AI Kurdish (Kurmanji) Show Original

Siyaseta DYAyê ya li hember doza Kurd li Îranê di salên 1960-1an de

nav: Siyaseta DYAyê ya li hember doza Kurd li Îranê di salên 1960-1an de
nivîskar: Dr. Karwan Salih Weysî
ziman: Kurdî
Dîroka Weşanê: 2025

Ev pirtûk di bingeh de tezek akademîk e li ser siyaseta Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê ya li hember doza Kurd li Îranê di navbera salên 1960-1981an de, lêkolînek dîrokî û belgefîlmî ye, ku ji pêşgotinek, şeş beş û pêvekekê pêk tê.

Beşa yekem a pirtûkê li ser helwesta DYAyê li ser pirsgirêka Kurd li Îranê di navbera salên 1943-1959an de ye û ji sê mijaran pêk tê: DYA û bûyerên li Urmiyê di sala 1943an de; Geşedanên di Doza Kurd li Îranê de di Helwestên DYAyê de, Nîsana 1947an - Kanûna Pêşîn a 1959an.

Beşa duyem li ser siyaseta Amerîkayê ya li hember doza Kurd li Îranê di navbera salên 1960-1972an de ye û sê mijaran dihewîne: siyaseta Amerîkayê ya li hember pêşketinên doza Kurd li Îranê di navbera Kanûna Pêşîn a 1960-Çile 1963an de, pêşketinên siyasî yên di doza Kurd de û siyaseta Amerîkayê di navbera salên 1964-1968an de, bandora têkiliyên Amerîka-Îranê li ser Kurdên Rojhilat di navbera salên 1969-1961an de.

Beşa sêyem li ser pêşketin û nîşandana doza Kurd di pêşketinên li Îran û siyaseta DYAyê di navbera salên 1973-1978an de nîqaş dike. Ew sê mijaran dihewîne: çarenûsa doza Kurd di bin siya siyaseta DYAyê di navbera salên 1973 û 1971an de; Bandora doza Kurd li ser rewşa siyasî ya Îranê di sala 1977an de, beşdariya Kurdan di Şoreşa Gelên Îranê de û nîşandana doza Kurd di helwest û siyaseta Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê de di...

Beşa çaremîn li ser siyaseta Amerîkayê ya li hember danûstandin û pêşketinên siyasî li Rojhilatê Kurdistanê di navbera Kanûn û 22ê Tebaxa 1979an de disekine û ji sê mijaran pêk tê: danûstandinên şer û otonomiyê yên di navbera Kurdan û hikûmeta Îranê de û siyaset û helwestên Amerîkayê di Kanûn-Adara 1979an de, pêşketinên di hewldanên Kurdan de ji bo xwerêveberiyê bi rejîma nû ya Îranê re û siyaseta Amerîkayê di Nîsan-Gulana 1979an de; dike.

Beşa pêncemîn li ser helwest û siyaseta DYAyê ya li hember pêşketinên siyasî yên li Rojhilatê Kurdistanê ji 23ê Tebaxa 1979an heta 1ê Kanûna 1979an disekine û sê mijaran dihewîne: Siyaseta DYAyê ya li hember danûstandinên di navbera Kurdan û rejîma nû ya Îranê de ji 23ê Tebaxa 1979an; Di nav hewldanên aştiyê yên di navbera Tehran û Kurdan de di Îlon-Çile 1979an de, qonaxa dawî ya şerê Kurdan û danûstandinên bi hikûmeta Îranê re û siyaseta DYAyê di Sibat-Çile 1979an de.

Beşa şeşemîn li ser siyaseta Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê li hember doza Kurd li Îranê di navbera salên 1980-1981an de disekine û sê mijaran dihewîne: tevgera neteweyî ya Kurd li Îranê û siyaseta Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê li hember wê di Kanûn-Tîrmeha 1980an de; Li Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê di Tîrmeh-Sibata 1980an de, ew têkçûna tevgera neteweyî ya Kurdên Rojhilat û siyaseta Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê di Kanûn-Sibata 1980an de vedibêje.

Daxistin (PDF) Bi serhêl bixwîne