برایانی بەڕێز:

سڵاوتان لێ دەکەم...

من زۆر شانازی بە گەنجانی کوردەوە دەکەم کە لە سەرەتای شۆڕشەکەمانەوە لەم ماوە درێژەدا تا ڕۆژی ئەمڕۆمان هەموو ئازار و ئەشکەنجەیەکیان قبوڵ کردووە: گەرما، سەرما، گرتن، کوشتن، برین، ئەم مێردایەتی، خۆڕاگری و ڕێپیشاندانە بۆ هەموومان و بۆ مێژووی نەتەوەی کورد چ ئێستا و چ داهاتوو جێگەی سەربەرزییە، ئەوەی تا ئێستا کراوە هەمووی شایەنی شانازییە و مرۆڤ دڵخۆش و سەربەرز دەکات. ئەو مێردایەتی، بوێری و قارەمانێتییەی کە نەتەوەی کورد کردوویەتی: ئەم قارەمانێتی و شەرەفەی کە کوڕی کورد لەم شۆڕشەدا نیشانی داوە، لەگەڵ هەموو تەنگانەکانی خۆیدا بەرامبەر بە هەموو ناهەقی و زوڵمێک کە لێی کراوە خۆی ڕاگرتووە، جگە لە کوردستان ئەمە لە هیچ نەتەوەیەک و لە هیچ شوێنێک نەبووە. ئەوەی بەسەر نەتەوەی کورددا هاتووە، لە سەدا چواری بێگانەکان نەبیستوویانە، بەڵام لە وڵاتانی بێگانە ئەگەر شۆڕش و قارەمانێتییەک هەبێت، چواریان هەبێت، بە سەدا نیشان دراوە، چونکە لەلایەن مرۆڤەکانەوە هاوکاری کراون و ئامرازەکانی پڕوپاگەندەیان هەبووە و وەڵام دراونەتەوە، بەڵام ئەوەی لە کوردستان ڕوویدا، بێ هاوکاری کەس و بەم چەند چەکەوە ئێمە بەرامبەر بە هێزێکی خائین و زۆردار چەند ساڵە خۆمان ڕاگرتووە، سەبر و تەحەمولمان کردووە، بەسەر کەسدا نەهاتووە، ئەمەیە کە دەبێت ئێمە شانازی بەم گەلەوە بکەین، چونکە ئەوانەی کێشاویەتی لە هێزی مرۆیی تێپەڕی کردووە، هەر وەک چۆن هەزار جار گوتوومە، ئەم سەربەرزییە تەنیا بۆ ئەو کەسانە نییە کە چەک لە شانیانە، بەڵکو هەر جوتیارێکی کورد، هەر ژنێکی کورد، پیر و لاو و منداڵانی کورد هەموو لەم قارەمانێتییەدا بەشدارن و هەر کەسێک زۆر ئازاری کێشاوە و ئەشکەنجە بەسەریدا هاتووە.

برایانی بەڕێز:

هەر شۆڕش و هەر جوڵانەوەیەک لە جیهاندا بۆ خزمەتی گەل دەکرێت، پێویستی بەو کەسانە هەیە کە کاری گەلییان بە دەستەوەیە، کە دەبێت تەنیا بەرژەوەندییەکانی گەل لەبەرچاو بگرن و هەموو بەرژەوەندییە کەسییەکانی خۆیان بدەنە لاوە و هەرچی لە دەستیان دێت بیکەن و نەکەونە دوای داواکارییەکانی خۆیان. لەبەر ئەم هۆکارە دەمەوێت لێرەدا چەند شتێک بە بیری ئێوە بهێنمەوە، بیر نەکەنەوە کە من ڕەخنە لە کەسێک بە ئاشکرا دەگرم... دەبێت وا بیر نەکەنەوە کە من ڕەخنە لە هیچ کەسێک ناگرم... من لەم خاڵانەی کە دەیڵێم خۆشم ڕەخنە لە خۆم دەگرم ئەگەر شتێکی وا بکەم کە بۆ شۆڕش و بۆ گەل زیانی هەبێت... دەبێت ئێمە ئەرکی خۆمان باش بزانین، ئەگەر هەر بەرپرسێکی شۆڕش بۆ بەرژەوەندییەکانی شۆڕش کار نەکات و ئەرکی خۆی پشتگوێ بخات، ئێمە بە دوژمنی خۆمانی دەبینین و ئێمە خزمەتی دوژمنی گەلەکەمان دەکەین... دەبێت تێبگەین کە گەل بە چ مانایەکە؟ پەیمان بە چ مانایەکە؟ کوردایەتی یان نەتەوایەتی بە چ مانایەکە؟ ئەو بەرپرسەی کە بۆ ئامانجە کەسییەکان دەست لە بەرژەوەندییەکانی شۆڕش هەڵدەگرێت... یان بۆ گیرفانی خۆی کە پارە بە دەست بهێنێت... یان بۆ شانازی و مێردایەتی هەوڵ بدات... یان گوێ بە فەرمان نادات و دەست لە سیستەم هەڵدەگرێت... نە کوردە و نە خزمەتی شۆڕش دەکات.

نموونە: ئەگەر کۆمیتەیەکی هەرێمی لێرە دابمەزرێت، کۆمیتەیەکی هەرێمی لە لایەکی تر دابمەزرێت... کۆمیتەی پێشووی هەرێمی بیەوێت ئەم کۆمیتەیە سەرنەکەوێت تەنیا بۆ ئەوەی بڵێن ئەوان باشن و ئەمە خراپە... ئەگەر فەرماندەی هێزێک بیەوێت فەرماندەی هێزێکی تر سەرکەوتووتر نەبێت، تەنیا بۆ ئەوەی بڵێن فەرماندەی ئەو هێزە باشە، ئەمە نە عەقڵە و نە نەتەوەییبوونە. نە پارتیبوونە و نە شۆڕشگێڕییە. نەتەوەییبوون، پارتیبوون و شۆڕشگێڕی ئەوەیە هەموو پێکەوە هاوکاری دەکەن، بۆ بەرژەوەندی گشتی، بۆ گەلەکەمان. بەڵێ، وەک دوو هەزار کەس لە ئێمە قوربانییان داوە. بەڵکو لەوان زیاترە ئەوانەی بۆ خاتری ئەم گەلە و ئەم وڵاتە گیانی خۆیان فیدا کردووە، بۆ خاتری ئەم مافە، ئەم مافەی کە هەزار جار گوتوومە: ئێمە بە تێپەڕبوونی کات لەو زوڵمەی لێمان کراوە، دەردەچین، دەبینە خاوەنی مافەکانی خۆمان و لەسەر هەموو شتێک دوو شت دەڵێین: عەقڵ، زانین، بەڕێوەبەری و پەروەردە، هەر شتێک کە بە وڵاتەکەمانەوە پەیوەستە. مافی بڕیاردانمان هەبێت؛ دەبێت مافمان هەبێت کە ڕەتی بکەینەوە و بتوانین وەک مرۆڤ بژین، دەبێت زوڵم نەبێت. ئەگەر زوڵممان لێ بکرێت دەستێکمان هەبێت کە نەهێڵن ملی ئێمە بگرن و ئێمە بخنکێنن... داواکاری من ئەوەیە کە ئێوە هەموو بە دڵپاکی پێکەوە هاوکاری بکەن و شتێکی وا نەکەن کە کردارەکانمان لە نێوان خۆماندا ببنە دوژمنێکی گەورە... ئەگەر ئێمە هەموو بە برایەتی و هاوکارییەکی دڵسۆزانە بۆ بەرژەوەندی هاوبەش کار بکەین، هەر کەس بەرژەوەندی کوردستان و شۆڕش زیاتر لە بەرژەوەندییە کەسییەکانی خۆی ببینێت هیچ هێزێک ناتوانێت مافەکانمان نکۆڵی لێ بکات و هیچ کەس ناتوانێت زوڵم لە گەلەکەمان بکات... برای من، سامانی دنیا ئەوەندە ناکات کە ئێمە بۆ خاتری خواردنێکی خۆش یان شوێنێکی نەرم دەست لە ڕێزی نەتەوەیی خۆمان هەڵگرین و وڵات و بەرژەوەندییەکانی گەلەکەمان لە بیر بکەین... بیر لە ملیۆنێرە کوردەکان بکەنەوە کە زۆر دەوڵەمەندن و هاوکاری شۆڕشی گەلەکەیان نەکردووە، لەبەر چاوی هەموو کەسێک چەند ڕیسوا و پیس دیار دەکەن... دەوڵەمەندی شەرەف ناهێنێت، پارە و دەوڵەمەندی ئەگەر بۆ بەرژەوەندی گەل خەرج نەکرێت دەبێتە جێگەی شەرمەزاری و ڕیسوایی... لە مێژوودا هەرگیز نەمانبیستووە کە ستایشی کەسێک بکرێت کە خواردنی خۆشی خواردووە یان لەسەر جێگەیەکی نەرم نوستووە! تەنیا ناوی ئەو کەسانە بە ڕێزەوە دەگوترێت کە بۆ بەرژەوەندی گشتی و بۆ وڵات و نەتەوە ئازار و ئەشکەنجەیان کێشاوە و بە کەڵکی گەلە بندەستەکەیان هاتوون.

بەڵێ، هەر شەرەف، نامووس، پەیمان، برایەتی و هاوکاریکردنی یەکتر، بۆ هەموومان دەبێتە جێگەی شانازی... من هەزار جارم پێ گوتوون، من خزمەتی بچووکترین کەس دەکەم. من سەرۆکی کەس نیم، سەرۆکایەتی هیچ کەسێکیشم ناوێت... بەڵام دەمەوێت ببمە برای ئێوە، خزمەتی ئێوە بکەم، ئێوەش ببنە برای من و هاوکاری من بکەن، ئێمە پێکەوە ببینە کوڕی گەل و خزمەتی گەلەکەمان بکەین. ئێمە خۆمان لە خۆپەرستی و چاوچنۆکی بێمانای دنیا دوور بخەینەوە... بۆ دوژمن ژیر و ئامادە بین، بە کاغەزێک، بە قسەیەک، بە درۆیەک.. ڕاستی لە بیر مەکەن و هەڵنەخەڵەتێن.

پێشکەوتن بە مانای ئەوەیە کە بۆ زانین، ژیری، مێردایەتی، پاکی، و خاوێنی و ڕاستی بۆ خزمەتی گەلەکەتان کار بکەن... کەسێک کە بۆ ئەم شتانە کار نەکات، هەر کێیەک بێت، من ئەو کەسە پێشکەوتنخواز دانانێم، ئەوەی بە دوای ماڵ و سامان، نامووسی خەڵک و زوڵمدا دەگەڕێت و خودا و مرۆڤ لە خۆی ڕازی ناکات، هەرگیز بە مرۆڤ دانانرێت.

برایانی بەڕێز:

داواکاری من لە ئێوەی لاوانی میللەت ئەوەیە کە هەوڵ بدەن حزبی خۆتان ڕۆژ بە ڕۆژ بەهێزتر و ڕێکخراوتر بکەن و هەموو کەسێک هاوکاریی لەگەڵ بکات... ئەگەر حزب بە ڕێک و پێکی بێت و فەرمانەکانی بە باشی جێبەجێ بکرێن، ئەمە بەو مانایەیە کە سوپا و میللەت بەهێزتر و باشتر دەبێت.

حزب بە واتای ڕێکخستنی هەموو میللەت، سوپا و هەر چینێکی دیکەیە کە بەشێک بێت لەو میللەتە. هیچ شۆڕشێک بەبێ سەرکردایەتیی حزبی یەکگرتوو سەرکەوتوو نابێت، ئەگەر بڵێم حزب، بە واتای حزبێکی دڵپاک بۆ میللەت و بەرژەوەندیی میللەت، نەک وەک ئەو کەسانەی کە لە ماوەت بوون و زوڵمیان لە میللەت کرد و بە خۆیان دەوت حزب... ئینجا ئەگەر دەمانەوێت شۆڕشەکەمان سەرکەوتوو بێت، دەبێت ئەم حزبە بەهێز بکەین و هەموومان، چ من چ سوپا و چ میللەت، بە دڵ و گیان یارمەتیی حزبی خۆمان بدەین... دەبێت هیچ کەس لە ئێمە چاوی لە سەرکردایەتی و گەورەیی نەبێت... هەر کەس دەتوانێت لە بەرامبەر ئەو توانایەی خۆیدا ببێتە خاوەنی توانای زیاتر و خزمەتی گەل بکات. میللەت خۆی بە سەرۆکی خۆی دەزانێت.

ئەگەر توانای ئەوەم هەبێت کە دە پێشمەرگە بەڕێوە ببەم... بەڵام دەمەوێت ببمە سەرلق یان سەرپەل یان فەرماندەی تابوورێک تەنها بۆ ئەوەی ناوی خۆم گەورە بکەم... ئەو سەرکردایەتییە وەک لقی دارێکی وشکە کە من پێیدا سەردەکەوم و دەشکێت و دەکەوم و ملم دەشکێت. پیاوەتی و خزمەتی ڕاستەقینە ئەوەیە کە هەر شتێک کە بۆی ئەرکدار کراوە بە دڵپاکی بیکات و چاوی لەسەر ئەوە بێت کە خزمەتی گەل دەکات. دڵپاکی و لێکحەوانەوە لەگەڵ یەکتر مەرجە بۆ سەرکەوتنی شۆڕش. ئەگەر خۆپەرستی و دووڕوویی لە نێوانماندا هەبێت ئێمە خزمەتی دوژمن دەکەین و دوژمنایەتیی خۆمان و میللەتەکەمان دەکەین.

کەسێک کە خاوەن کار و بەرپرسی چەند کەسێک بێت، دەبێت لەوانەی لە ژێر دەستی خۆیدان زیاتر ئازار بچێژێت، ئەگەر یەکێک لە هاوڕێکانی برسی بێت... دەبێت نانی خۆی بداتێ و خۆی برسێتی قبوڵ بکات، چونکە گەورە دەبێت لە بچووک خۆڕاگرتر بێت... ئەگەر من بە خۆم بڵێم گەورە و خۆم تێر بکەم و بچووکەکە لە بەر چاوی من برسی بێت، من ئەمە بە بێڕێزییەکی گەورە دەبینم. بەڵام ئەگەر من لە برسان بمرم و هەژارێک لە برسان ڕزگار بکەم، من بەوە دەزانم کە ئەمە شەرەفێکی گەورەیە... مرۆڤایەتی ئەوەیە کە مرۆڤ بەختەوەریی خۆی بۆ بەرژەوەندیی لاواز و هەژاران بکاتە قوربانی... بەبێ ئەم هاوکاری و ئەم ڕۆحی فیداکارییە ئێمە ناتوانین بە شێوەیەکی جدی خزمەتی گەلەکەمان بکەین... دەبێت بزانین کە ئێمە تەنها بە چەک سەرناکەوین... بە وەرگرتنی پارە ئێمە سەرناکەوین... بە تاڵان و سووکایەتی ئێمە سەرناکەوین، بە کوشتن و پێشێلکردنی مافی مرۆڤ ئێمە سەرناکەوین... ئێمە کاتێک سەر دەکەوین کە دڵی هەموومان بەیەکەوە پاک بێت و گەورە و بچووک ڕێز لە یەکتر بگرن و هەر کوردێک دەستکەوت و زیانەکانی هەر برایەکی کورد وەک دەستکەوت و زیانی خۆی بزانێت... بە ڕاستی ئێمە هەموومان بران... تۆ بکەویت من هاوکاریت دەکەم، من برسی بم، تۆ نانی خۆت دەدەیت بە من... ئەگەر پێویستیت بە هاوکاریی من بوو، منیش پێویستیم بە هاوکاریی تۆ بوو... با هاوکاریی یەکتر بکەین. دەبێت لە خزمەتی میللەتدا خۆپەرستی نەبێت... تۆ گەنجێکی کوردیت، منیش گەنجێکی کوردم. من بۆ میللەت کار دەکەم تۆش بۆ میللەت کار دەکەیت... دەبێت ماڵ، گیان، هۆش، زانین و هەموو شتێکی خۆمان بۆ میللەتەکەمان خەرج بکەین... بۆ ئەوەی ئازادییەکەی بە دەست بهێنین و دەستی دوژمنی خائین و زاڵم لە سەری لادەین... ئەگەر ئێمە بۆ میللەتەکەمان ئەوەندە بە دڵسۆزی و بە خۆشەویستییەوە هەوڵ نەدەین، دەبێت بزانین کە ئێمە خزمەتی دوژمن دەکەین و ئێمە لە بەرامبەر خودا، مێژوو و میللەتەکەمان بەرپرسیار دەبین...

من ئەو چیرۆکەم زۆر جار گوتووە. ئێوەش بیستووتانە: وەک باوک یان دایکێک کە دوو کوڕیان هەبێت و یەکێکیان نەخۆشیی ئیفلیجی هەبێت و بکەوێتە ماڵەوە... هەموو ڕۆژێک باوکە، دایکە، بمشۆ، بمگرە، بمبینە، بمبە. ساڵێک، دوو ساڵ... دایک و باوکی بە دڵسۆزییەوە دەڵێن: خودا بۆ منی هێناوەتە کارەسات... ئەی خودا، بە دڵسۆزیی خۆت لێم وەری بگرە! چونکە بۆی زەحمەت دەبێت، بۆی هیچ هیوایەکی چاکەی نەماوە، بەڵام کوڕەکەی دیکە کە ساغە، ئەگەر دایک و باوکی بتوانن بژێویی خۆیان دابین بکەن، پارە یان جلوبەرگی بۆ خەرج دەکات. چونکە ئەگەر کوڕی پاشا بێت دەڵێت دەبێتە تاجپارێز، ئەگەر گاوان بێت دەڵێت سبەی پیر دەبم، مانگا دەباتە دەرەوە و نانم بۆ دێنێت. هیوای پێ دەبەستێت کە لە منداڵەکانی سوود وەردەگرێت... ئەگەر ئێوە بیر دەکەنەوە کە کەسێک دەتوانێت هاوکاریی ئێمە بکات... ئەگەر ئێمە کوڕی خاوەن نەخۆشیی ئیفلیجی بین کەس پێشوازیمان لێ ناکات... بەڵام ئەگەر ئێمە بۆ خۆمان پیاو بین هەموو کەس هاوکاریی ئێمە دەکات... ئێمە پیاو نەبینیش، دایک و باوک بینیش، هەر جارێک هاوکاریی ئێمە دەکەن. جاری دووەم سڵاومان لێ ناکەن. ئەگەر ئێمە پیاو بین و هونەرێکمان هەبێت هەموو داواکارییەکانمان جێبەجێ دەبن... پیاوەتی و هێز بە عەقڵ و جووڵە بە دەست دێت، بە قسە ئێمە ناتوانین هیچ شتێک بکەین، ئێمە هەمیشە بڵێین من کردم، من دەیکەم، بەڵام بەبێ جووڵە سوودی چییە؟

ئەگەر من خۆپەرستی، لووتبەرزی و چاوچنۆکیم بەرامبەر بە میللەتەکەم هەبێت، چۆن دەتوانم خزمەتی بکەم؟ ئەگەر ئێمە بە دڵ و گیان هاوکاری یەکتر نەکەین... ئەگەر چیاییش بین، هەر دەڕووخێین... هاوکاریی من لەگەڵ ئێوە بۆ منە و هاوکاریی ئێوە بۆ منیش بۆ ئێوەیە، نابێت سپاسی یەکتر بکەین. چونکە ئێمە هەم بۆ میللەت و هەم بۆ خۆمان کار دەکەین و هەمیش هەموومان هاوکاریی میللەت دەکەین کە ئێمە کوڕانی ئەم میللەتەین، من و تۆ برا و گەلی یەک وڵاتین و چارەنووسمان بەیەکەوە گرێدراوە. لەبەر ئەمە با هەموومان بە دڵپاکی و برایەتییەکی پاک دەست بدەینە دەستی یەکتر و ئەمە شۆڕشی کوردستانە، وەک گوتم جێگەی شانازییە و ئەو شتەی میللەتی کورد کردوویەتی، کەسێکی دیکە نەی کردووە با لە دەستمان دەرنەچێت و لێهاتوویەک لە هەموو زەحمەت و ماندووبوونی خۆمان وەربگرین... من هەتا ئێستا لە ژیانی خۆمدا لەگەڵ هاوڕێکانم ژیاوم و کارەکەم: سیاسی یان سەربازی بە خۆم کردووە، خودا ڕەحمەتی خۆی بەسەر مندا ببارێنێت و ئەگەر هەتا ئێستا مابم، با بە سەربەرزی بێت یان بە سەرشۆڕی، خودا بە هەموو شتێک دەزانێت. هاوڕێکانم دەزانن کە من هەرگیز خیانەتم لە هاوڕێی خۆم نەکردووە، من هەرگیز چاوچنۆک نەبووم، لە بەرامبەر هاوڕێکەمدا خۆپەرست نەبووم. من لە گیرفانی خۆم نانم پێداوە، برسێتییم قبوڵ کردووە، جلوبەرگم داوەتە هاوڕێکەم، سەرمام قبوڵ کردووە. منیش توانیم لەگەڵ هاوڕێکانم بچمە بەرەی جەنگ. من یەکەم کەس بووم پرسیار بکەن. ئەو شوێنەی تۆپ و فڕۆکە لێی داوە، ئەو شوێنەی کەس لێی ناژی من چوومە ئەوێ... ئەگەر سوپاکەمان لە بەرەی جەنگەوە هێرشی کرابووە سەر، من یەکەم کەس بووم کە جارێک، دوو جار، دە جار هەتا گەیشتمە ئەم دۆخە. دوای ئەوەی گەڕامەوە عێراق، هێزی خۆمم لە دەست دا ئەگەر ترس لە پشتەوە بوایە، من دواکەس دەبووم، هەتا دوا هەناسەش... بۆچی؟ چونکە من خۆم لە کەس بە ئازیزتر نابینم، ئەوان هەموویان وەک من مرۆڤن، ئێمە هەموومان برای یەکترین، ئەگەر بتوانین خزمەت بکەین، ئەو خزمەتەی کە پێمان دەگوترێت خزمەتکار، لە هەموو ناوەکانی سەرۆکایەتی و گەورەیی باشترە و جێگەی شانازییە کە مرۆڤ خزمەتکاری میللەتی خۆی بێت.

برایانی بەڕێز:

وەک ئەوەی پێشتریش پێم گوتوون، ئەگەر دەمانەوێت سەربکەوین، دەبێت هەموومان زۆر شوێنکەوتووی سیستم بین، هیچ شۆڕشێک بەبێ ڕێزگرتن لە سیستم سەربەرزی بەدەست ناهێنێت. ئەگەر فەرمانێک لە سەرکردایەتیی پارتەوە بێت، ئەوانەی فەرمان وەردەگرن گوێی پێنەدەن... واتای ئەوەیە ئاژاوە دروست دەبێت کاتێک هەر کەسە و شتێک دەکات کە خۆی دەیەوێت و وەڵامی فەرمان ناداتەوە... لە جیاتی ئەوەی خزمەتی میللەت بکات، دەبێتە دوژمنی میللەت و لە جاشەکان زۆر پیسترە... ئەگەر لە ناو خێزانێکدا ڕێسا و سیستم نەبێت، کەس فەرمانی کەسانی لە خۆی گەورەتر جێبەجێ ناکات. هەر کەسێک شتێک، پارەیەک دەست بخات بیخاتە گیرفانی خۆی و بەشی کەسانی دیکە نەدات و بۆ خۆشبژێویی هەموو خێزانەکە بەیەکەوە کار نەکەن... لە ماڵەکەدا ئاژاوە دروست دەبێت و ماڵەکە تێک دەچێت!

ئێمە لەم شۆڕشەدا خێزانێکی گەورەین، دەبێت هەر کەسێک گوێ لە فەرمانی کەسانی لە خۆی گەورەتر بگرێت و زۆر بە گوێڕایەڵی جێبەجێی بکەن... دەبێت ئەوەی دەستی دەکەوێت لەسەر هەموو شۆڕشەکە خەرجی بکات. بۆ خۆی قازانجی خراپی لێ نەکات... هەر کەسێک لێپرسینەوەی لەگەڵدا بکرێت نابێت دڵگران بێت... کێ پاک بێت لە لێپرسینەوە ناترسێت... ئەگەر کەسێک بانگهێشت بکرێت بۆ دادگا، نابێت بڵێت ناچم... دەبێت مافەکان ئاشکرا بکرێن. کێ دەڵێت ناچمە دادگا، تاوانی سەر خۆی دەسەلمێنێت. ئەگەر کەسێک پێم بڵێت وەرە دادگا، من دەچم... دادوەر چی بوێت وەڵام دەدەمەوە و دڵگران نابم، ئەگەر هیچ تاوانێکم نەکردبێت... هەموو کەسێک دەزانێت کە من بێتاوان و سەربەرزیم.

مرۆڤ بە گوێڕایەڵی بۆ یاسا و فەرمانەکان جوان دەبێت... دەبێت ئێمە لەو یاسایانەی بۆ خۆمان دامانناون دوور نەکەوینەوە... هەتا ئاژاوە دروست نەبێت. ئەگەر بەرپرسێک... لە شوێنێکەوە بۆ شوێنێکی دیکە بگوازرێتەوە. نابێت بڵێت متمانەیان بە من نییە، بۆیە گواستمیانەوە... نەخێر، وا نییە. بەرژەوەندیی شۆڕش وایە. لەوانەیە سبەی کەسێکی دیکە شوێنی بگرێتەوە و ئەو بچێتە شوێنێکی دیکە. دەبێت گوێڕایەڵ بین و بۆ بەرژەوەندیی گشتی کار بکەین.

دەبێت هەموو کەسێک لەم شۆڕشەدا کار دەکات، من یەکەم، خۆمان هەموومان بەرپرسیارین. لە پێشمەرگەیەکەوە تا ئەندامێکی پارت، با لە بیرمان نەچێت: ئەگەر گوندنشینێک، شوانێک، دوکاندارێک، ژنێک، منداڵێک دڵگران بکەین، ئەگەر سووکایەتی بە تاکەکانی میللەت بکەین و قسەی خراپ بکەین، ئەگەر هێلکەیەک، مریشکێک یان هەر چییەک پێی دەڵێن زیان لە میللەتەکەمان بە خیانەت و زوڵم وەربگرین، دەبێت بزانن کە دەبینە دوژمنی گەل و دوژمنی خۆمان. ئەگەر دڵی میللەت لەگەڵمان بێت، دوژمن هەزار قات بەهێزتر بێت... ناتوانێت ئێمە بشکێنێت. ئەگەر دڵی میللەت لەگەڵمان نەبێت... بە خودا ئێمە لە ئێستا هەزار قات بەهێزتر بین... دەشکێین و سەربەرزی بەدەست ناهێنین... ئەگەر بەیەکەوە بۆ بەرژەوەندیی هاوبەش هەڵسوکەوت نەکەین و خۆپەرستی و خۆشەویستی بۆ خۆمان هەبێت، ئێمە بۆ لەناوبردنی خۆمان خزمەتی دوژمن دەکەین.

برایانی بەڕێز، وەک ئەوەی لە ساڵانی ١٩٤٥ و ١٩٦٠ هەمیشە گوتوومە، ئێستاش دەڵێم: ئێمە شەڕی عەرەب و کورد ناکەین. تەنیا من ناڵێم من لەگەڵ عەرەبەکان شەڕ ناکەم... من شەڕی هیچ میللەتێکیش ناکەم. لەسەر ناوی ئەوەی من لەگەڵ هیچ میللەتێک شەڕ ناکەم: ئەمە زەردە، ئەمە سوورە، ئەمە ڕەشە، ئەمە شینە، ئەمە سپییە... کورد و عەرەب برای یەکترین و دەتوانن بەیەکەوە، بە برایەتی، خۆشبژێویی و ئارامی بژین. بەڵێ، عەرەبەکان برای گەورەن و ئێمەش برای بچووکین، ئێمە دەڵێین دادپەروەری نییە برایانی بچووک برسی و ڕووت بن و نەتوانن بخوێنن و شتێک فێر ببن و لە بەڕێوەبردنی ماڵی هاوبەشی خۆیاندا نەتوانن ڕای خۆیان بڵێن، و برای گەورە هەموو شتێکی ماڵەکە بۆ خۆی ببات!! دەبێت دادپەروەری جێبەجێ بکرێت، برای بچووک خۆی بە مەزڵووم نەبینێت و ستەمی لێ نەکرێت.

ئێمە دژی حکوومەت نین ئەگەر حکوومەت نەکەوێتە دەستی حیز و دزان! ئەوانەی خزمەتی دوژمنی کورد و عەرەب دەکەن. ئێمە لە شۆڕشەکەماندا بەرژەوەندیی عێراق دەخوازین... سەرەتا بۆ عەرەبەکان، دووەم بۆ کوردەکان و بۆ هەموو عێراقییەکان. تورکمان، ئاشووری، ئەرمەنی، هەموو کەس. ئێمە دەمانەوێت حکوومەتێکی دادپەروەری دیموکراتی و بە هەڵبژاردنی ئازاد و بێ گوشار و نەوی و زوڵم و ستەمکاری لە عێراق هەبێت. دەبێت یاسایەکی دادپەروەر هەبێت کە میللەتی عێراق بۆ خۆی دایبنێت... هەر ڕۆژە سەربازێک نەڵێت: (ئێمە ئەم بڕیارەمان دا) و بەپێی ویست و خۆپەرستیی خۆی میللەتی عێراق بەڕێوە ببات و میللەت نەتوانێت و نەوێرێت لێپرسینەوەی لەگەڵ بکات.

ئێمە هێرشمان نەکردووەتە سەر کەس و هێرشیش ناکەینە سەر هیچ کەسێک. ئێمە مافە ڕەواکان و ماڵ و نامووس و ژیانی گەلی کورد دەپارێزین. ئێمە هەرگیز نامانەوێت لە نێوان دوو برای عەرەب و کورددا خوێن بڕژێت. چونکە شەڕ و کوشتنی ئێمەی کورد و عەرەب خزمەتی دوژمنانی عێراق دەکات. هیوادارم خودا عەقڵ و تێگەیشتن بدات بەو کەسانەی دەیانەوێت لەگەڵمان شەڕ بکەن... با ڕەحم بە میللەتی عێراق بکەن و سەیری زوڵمی میللەتی کورد نەکەن... بۆ ئەوەی ئێمە هەموو گەلانی عێراق پێکەوە بە خۆشی، برایەتی، ئاشتی و دادپەروەری بژین.

برایانی بەڕێز: دەبێت بزانین کە دنیا هی هیچ کەسێک نییە و ئەگەر هەزار کۆشکی زێڕینیشمان هەبێت، دەستبەرداری دەبین و دەچینە ژێر خاک، خودا لە قورئاندا بەم شێوەیە دەفەرموێت: (ئێمە ئێوەمان لەو دروست کرد و ئێمە ئێوە دەگەڕێنینەوە ناوی و ئێمە ئێوە جارێکی دیکە لێی دەردەهێنین). تەنیا شەرەف و نامووس و مرۆڤایەتی لە بوونی مرۆڤەکاندا خاوەن نرخە. دەبێت مرۆڤ لە خودا بترسێت و بە ڕاستی و دڵپاکی خزمەتی گەلی خۆی بکات، لە تەنیشت یەک و دوو دژی زوڵم بەرگری بکات، دەبێت ئەو ببێتە شوێنکەوتووی دادپەروەری و یەکسانی لە نێو خەڵکدا. ئەگەر ئێمە کاری چاک بکەین... لای خودا و مرۆڤەکان ون نابێت، و ئەگەر ئێمە کاری خراپیش بکەین، دیسان ون نابێت. خودا لە قورئاندا بەم شێوەیە دەفەرموێت: (هەر کەسێک بە قەدەر کێشی گەردیلەیەک چاکە بکات، دەیبینێت و هەر کەسێکیش بە قەدەر کێشی گەردیلەیەک خراپە بکات، دەیبینێت.)

هیوای من ئەوەیە کە ئێوە ڕەخنەکان بۆ خۆتان قبوڵ بکەن. فەرمانەکان جێبەجێ بکەن، بەرژەوەندی کەسی لە دڵی خۆتان فڕێ بدەن، بەرژەوەندی گشتی و چاکەی هاوبەش لە مێشکی خۆتاندا بگرن، یەک و دوو پێکەوە هاوکاری بکەن... من دەتوانم ئەوەندە بکەم... من ئێوە دەسپێرم بە خودا... خودا یاریدەدەر بێت بۆمان.

سەرچاوە: 

مەسعود بارزانی، بارزانی و بزووتنەوەی ڕزگاریخوازی کورد، بەرگی سێیەم. بەشی یەکەم ١٩٦١-١٩٧٥، شۆڕشی ئەیلوول.