دوای کۆتایی هاتنی دانوستانەکانی نێوان سەرکردایەتی شۆڕشی ئەیلول حکومەتی عێراق لە مەرج و ماددەکانی ڕێککەوتنەکە پاشگەز بووەوە و جارێکی دیکە شەڕی بەسەر کوردستاندا سەپاند. دۆخەکە پەرەی سەند و خراپتر بوو، چووە قۆناغێکی ڕووبەڕووبوونەوەی سەربازییەوە. لە مانگی نیسانی ساڵی ١٩٧٤ سوپای عێراق هێرشەکانی بۆ سەر کوردستان دەستپێکرد. ئەم هێرشانە دوای ئەوەی سوپا هەموو توانا سەربازییەکانی کۆکردەوە، بە سەرباز و سەدان تانکی مۆدێرن و هەموو جۆرە هێزێکی ئاسمانی، بە ئامانجی چەقاندنی شۆڕش.

پێش دەستپێکردنی شەڕەکە، هێزی پێشمەرگەی کوردستان وەک کاردانەوە و ئامادەکاری و وەڵامدانەوەیەک بۆ هێرشە چاوەڕوانکراوەکەی سوپای عێراق زنجیرەیەک هەنگاوی ناوە. لە نێو ئەمانەدا فەوجەی سێیەم - سورداش، سەر بە هێزی ڕزگاری بوو. ئەم فەوجە ئۆردوگای سوسی گەمارۆ دا کە یەکەیەکی سەربازی سوپای عێراقی تێدا جێگیر بوو. لە مانگی ئایاری ساڵی ١٩٧٤ حکومەتی عێراق هەوڵیدا گەمارۆی پێشمەرگە لەسەر ئەم کەمپە بشکێنێت و سوپا لە سلێمانی و دوکانەوە بەرەو ناوچەکە جوڵەی کرد. هێزی پێشمەرگە لە فەوجی سێی هێزی ڕزگاری بە سەرۆکایەتی ئەنوەر ئازور پێکهاتبوو و ئەوانیش پلانێکیان دانا بۆ بەرپەرچدانەوەی هێرشی سوپای عێراق بۆ سەر ڕێگای سلێمانی – دوکان.

کۆمپانیای کویخا ئیسماعیل تالان پێگەکانی گرتە دەست و لە گوندی کانیخان، کۆمپانیای عەبدوڵڵا حاج ڕەشید لە تاسڵوجە، خۆی بەهێز کرد و کۆمپانیای عومەر حەمە عەلیش لە گوندی کەڵوانان خرایە حاڵەتی ئامادەباشیەوە. بارەگای فەوجەکە لە گوندی خار زیوی بوو، کۆمپانیای حەمە تەل حاج قادربەک ئامادەکاری تەواویان کردبوو بۆ بەرپەرچدانەوەی هێرشەکەی گوندی خار زیوی.

سوپای عێراق لە سلێمانییەوە هێرشی خۆی دەستپێکرد. کۆمپانیای عەبدوڵڵای حاجی ڕەشید کە لە تاسڵوجە چەقی گرتبوو، ڕووبەڕوویان بووەوە و پێکدادانی خوێناوی بەدوای خۆیدا هێنا. هێزەکانی پێشمەرگە زیانێکی زۆریان بەسەر سوپای عێراقدا گەیاند، بەڵام بەهۆی قەبارەی زۆری هێزەکانی عێراقەوە، چ لەڕووی سەرباز و چ لەڕووی تانکەوە، چ لەڕووی کەمی ژمارەی خۆیانەوە، بەتایبەتی دوای شەهیدبوونی فەرماندەی کۆمپانیا عەبدوڵڵای حاجی ڕەشید و فەرماندەی فەوجی شێخ جەعفەر کولیجی، نەیانتوانی بۆ ماوەیەکی زۆر بەرەنگاری ببنەوە. هێزی پێشمەرگە لەو سەنگەرە کشایەوە و سوپای عێراقیش بەردەوام بوو لە پێشڕەوی خۆی و ئۆردوگای سوسی کردە ئامانج.

دوای ئەوەی سوپای عێراق بە پاڵپشتی تانک و بەکرێگیراوان (جاش) هێڵەکانی بەرگری پێشمەرگەی لە تاسڵوجە شکاند و بەردەوام بوو لە پێشڕەوییەکانی بەرەو کەمپی سوسی، پێی وابوو هیچ بەرگرییەکی پێشمەرگە لە پێشەوە نییە. بەڵام جێگەی سەرسوڕمان بوو کاتێک هێزەکانی پێشمەرگە کە شەش کیلۆمەتر لە کەمپی سوسیەوە دوورە، هێرشیان کردە سەر سوپا و دوو تانکیان بە ئارپیجی تێکشکاند و ژمارەیەک سەرباز و جاشیان کوشت. هێزی پێشمەرگە نەیهێشت سوپا بگاتە ئۆردوگای گەمارۆدراو، بەڵام دوای شەهیدبوونی دوو هەڤاڵیان ئیبراهیم کانی شەیتان و ڕەحیم قامیش و برینداربوونی فەرماندەی فەوجی، هەروەها بۆ ئەوەی تەرمی شەهیدان لە بەرەکانی شەڕدا بەجێ نەهێڵن و نەتوانن نەکەونە دەستی سوپا و ببرێنە دواوە سەنگەرەکان، هێزی پێشمەرگە کشایەوە. بەم شێوەیە ڕێگا بۆ سوپای عێراق کراوە بوو کە گەمارۆی ئۆردوگای سوسی بشکێنێت.

سەرچاوەکان:

1. سێهەنگار ئیبراهیم خیشناو: "ووداوا سەهربازیکانی شیه ئێیلوول 1970-1975"، "چاپی یەهکەهام"، "چخانی دانیشیف"، هۆلەر، 2022.

2. شەوکەت مەلا ئیسماعیل حسێن: وەزارەتی دەرەوە، 1961-1975، وەزارەتی دەرەوە، هۆلەر - 2007.

3. کاروان گۆهار محمد: ئیدریس بارزانی ١٩٤٤-١٩٨٧