لە هاوینی ساڵی 1963 حکومەتی عێراق شەڕێکی کارەساتبارانەی لە کوردستان دەستپێکرد و پشتی لە دانوستانەکانی ئاشتی کرد و هەڵمەتی وێرانکردنی شارۆچکە و گوندەکانی کوردستانی دەستپێکردەوە، بەتایبەتی لەو ناوچانەی کە لەژێر کۆنترۆڵی شۆڕشدا بوون. ئەمەش دوای دەستبەسەرداگرتنی دەسەڵاتی بەعس لە عێراق لە ڕێگەی کودەتایەکی سەربازییەوە هات.

دوابەدوای داگیرکردنی شاری کۆیە و کۆمەڵکوژی خەڵکی سڤیل لەو شارە، کە بە فەرمانی تەها شاکارجی فەرماندەی هێزەکانی سوپای عێراق لە کۆیە دەیان کەسی بێتاوان کوژران، هێزی پێشمەرگە ناچار بوو بەرەو چیای هێبات سوڵتان بکشێتەوە بۆ دامەزراندنی هێڵی بەرگری. بەپێی ئەو فەرمانانەی پێیان گەیشتووە، هێزێکی دیکەی پێشمەرگە لە بنکەی پیروارەوە بەمەبەستی بەهێزکردنی هێڵی بەرگری بەڕێکەوت، یەکێکیان لەژێر فەرماندەیی فاریس باوە و ئەوی دیکەیان بە سەرپەرشتی وسو دزییی.

حکومەتی عێراق ئامادەکاری کرد بۆ دەستپێکردنی هێرشێکی گەورە بۆ سەر چیای هێبات سوڵتان لە پەراوێزی ڕۆژهەڵاتی کۆیە، بە سەرۆکایەتی عەقید سەعید حەمۆ، فەرماندەی لیوای 5ی فیرقەی 2. هێزەکانی پێشمەرگە بە فەرماندەیی عومەر مستەفا (عومەر دەبابە) لەلایەن هێزێکی دیکەی پێشمەرگە بە سەرۆکایەتی عەبدوڵا بەشیدەری پاڵپشتی دەکرێن، کە ئەرکی بەرگری و پاراستنی ناوچەکەیان پێسپێردرابوو.

لە ٢٥ی حوزەیرانی ١٩٦٣ سوپای عێراق بە پاڵپشتی هێزێکی هاوکاران (جاش) و چەند یەکەیەکی زرێپۆش و کەتیبەیەکی تۆپخانە هێرشیان کردە سەر سەنگەرەکانی پێشمەرگە. هێرشە ئاسمانییەکان ڕێگەی بۆ هێرشەکەیان خۆش کرد. شەڕێکی سەختی نێوان هێزی هێرشبەر و بەرگریکار تا ئێوارە بەردەوام بوو، لە ئەنجامدا شکستی گەورە بۆ سوپا و هاوکارەکانی لێکەوتەوە، کە زیانێکی زۆریان بەرکەوت و چەندین تەرمیان لە بەرەکانی شەڕدا بەجێهێشت. لە ئەنجامدا پێشمەرگەیەک شەهید و سێ پێشمەرگەی دیکەش بریندار بوون.

دوای سەرکەوتن، فەرماندەی ئەم میحوەرە شەڕکەرە (عومەر مستەفا دەبابە) پەیامێکی ئاراستەی بارزانی سەرۆکی شۆڕش و مەکتەبی سیاسی پارتی دیموکراتی کوردستان کرد و بارودۆخ و دەرئەنجامەکانی شەڕ و پێویستی گوللەی ڕوونکردەوە.

دوای ماوەیەک سوپای عێراق هێزەکانی خۆی ڕێکخستەوە و دەستی کرد بە ئامادەکاری بۆ هێرشێکی دیکە. دوو کەتیبەی پیادەی دیکە گەیشتن بۆ هاوکاریکردن، پێیان وابوو دەتوانن جارێکی دیکە هێرش بکەنە سەر سەنگەرەکانی پێشمەرگە. بەڵام ئەمجارەیان هێرشی توند و چڕیان کردە سەر سەنگەرەکانی پێشمەرگە و بەرەنگاربوونەوەیان لە ڕادەبەدەر قورس کرد.

کەمیی تەقەمەنی و چەک و کەرەستەی سەربازی کێشەیەکی دیکە بوو بۆ هێزی پێشمەرگە، بۆیە پێیان باش بوو ئەم هێڵە بەرگرییە بەجێبهێڵن و بەرەو باتوووەتە و ڕانیە پاشەکشە بکەن. لە ئەنجامدا سوپای عێراق توانی چیای هێبات سوڵتان بگرێت. لەگەڵ گرتنی ئەو چیایە، حکوومەت هێرشەکانی لە ناوچەکە ڕاگرت و بەشێک لەو هێزانەی کە بەشداری شەڕەکەیان کردبوو، چوونەتە پاڵ ئەو هێزانەی هێرشیان کردە سەر ناوچەی مێرگەسۆر.

دوای ئەوەی هێرشی سوپای عێراق کۆتایی هات و ئامانجەکەی هاتەدی، شەڕ و هێرشەکانی سوپای عێراق بۆ ماوەیەک کەم بووەوە و ناوچەکەش قۆناغێکی ئارامی ڕێژەیی بەخۆیەوە بینی. ئەمەش دەرفەتێکی باشی بۆ هێزەکانی پێشمەرگە ڕەخساند کە خۆیان ڕێکبخەنەوە. خەباتی شۆڕشگێڕانە بە شێوەی گەریلا بەردەوام بوو. پاشان بڕیاردرا بنکە و بارەگا بۆ هێزی پێشمەرگە لە چەند گوندێکی سنورەکە دابنرێت. بۆ ئەم مەبەستە چەند گوندێک دیاری کران.

سەرچاوەکان:

• مەسعوود بارزانی و بارزانی و بازوتنی و ئەو باشترینی جیهانە، بارزانی و بارزانی و بازووتانی و ئەویش ئەو کەسەیە کە ئەو کەسەیە کە ئەو کەسەیە کە ئەو کەسەیە کە ئەو کەسەیە کە ئەو کەسەی کە باشترینە. SHORSHEY EYLOOL ١٩٦١-١٩٧٥، ٢٠٠٤.

• ئیبراهیم جەلال، باشوری کوردستان و خەڵکی کوردستان، ١٩٦١-١٩٧٥، ٢٠٢١.

• خیشۆی عەلی کانی لینجی، پیرۆ پەریکانی عەزیز قازی سورچی، چاپخانی دانشفەر، هۆلەر، ٢٠٢٣.

• خورشید شیرە، خەبات و خوین، پێشمەرگەی سەفانی خەباتایی پیرۆ، سعودیە، هۆلەر، 2015.

• سەید کاکە1997.

• غازی عادل گوردی، پێشمەرگە بۆ خوزامەت بارزانی حاجی بەیخی، باشترینی جیهان بە، تورکیا، ٢٠٢١.