی عمران را از دانشگاه میشیگان دریافت کرد. در سال ۱۹۵۶، مدیر راه‌های جنوب عراق بود. در سال ۱۹۵۹، عضو هیئت اجرایی اتحادیه مهندسان عراق بود. در ۲۱ مه ۱۹۵۸، به عنوان مهندس به اداره راه حله منتقل شد. در ۴ اکتبر ۱۹۵۸، به اداره راه دیاله منتقل شد. در ۱۲ سپتامبر ۱۹۶۱، به اداره راه دیاله منتقل شد. سپس به اداره مسکن عمومی در بغداد منتقل شد. در ۲۷ اکتبر ۱۹۶۳ استعفا داد. در ۲۶ مارس ۱۹۶۷، با حکم جمهوری به عنوان مدیر کل بازسازی منصوب شد. در نوامبر ۱۹۶۷، عضو کمیته انتخاب وزارت امور شمال بود. در ۵ آوریل ۱۹۶۹، به درجه سرمهندسی ارتقا یافت. در ۱۸ اوت ۱۹۷۰، در کابینه احمد حسن بکر (۱۹۱۴-۱۹۸۲) به عنوان مدیرکل وزارت امور شمال منصوب شد. در سال ۱۹۷۰، عضو کمیته عالی برنامه‌ریزی برای بازسازی و توسعه کردستان بود. در سال ۱۹۷۲، بر ساخت ۳۰۰۰۰ خانه در جنوب کردستان برای خانواده‌های شهدا و پیشمرگان نظارت داشت.

در سال ۱۹۷۵، او در یک تصادف رانندگی در حین تور به شدت مجروح شد. انقلاب سپتامبر او در سال ۱۹۷۷ به عنوان پناهنده به پادشاهی ایران نقل مکان کرد. او برای درمان به لندن نقل مکان کرد. در ۹ مه ۱۹۷۹، پس از یک دوره طولانی بیماری، در بیمارستانی در لندن، دور از خانواده و کشورش، بر اثر سرطان درگذشت و پیکرش به سلیمانیه منتقل و در گورستان تپه سیوانی در سلیمانیه به خاک سپرده شد. او در ۱۴ سپتامبر ۱۹۸۰ بازنشسته شد. او به زبان‌های کردی، عربی، انگلیسی و فارسی مسلط بود.

خباتنامه

او در سال ۱۹۴۹ و در جریان فعالیت‌های علنی خود به صفوف حزب کارگران کردستان (پ.ک.ک) پیوست. حزب دموکرات کردستان در دوران حکومت عبدالکریم قاسم (۱۹۱۴-۱۹۶۳)، او نماینده پ.ک.ک در اتحادیه مهندسان عراق بود. در سال ۱۹۶۳، به صفوف نیروهای پیشمرگه پیوست و عضو کمیته مرکزی حزب دموکرات کردستان شد. ششمین کنگره حزب دموکرات کردستاندر سال ۱۹۶۴ به عضویت شورای رهبری انقلاب در کردستان عراق درآمد. در سال ۱۹۶۴ به عضویت دفتر اجرایی شورای رهبری انقلاب در کردستان عراق درآمد. در اواخر سال ۱۹۶۵ به عضویت دفتر سیاسی حزب دموکرات کردستان انتخاب شد که در ۱۵ آوریل ۱۹۶۷ به ریاست رئیس جمهور تشکیل شد. مصطفی بارزانی او به عنوان عضوی از دفتر اجرایی شورای رهبری انقلاب در کردستان عراق، در کنفرانس نظامی-سیاسی در کانی سماق (اربیل) شرکت کرد.

در سال ۱۹۷۰ او نماینده شد هشتمین کنگره حزب دموکرات کردستاندر ۲۹ سپتامبر ۱۹۷۱، او در سخنرانی ریاست جمهوری در روستای حاجی عمرانی در استان اربیل شرکت کرد. مصطفی بارزانی (۱۹۰۳-۱۹۷۹) پس از اقدام انتحاری دولت عراق برای ترور رئیس جمهور مصطفی بارزانیدر سال ۱۹۷۲، او نماینده کمیته شعبه پنجم بود. حزب دموکرات کردستان در سال ۱۹۷۲، او پیکر شیخ لطیف حفیدی را از بغداد تا سلیمانیه همراهی کرد. مصطفی بارزانی هیئتی از دفتر سیاسی به نمایندگی از او حزب دموکرات کردستان او دوست صالح عبدالله نجم‌الدین (۱۹۱۸-۱۹۸۱) بود که با نام صیدا نیز شناخته می‌شود. صالح یوسفینوری صدیق علی (1922-1981) و مهندس علی عبدالله امین برای شرکت در مراسم تشییع جنازه لطیف محمود سعید به سلیمانی اعزام شدند. شیخ لطیف حافظ در سال ۱۹۴۶، او معاون اول حزب دموکرات کردستان شد.

در سال ۱۹۷۳، او مدیر کمیته شعبه پنجم شد. حزب دموکرات کردستان در ۸ آوریل ۱۹۷۳، او به عنوان عضوی از انجمن دوستی عراق و شوروی از مسکو بازدید کرد. در ۹ آوریل ۱۹۷۳، او در جشن یکمین سالگرد توافقنامه همکاری عراق و شوروی شرکت کرد. در طول سفر خود به جمهوری شوروی ازبکستان، از مقامات به خاطر مهمان‌نوازی‌شان از رفقایش تشکر کرد. مصطفی بارزانیدر اوایل سال ۱۹۷۴، او برای دومین بار به صفوف نیروهای پیشمرگه پیوست. در سال ۱۹۷۴، او توسط شورای رهبری انقلاب حزب سوسیالیست عرب بعث منصوب شد. او و خانواده‌اش توسط مقامات عراقی مصادره و در ۲۸ آوریل ۱۹۷۴ به همراه سایر خانواده‌ها، به همراه فرزندان و همسرش به مناطق آزاد شده تبعید شدند. در ۲۴ مه ۱۹۷۴، با حکم شورا، او به دلیل پیوستن به صفوف انقلاب سپتامبر از رهبری انقلاب برکنار شد. در سال ۱۹۷۴، او مسئول کمیته شاخه پنجم بود.

منابع:

1. آرشیو هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان.

2. علی سنجری، قضیه کردها و حزب بعث عرب در عراق، بخش سوم، (دهوک - چاپخانه خانی - ۲۰۱۲)، صص ۳۵۶،

3. فؤاد حمه خورشید، ژنرال شریف پاشا، (بغداد – مؤسسه فرهنگ و نشر کردی – چاپخانه فرهنگ عمومی دارالشون – ۲۰۰۷)، صفحات ۵-۶، ۱۰-۱

4. حبیب محمد کریم، تاریخ حزب دموکرات کردستان - عراق (در اسناد ریاست جمهوری) ۱۹۴۶-۱۹۹۳، (دهوک - چاپخانه خبات - ۱۹۹۸)، صفحات ۹۲،

5. شکیب عقراوی، سال‌های سخت در کردستان: رویدادهای مهم سیاسی و نظامی در کردستان و عراق از ۱۹۵۸ تا ۱۹۸۰، چاپ دوم، (اربیل، چاپخانه مینارا، ۲۰۰۷)، ص.

6. شعبانعلی شعبان، برخی اطلاعات سیاسی و تاریخی، چاپ سوم، (اربیل - چاپخانه روژهلات - ۲۰۱۳)، صفحات ۱۱۳-۱

7. عکس از کتاب اداره تصرف عمومی، اداره سازندگی و ساماندهی شمال، ۱۰ سپتامبر ۱۹۶۷، ص.

8. عصمت شریف وانلی، کردستان عراق به مثابه یک هویت ملی (مطالعه‌ای در انقلاب ۱۹۶۱)، ترجمه سعد محمد خادر، (سلیمانی، بنیاد ژین، چاپخانه شوان، ۲۰۱۲)، ص.

9. علی سنجری، قضیه کرد و حزب بعث عرب در عراق، بخش سوم، (دهوک - چاپخانه خانی - ۲۰۱۲)، ص.

10. محسن ضعی، وقایع معاصر، بخش سوم، (اربیل، چاپخانه حاجی هاشم، ۲۰۱۳)، ص.

11. محمد ملا قادر، خبات‌نامه، تاریخ مختصر حزب و فرهنگ مرحوم بارزانی، چاپ دوم، (اربیل - انتشارات آراس - ۲۰۰۷)، صفحات ۲۱،