شەڕی باسەرە تەمموزى ١٩٨٧

ئەو شەڕە بریتى بوو لە داستانێکى گەورەى هێزى پێشمەرگە لە سنوورى چالاکیەکانى هەردوو لقى سێ و چوارى پارتى دیموکراتى کوردستان، کاتێک کە هێرشیان کردە سەر فەوجێکى هێزەکانى سوپاى عێراق لە نزیگ گوندى باسەرەى بنارى چیاى کۆسرەت لە شەوى ٢٧/٢٨ى تەمموزى ١٩٨٧، لەو داستانەدا هێزى پێشمەرگە توانی زیانێکى گەورە بە هێزەکانى حکومەتى عێراق بگەیەنێ لە کوژراو و بریندار و بەدیل گرتنى ژمارەیەکى زۆری سەرباز.


      باسەرە ئاواییەکى کوردستانە لە سنوورى ناحیەى خدرانى سەربە قەزاى دوکان کەوتۆتە بنارى چیاى کۆسرەت([1])، دیارە ئەو ناوچەیەش وەکو سەرجەم ناوچەکانى دیکەى کوردستان بە سوپا و هێزە چەکداریەکانى حکومەتى عێراق تەنرابوو، بوونى فەوجێکى سوپاى عێراق لە ناوچەکە بە تەواوى ڕەبایە و خاڵە سەربازیەکان تا ڕادەیەکى زۆر کاریگەرى نەرێنى مەترسى لەسەر کار و گوزەرانى ئاوایی و دانیشتوانى ناوچەکە هەبوو، هەروەها بەربەستێکى گەورەش بوون لەبەر دەم شۆڕش و جموجۆڵى پێشمەرگە، ساڵى ١٩٨٧ کرانەوەیەکى فراوان بەڕووى چالاکیەکانى پێشمەرگە لە ئارادا هەبوو بە هۆى شلۆقى ڕیزەکانى سوپا و هێزەکانى حکومەت، لە زۆرێک ناوچە جیاوازەکانى کوردستان ڕۆژانە دەستە و تاقمى هێزى پێشمەرگە بەرەنگارى هێزە چەکداریەکانى حکومەت دەبوونەوە گورزیان لێ دەوەشاندن و زیانى گیانى و ماددی گەورەیان پێ دەگەیاندن([2]).  

       یەکێک لە چالاکیەکانى پێشمەرگە شەڕی باسەرەیە کە لە شەوى ٢٧/٢٨ى تەمموزى ١٩٨٧ ڕوویدا، کاتێ کە هێزێکى پێشمەرگەى سەر بە هەردوو لقى سێ و چوارى پارتى دیموکراتى کوردستان بە پلانێکى سەربازى توکمە هێرشێکى گەورەو بەر بڵاویان کردە سەر فەوجى باسەرە بە نیازى لێدان و ئەنجامدانى چالاکى پارتیزانى و پێگەیاندنى زیان بە هێزەکانى حکومەت، لەبەر ئەوەى هێزى پێشمەرگە بە پلانێکى داڕێژراو و ئامادەکارى تەواو هێرشەکەیان ئەنجامدا توانیان لە ماوەیەکى کورتدا دەست بەسەر فەوجەکەدا بگرن و تێکیان بشکێنن، لە کۆتاییدا زیانێکى گەورە بەر هێزە سەربازیەکانى حکومەت کەوت کە بریتى بوو لە کوژرانى ١٥٢ سەرباز، هەروەها بە دیل گیرانى ٧٠ سەربازى تر، بارەگاى فەوج و سەرجەم ڕەبایەکان و خاڵە سەربازیەکان تێک و پێک دران و برێکى زۆرى چەک و تەقەمەنى و کەل و پەل و تفاقى سەربازى کەوتە دەستى هێزى پێشمەرگە، لە تۆمارکردنى ئەو داستانەدا زایانەکانى شۆڕش بریتى بوون لە شەهید بوونى دوو پێشمەرگە([3]).                


 سەرچاوەکان:

  1. مه‌سعود بارزانی: بارزانی و بزوتنه‌وە‌ی ڕزگاریخوازی كورد، به‌رگی چوارە‌م، ١٩٧٥-١٩٩٠ شۆڕشی گوڵان، به‌شی دووەم، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی ڕوكسانا، ٢٠٢١.
  2. گوندى باسەرە https://www.youtube.com/watch?v=Z2q7MXQmq_0
  3. شیمال زێباری: هندە‌ك ڕاستیێن ڤه‌شارتی د شۆڕشا گولانێدا، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی ڕۆژهه‌ڵات، هه‌ولێر – ٢٠١٥.

[1] - گوندى باسەرە  https://www.youtube.com/watch?v=Z2q7MXQmq_0

[2] - شیمال زێباری: هندە‌ك ڕاستیێن ڤه‌شارتی د شۆڕشا گولانێدا، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی ڕۆژهه‌ڵات، هه‌ولێر – ٢٠١٥، ل ٣٥٦- ٤٠٣.

[3] - مه‌سعود بارزانی: بارزانی و بزوتنه‌وە‌ی ڕزگاریخوازی كورد، به‌رگی چوارە‌م، ١٩٧٥-١٩٩٠ شۆڕشی گوڵان، به‌شی دووەم، چاپی یه‌كه‌م، چاپخانه‌ی ڕوكسانا، ٢٠٢١، ل ٧١.


بابەتی پەیوەندیدار

چالاکى گەرووى سیتکان ١٩٨٣

چالاکى گەرووى سیتکان بریتى بوو لە ڕووبەڕوو بوونەوەى هێزێکى پێشمەرگەى کوردستان لەگەڵ هێزێکى سەربازى سوپاى عێراق، لە ئێوارەیەکى بەهارى ١٩٨٣ لە گەرووى سیتکانى نزیک چیاى زۆزک، لەماوەیەکى کورتدا هێزەکەى پێشمەرگە هێرشیان کردە سەر هێزە سەربازیەکە و تێکیان شکاندن و زیانی زۆریان پێ گەیاندن لە کوشتن و بریندار، پاشان شوێنەکەیان جێ هیشت.

زانیاری زیاتر

شەڕى دیانا ١٩٧٩

شەڕی دیانا، ڕووبەڕوو بوونەوەى مەفرەزەیەکى پێشمەرگە لەگەڵ هێزێکى سەربازى سوپاى عێراق لە شارۆچکەى دیانا، کاتێ کە مەفرەزەکەى پێشمەرگە بەمەستى ئەنجامدانى چالاکیەک کە هێرشکردنە سەر ماڵی خیانەتکارێکى بەکرێگیراوى ڕژێم بە هاوکارى ڕێکخستنە نهێنیەکانى ناوشار، لە ڕێگاى رۆیشتنیان بۆ شوێنى مەبەست دووچارى هێزێکى سەربازى حکومەت بوونەوە کە بازگەیان دنابوو لە شوێنێک بەناوى کەندى دیانا، دواى ماوەیەک لە شەڕ و پێکدادان پێشمەرگە بڕیارى کشانەویاندا لە شوێنەکە دوور کەوتنەوە.

زانیاری زیاتر

شەڕی دەشتى بەرازگر ١٩٧٩

شەڕى دەشتى بەرازگر، ڕووبەڕوو بوونەوەى هێزێکى سوپاى عێراق لەگەڵ هێزێکى پێشمەرگە لەسەر ڕوبارى دەشتى بەرازگر لە دەڤەرى برادۆست، کاتێ کە هێزەکەى پێشمەرگە لە جەولەدا بوو بۆ چەند گوندێکى سنورى ناوچەکە بە مەبەستى بەسەرکردنەوەى ڕێخستنەکانیان، دواى ماویەکى کورت لە شەڕ و ڕووبوڕوو بوونەوە هێزەکەى سوپاى عێراق شکستیان خواردو بە ژمارەیەک کوژرا و بریندار مەیدانى شەڕەکەیان چۆلکرد و ڕایانکرد.

زانیاری زیاتر

شەڕی بنارى چیاى پیران ١٩٧٩

شەڕى بنارى چیاى پیران، ڕووبەڕوو بوونەوەى هێزێکى پێشمەرگە لەگەڵ هێزێکى سەربازى سوپاى عێراق لە بەهارى ١٩٧٩، کاتێ کە هێزەکەی پێشمەرگە لە چالاکیەکى پارتیزانى ڕفاندنى پێنج ئەندازیارى پڕۆژەیەکى ڕێگاوبان دەگەڕانەوە، لە بنارى چیاى پیران نزیک مێرگەسۆر لەگەڵ هێزێکى سەربازى سوپا بە یەک گەیشتن، شەڕێکى گەرم بۆ ماوەى دوو کاتژمێر لە نێوانیاند دروست بوو، ئەنجامى شەڕەکە کوژرانى چوار لە ئەندازیاران و ژمارەیەک کوژرا و بریندارى سەربازانى سوپاى لێ کەوتەوە هێزەکەى پێشمەرگەش بێ زیان لێى دەرچوون تەنها یەکێک بە سو

زانیاری زیاتر

شەڕى گوندى هەسنان ١٩٧٥

شەڕى گوندى هەسنان، ڕووبەڕوو بوونەوى هێزى پێشمەرگە و سوپاى عێراق لە ١٣ى ئازارى ١٩٧٥ لە گوندى هەسنان لە بنارى چیاى حەسەن بەگ، کاتێ کە سوپاى عێراق هێرشیکى بەربڵاوى کردە سەر سەنگەرەکانى پێشمەرگە بە پشتیوانى تانک و تۆپ و فڕۆکەى جەنگى بە مەبەستى دەستگرتن بە سەر گەرووى بێشەو چیاى حەسەن بەگ، کە دوو خاڵى ستراتیژى ناوچەکە بوون.

زانیاری زیاتر