در فوریه ١٩٦٣ ٨، بعثی‌ها و ملی‌گرایان عرب از طریق یک کودتای نظامی قدرت را در عراق به دست گرفتند. از آغاز کودتا، هیچ اشاره‌ای به حق خودمختاری کردها نشد، بلکه حتی در هیچ‌یک از لوایح یا برنامه‌های سیاسی ذکری از ملت کرد به میان نیامد. این نشان‌دهنده یک شاخص خطرناک و تصویری تهدیدآمیز برای آینده کردها بود، زیرا از همان ابتدا مشخص شد که این یک کودتای نظامی انتقام‌جویانه است و نه تغییری برای یک رژیم دیکتاتوری. با این حال، رهبری انقلاب کرد از طریق تلگرافی تبریک و حمایت خود را از رهبران کودتا اعلام کرد و با وجود توقف جنگ و حملات نظامی علیه کردها به مدت تقریباً سه ماه و آغاز گفتگوها، بعثی‌ها با نیت حل مشکلات پیش نرفتند، بنابراین گفتگوها دیری نپایید و بعث حملات خود را به کردستان از سر گرفت.

در ماه مه ١٩٦٣ ٢، دستور کلی از سوی ارتش برای اعمال محاصره اقتصادی بر کردستان صادر شد و مدت کوتاهی پس از آن، دقیقاً در ژوئن ١٩٦٣ ١، نبردها بار دیگر از سر گرفته شد. یکی از آن نبردها که قصد داریم در اینجا به آن بپردازیم، حمله به روستای باوه خوشین در نزدیکی دربندیخان است. پس از اینکه خبر رسیدن ارتش عراق با هدف اشغال روستای مذکور به نیروهای پیشمرگه قره‌داغ رسید، آن‌ها بلافاصله شروع به آماده‌سازی برای مقابله با حمله ارتش کردند.

در ساعت ٨ صبح روز اوت ١٩٦٣ ٤، ارتش عراق حمله خود را از دربندیخان آغاز کرد. پیش از آغاز حمله زمینی، منطقه را زیر آتش سنگین توپخانه قرار داد. به نظر می‌رسد که پیشمرگه‌ها به‌گونه‌ای آماده شده بودند که مانع رسیدن ارتش به دو روستای باوه خوشین و گولان شدند. هنگامی که حمله زمینی ارتش آغاز شد، نبرد سختی میان آن‌ها درگرفت و پس از دو ساعت نبرد و درگیری، ارتش عراق به‌گونه‌ای شکست خورد که مجبور به عقب‌نشینی به اردوگاه دربندیخان شد و علاوه بر آن تلفات سنگینی متحمل شد، در حالی که خسارات نیروهای پیشمرگه تنها دو مجروح بود.

منابع:

١- هوشنگ صالح نجار، شۆرشى ئەیلوول لە رۆژنامە و بڵاوکارەو عێراقیەکاندا ١٩٦١– ١٩٧٦، (چاپخانەى دانشفەڕ- هەولێر – ٢٠٢٣).

٢- هاوکار کەریم حەمە شەریف، شۆڕشی ئەیلوول، چاپى یەکەم، (چاپخانەى زانکۆى سەلاحەدین- هەولێر- ٢٠١٢).

٣- مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنەوەى ڕزگاریخوازی کورد، بەرگی سێیەم، بەشی یەکەم، شۆڕشی ئەیلوول ١٩٦١-١٩٧٥، چاپی یەکەم، (چاپخانەى وەزارەتى ڕۆشنبیرى- هەولێر- ٢٠٠٤).

٤- خۆشەوى عەلى کانیە لنجى، بیرەوەریەکانى عەزیز قادر حەمەد سورچى، چاپى یەکەم، (چاپخانەى دانیشفەر- هەولێر- ٢٠٢٣).