مەسعوود مستەفا کاکە حەمە حسێن ناسراو بە مەسعوود سەڵایی لە ساڵی ١٩٦٤ پەیوەندی بە ڕیزەکانی حیزبەوە کرد؛ لە ساڵی 1974 بووە بە کارگێڕی کۆمیتەی لقی هەرێمی خەبات کە بەڕێوەبەرایەتییە گشتییەکانی شۆڕشی ئەیلولیشی لەخۆگرتبوو. ساڵی 1984 بووەتە ئەندامی دەستەی ڕاگەیاندنی پارتی دێموکراتی کوردستان. لە ساڵی ١٩٨٩ لە کۆنگرەی دەیەمدا بووە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی. ساڵی 2005 کرایە بەرپرسی مەکتەبی ناوەندی ڕێکخستن و لە ساڵی 2016 وەک سەرۆکی دەستەی چاودێری و لێکۆڵینەوە دەستنیشانکرا.

ژیاننامە 

مەسعوود مستەفا کاکە حەمە حسێن ناسراو بە مەسعوود سەڵایی، لە ساڵی ١٩٤٨ لە شاری کەرکوک لە دایک بووە، تا قۆناغی ئامادەیی لە کەرکوک خوێندوویەتی. ساڵی 1965 پەیمانگای مامۆستایانی لە بەشی وێژەیی تەواو کردووە، لە ساڵی 1966 لە بەشی یاسا لە زانکۆی بەغدا وەرگیراوە، بەڵام لە قۆناغی دووەمی زانکۆکەدا لە ساڵی 1967 وازی لێ هێناوە، لە ساڵی 1975 دوای شکستی شۆڕشی ئەیلول، ڕووی لە شانشینی ئێران کردووە و وەک پەنابەر لەوێ ژیاوە، لە ساڵی 1991 دوای ڕاپەڕین، گەڕاوەتەوە بۆ کوردستان. زمانی کوردی، عەرەبی، تورکی، فارسی، ئینگلیزی دەزانی.

بیرەوەری خەبات 

ساڵی 1964 پەیوەندی بە ڕیزەکانی پارتیەوە کردووە، لە ساڵی 1964 پێشمەرگەیەکی ناوخۆیی شاری کەرکووک بووە، لە ساڵی 1965 وەک سەرۆکی کۆمیتەی ڕێکخستنی دوبز لە کۆمیتەی دەڤەری کەرکوک لە کۆمیتەی لقی سێ دەستنیشان کراوە، لە ساڵی 1966 بەشداری شەڕی قەرەداغی کردووە لە دەوروبەری پارێزگاری سلێمانی لە دژی سوپای کۆماری عێراق، لە ساڵی 1967 وەک سەرۆکی لیژنەی دەرەوەی ناوچەی کەرکوک لە هەرێمی کەرکوک لە لیژنەی لقی سێیەم دەستنیشانکرا، لە ساڵی 1967، کە تێیدا لە ساڵی دووەمی بەشی یاسای زانکۆی بەغدا بوو، لەلایەن گروپی ئیبراهیم ئەحمەد-جەلال تاڵەبانی زیندانی کرا و ئەشکەنجە درا و دواتر ڕادەستی دەزگای ئاسایشی گشتی عێراق کرا، بۆ ئەمەش بۆ هەمیشەیی بووە وەرگرتنی خوێندن قەدەغە کراوە.

لە ساڵانی 1967-1968 لە زیندانی کەرکوک و بەندیخانەی باب الشات لە موسڵ زیندانی کراوە، لە 6ی تشرینی یەکەمی ساڵی 1986 بەشداری بەرگری لە هێرشی هێزە چەکدارەکانی گروپی ئیبراهیم ئەحمەد-جەلال تاڵەبانی کردووە کە پاڵپشتی هێزی زەمینی سوپای عێراقی هەبووە لە ناوچەی جەباری و قەرە حەسەن لە دەوروبەری پارێزگاری کەرکوک، لە 13ی تشرینی یەکەمی ساڵی 1968 بە فەرماندەیی عەلی قاسم ناسراو بە عەلی شینگالی ئەندامی مەکتەبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان، بەشداری شەڕی شاخی سێلباتۆ لە دەوروبەری پارێزگاری قەیرکوک لە دژی هێزەکانی گروپی ئیبراهیم ئەحمەد-جەلال تاڵەبانی، لە ساڵی 1970، نوێنەری کۆنگرەی هەشتەمی پارتی دیموکراتی کوردستان بوو بەڵام کردی ئامادەی نەبێت.

ساڵی 1974 بووە بە کارگێڕی کۆمیتەی هەرێمی خەبات کە بەڕێوەبەرایەتییە گشتییەکانی شۆڕشی ئەیلولیشی لەخۆگرتبوو. پێش ساڵی ١٩٨٣ لە بەشی کارگێڕی مەکتەبی سیاسی کاری کردووە. لە ٢ی تشرینی دووەمی ١٩٨٣ وەک ئەندامی دەستەی نووسەران گواسترایەوە بۆ بەشی ڕاگەیاندن. لە ١٦ی تەمموزی ١٩٨٥ لە دەستەی نووسەرانی میدیا دامەزرا. ساڵی 1984 بووەتە ئەندامی دەستەی ڕاگەیاندنی پارتی دێموکراتی کوردستان. لە ساڵی 1985 لە ڕادیۆی دەنگی کوردستان خزمەتی کردووە. لە ٥ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٥ بووەتە ئەندامی لیژنەی لق لە لیژنەی لقی دووەم.

لە ساڵی ١٩٨٦ ئەندامی دەستەی نووسەرانی ئۆرگانی گۆڤاری سەفین لە لیژنەی لقی دوو بووە. لە ساڵی ١٩٨٦ وەک کارگێڕی لیژنەی لقی سێ دامەزرا. لە 1ی نیسانی ساڵی 1987 بەشداری لە یادی 53 ساڵەی دامەزراندنی حزبی شیوعی عێراقی لە ناوچەی قەرەداغ کرد. لە ساڵانی 1986-1987 سەرنووسەری گۆڤاری بابا گورگور بووە، لە ساڵی 1989 لەلایەن نوێنەرانی کۆنگرە، بە ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان (کۆنگرەی دەیەم) هەڵبژێردراوە. لە ١٣ی ژانویەی ١٩٩٠ وەک ئەندامی لیژنەی ڕاگەیاندن دەستنیشانکرا. ساڵی 1991 بەشداری لە ڕاپەڕینی باشووری کوردستان کردووە، لە ساڵی 1993 وەک ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی پارتی دیموکراتی کوردستان – یەکگرتوو (کۆنگرەی یازدەهەم) هەڵبژێردراوە.

ساڵی 1993 وەک بەرپرسی لیژنەی لقی سێی کەرکوک دەستنیشانکرا، لە 15ی تشرینی دووەمی 1994 بەناوی سەرۆک مەسعوود بارزانی بەشداری یەکەم ڕۆژی کۆنگرەی دامەزراندنی پارتی سۆسیالیست دیموکراتی کوردستانی کرد. لە ساڵی 1994 بووەتە ئەندامی مەکتەبی ناوەندی ڕێکخستن و دواتر وەک بەرپرسی مەکتەبی ناوەندی ڕێکخستن دەستنیشان کراوە. ساڵی 1995 وتارێکی لە ڕۆژنامەی برایەتی ئۆرگانێکی پارتی دیموکراتی کوردستان – یەکگرتوو بڵاوکردەوە. ڕۆژی ٨ی ڕەشەممەی ١٩٩٦ بە مەبەستی بەشداریکردن لە حەڤدەهەمین ساڵوەگەڕی سەرکەوتنی ئینقلابی ئیسلامی ئێران لەگەڵ کۆمپانیای شاندی حیزبی دێموکراتی کوردستان سەردانی تارانی کرد. ڕۆژی دووشەممە 28ی تەمووزی 1997 لە شاری هەولێر لەگەڵ کۆمپانیای سەرۆک مەسعوود بارزانی بەشدارییان کرد لە کردنەوەی کۆنگرەی چوارەم (کۆنگرەی یەکسانی).

ساڵی 1997 مامۆستای ڕێکخستن بووە لە پەیمانگای کادری پارتی دیموکراتی کوردستان لە هەولێر. ساڵی 1999 لە لایەن نوێنەرانی کۆنگرەوە وەک ئەندامی ئامادەباشی کۆمیتەی ناوەندی پارتی دیموکراتی کوردستان (کۆنگرەی دوازدەهەم) هەڵبژێردرا. ساڵی 2000 بەخێرهاتنی شاندێکی ڕۆشنبیرانی عەرەبی کرد، ساڵی 2001 مامۆستای ڕێکخستن و بەرنامەسازی و سیاسەتی ناوخۆی پارتی دیموکراتی کوردستان – یەکگرتوو بووە لە هەولێر. ڕۆژی پێنجشەممە 29ی تشرینی دووەمی 2001 بەهاوکاری سەرۆک مەسعوود بارزانی لە شاری هەولێر بەشداری لە مەراسیمی دەرچوونی خولی 12ی پەیمانگای پەروەردەی کادران کرد.

ڕۆژی پێنجشەممە 6ی حوزەیرانی 2002، لە شارۆچکەی پیرمام، بەشداری کۆبوونەوەیەکی هاوبەشی هەردوو حزبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان و یەکێتی نیشتمانپەروەری کوردستانی کرد و باسیان لە کێشەی کارەبا و پڕۆژەی فیدراڵی کرد، لە 14ی شوباتی 2004 تا 14ی نیسانی 2004، مامۆستای ڕێکخستن بووە لە خولی چواردەهەمی پەیمانگای کادری پارتی دیموکراتی کوردستان لە ساڵی 1999 شارۆچکەی پیرمام، لە ساڵانی 2004-2010، ئەندامی مەکتەبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان بووە، لە ساڵی 2005 وەک لێپرسراوی مەکتەبی ڕێکخستنی ناوەندی، لە ساڵی 2007 مامۆستای خولی شانزەی پەیمانگای کادری پارتی دیموکراتی کوردستان بووە لە هەولێر. لە ساڵی ٢٠١٦ وەک سەرۆکی دەستەی چاودێری و لێکۆڵینەوە دەستنیشان کراوە. ڕۆژی سێشەممە ٧ی ئابی ٢٠١٨ بەشداری کرد لە کردنەوەی کۆنگرەی هەشتەمی (کۆنگرەی پێشمەرگە)ی یەکێتی لاوانی دیموکراتی کوردستان لە شاری هەولێر.

سەرچاوەکان:

1. ئەرشیفی دەستەی ئینسکلۆپیدیای پارتی دیموکراتی کوردستان

2. وەسوەسار بازنەی لێژنە و پشکنین و چاودێری، ڕۆژنامەی برایەتی، ئۆرگانی پارتی دیموکراتی کوردستان ـ دەستبەسەرداگرتن، ژمارە ١٨٧٥، ھەڵبژاردن، پێنجەم، ١٧ شوی ١٩٩٤ز، ل٤.

3. کۆمیتەی ناوەندی پارتیمان ڕاکێشانی نێت، ئۆرگانی پارتی دیموکراتی کوردستان ـ دەستبەسەرداگرتن، ژمارات ١٧٢٩، ٢٠٢٠، ٣ینی،٧ ئابی ١٩٩ز، ل١١.

4. علي سنجاري، القضیة الکوردیة وحزب البعث ال٣عربي الأشتراکي في العراق، الجزء الثالث، (دهوک ـ مطبع٨ة خاني ـ ٢٠١٢م)، ص ص ٣٣٨ ـ٨٤، ‏، ‏.

5. وەڕیم شارهزا، نازیری شۆڕشی فیفیز جلال حێزی، ڕۆژنامەیییەتی، ئۆرگانی پارتی دیموکراتی کوردستان ـ دەستبەسەرداگرتن، ١٩٩٤، ل ٣.

6. دەستبەسەرداگرتنی مەکتەبی سیاسیی و پارتی دا، دەستەی کارگێڕی نوێ، ئۆرگانی کاریگەری نیشتمانی، ژمار ٢٧٧٦، ساڵی یانزه ی کرد، سلێمانی، کردەوە، ٨ حوزەیرانی ساڵی ٢٠٢٠، ل .

7. انتخاب أعضاء اللجنة المرکزیة للحزب الدیمقراطي الکوردستاني ـ العراق، مجلة گولان العربي، مؤسسة گولان للثقافة والأعلام، العدد ٤، السنة الرابعة، أربیل، ٣١ تشرین الأول ١٩٩٩م، ص ١٥.

8. ئـ.د.ئـ، یلی ژماره22 FA- ، وێڕای چاوپێکەوتن لەگەڵ فاقی سعود مستـفا کا ژماره ی ژماره 22 FA- مەسعود ساڵانەیی دایە بێستون مەسعود ساڵانەیی، ل ل ـ ٤.

9. ئـ.د.ئـی ژمار1-22 FA-، کڕینی ژماره 1-22 FA-، به ڕامبه ڕ به فه ڕمی فایق، یارمه تی سعود مستـفا کاڵا حه ڵ به تایبه ت به تایبه ت به تایبه ت به تایبه ت به تایبه ت به تایبه ت به تایبه ت به مه به ستی چاوساغی ژماره ، ٦ی ئاداری ٢٠١٩١، ٢٠١٩ ١، ٤.

10. انتخاب لجنة مرکزیة جدیدة مؤلفة من ٣١ عضوا و أعضاء أحتیاط، جریدة خه بات، لسان حال الحزب الدیمقراطي الکوردستاني، العدد ٩٤، أربیل، الجمعة، ١٥تشرین الأول ١٩٩٩م، ص١٥.

11. ئامالانبوونا سەرکردایەتی بارزانی کۆنگرەی دەستەی کارگێڕی لاوان و دەستبەسەرداگرتنی بزووتنەوە، ڕۆژنامەگەریڤرۆ، هژار، چارەنووس، ده، ٨ تیر کار ٢٠١٨ز، ل٥٥. 

12. حاوبەر أبوصر أبوس، کریخر تيذي في ف ماقمق ميقف السيرة، (دمش ـ دار المدی للثقاصة والنشة والنشة ـی ئەمساڵ)، ص ص ٤٤ ـ ٤٤٣.

13. بارزان نیوز ناوی ماندامانی کردەیی پارتی دیموکراتی کوردستان و ڕێژه ی نیوه ی 2000، ل ل .

14. سایفدێکی پارتیمان دێشداری ڕێڕه سمی ئاهه گیان به شداری شۆڕشی ئیسلامی ئێران 7کات، ڕۆژنامه ی برا، ژماره تی ٢١ چوار٥٦، پیرمام، بژارده ، شوباتی ١٩٦ز، ل ١.

15. بارزان نیوز ناوی ماندامانی کردەیی پارتی دیموکراتی کوردستان و ڕێژه ی نیوه ی 2000، ل ل .

16. چه ڵه کاری گۆڕانکاری له گه ڵ چه ند جامه دات عه لی عه مانی : چه ند کاریگه ڕییه کان و چه ندنه وه و هیچیان به ڕده وامه ، ڕۆژنامه وانی خه بات، ده ڕباره پارتی دیموکراتی کوردستان‎‏، ‏‏ ‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏ ‏‏ ‏‏ ‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏ ‏ ‏‏ ‏‏ ‏‏‏ ‏‏‏‏ ‏‏‏ ‏‏‏ ‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏ پێنج ٥١٠‏، ‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏ ‏ پێنج ‏‏، ٩ شوی ٢٠١٧ز، ل ١.

17. پارتی دیموکراتی کوردستان، سەنگەر، ژمارە ١٠، ١٣ کانونی دوو ساڵی ١٩٠ز، ل ٨.

18. پارتی دیموکراتی کوردستان، مەکتەبی سیاسی، بڕیار، ژماره ٣٠٢١، ٢ تشرینی دوو ساڵی ١٩٨٣ز، ل ١.

19. پارتی دیموکراتی کوردستان، مەکتەبی سیاسی، بڕیار، ژماره ٤٠٥٥، ١٢ کانونی دەستی لە ساڵی ١٩٨٣ز، ل ١.

20. پارتی دیموکراتی کوردستان، مەکتەبی سیاسی، بڕیار، ژمار ٤١٠، تشرینی دەستی پێنجی ١٩٨٥، ل ١.

21. پارتی دیموکراتی کوردستان، مەسەلەبی سیاسی، بۆ دەستبەسەرداگرتنی م.س.

22. حبیب محمد کریم، تأریخ الحزب الدیمقراطي الکوردستاني ـ العراق (في محطات ڕئیسیة) ١٩٨٤ ـ ١٩٩٣، (دهوک ١٩٩م)، ص ص ١٧٤، ٨٣. 

23. دیرۆله ی پارتی کادیرانی، پارتی شاخول بۆ شار، (هه ڵه ت ـ سـدی و توریـکی دیراساتـی ژین و 19کاڵای ـ چاپخانه ی ڕۆژهه ڵاتـی ـ چاپخانه ی ڕۆژهه ڵاتـی ـ چاپخانه ی ڕۆژهه ڵاتـی ـ چاپخانه ی ڕۆژهه ڵاتـه ی ـ چاپخانه ی ڕۆژهه ڵاتـی ـ ٢٠٢٠)، ٢٠٢٠، ٢٠٢٠،٦، ١٢٢، ٣، ١٠٧.

24. الرئیس البارزاني في حفل تخرج الدورة الثانیة عشرة لمعهد اعداد الکوادر : نعمل جاهدین وکما کنا دائما بأن یکون الپارتي عامل خیر لعهموم العراق، جریدة خبات، لسان حال الحزب الدیمقراطي الکوردستاني، العدد ١٠٥٤، أربیل، الجمعة، ٣٠ تشرین الثاني بڤێ١١م، ص ١. 

25. هژماره ت هژماره ت هژماره ی دی و محمد ل 7 ل 7لاتێن عه ڕ دووهه ت وان جامع ت، کۆنگره دێ، کۆمه ژاره ڤرۆ، همار ٢٤١ ئێک ژماره ٢٤١ ٢٠٢٠، ٢٠٨١، ٢٠٢٠.

26. علي سنجاري، القضیة الکوردیة وحزب البعث العربي الاشتراکي في العراق، الجزء الثالث، (دهوک ـ مطبعة خاني ـ ٢٠١٢م)، ص ٤٧٩.

27. فازیل ڕه ووف، خانه ی خۆر، گیراوه ، (ههوله ڕ ـ چاپخانه ی وه زاره تی ڕۆشنبیری ـ ١ی مانگی ڕابردوو)، ل ٢٠٤.

28. کاروان کارحوی، کۆنگر و پارتی پارتی دیموکراتی کوردستان، گۆڤاری شرۆڤ، کاری کشتوکاڵی ناوه ند و دیرات و توێژین و توێژین ، ژمار ٤، توێژەر، چاپخانە حاجی هاشم، پاییزی ٢٠١٠ز، ٢٠.

29. لقی دوو، لقی دوو نیوەنیسلاکی تێکۆشاندا، (هولێر ـ چاپخانە ئاراس ـ ٢٠١٠ز)، ل ٣٤.

30. ئافره مین کۆدینگیاندا : ئافره ڵایه کانی به ڕێوه به ڕی کۆمه ڵه ، به ڕهه مه ڵه وه ، ئافره ڵایه کانی به ڕێوه به ڕی کۆمه ڵه وه ، ئافره ڵایه کانی کۆمه ڵه کی تایبه ت به مه به ستی کۆمه ڵه وه .

31. محم ملا قادر، ساڵێک شێخ وانیسانان و یاداشتاوی ڕۆژانی ئاواواریی ئێران، (هولێر ـ چاپخاند حاجی هاشم ـ ٢٠١٦ز)، ل٦٠.

32. محاھی ھۆکاری ھۆکاری ھۆکارەکانی قادر، خشتە ھیچار، مێژووی و کولتوری بارزانی پارتی تمر، چاپی دوو ھیچ، (ھەولێر ـ وێڕای چاپ و بڵاوکردەوە و بڵاوکردەوە ئاراس ـ ٧ز)، ل ٩٦.

33. مسعودی ساڵیەتی، تیۆری درۆ ڕێزان، ڕۆژنامەی برا، ئۆرگانی پارتی دیموکراتی کوردستان ـ دەستبەسەرداگرتن، ژمار ٢١٤٧، سێشەم، ٢٨ تشرینی دووەمی ١٩٥ز، ٣ل.

34. یوناڤاڵ مەسعود ساڵانەیی دەردانی بوار و صمود کات، ڕۆژنامەی برایەتی، ئۆرگانی پارتی دیموکراتی کوردستان‏، ‏ ژماره ‏ ‏، ‏‏‏‏‏‏‏‏‏، ‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏دا ‏٦٠ ‏، ٢٦ ئاداری ١٩٣ز، ل ٢٢.

35. ممثل الحزب الدیمقراطي الکوردستاني الموحد، العدد 751، الجمعة ی تشرینی دووەم تشرین الثاني ١٩٩٤، ص ٢.

36. سایفدیفەیکردای پارتی دیموکراتی کوردستانی پارتی دیموکراتی کوردستانی ئێرانی شەرقی ڕەوتی سیمی ساڵانە تاڕادەیەک ئێرانی شۆڕشی ئیسلامی دنیا، ڕۆژنامەیی برایەتی، ئۆپانی پارتی دیموکراتی کوردستان ـ دەستبەسەرداگرتن، ژمارە ٢١٥٧، هاوی، هاورێ، ١٥ شوبات، ١٥ی ١٩٩٦ز، ل ل ١، ١.