Düşüşünden sonra Eylül Devrimi, Peşmerge ve devrimin askerî liderleri İran'a göç ettiler ancak bu durum Kürdistan'ın özgürlük ve bağımsızlık mücadelesinin sonu anlamına gelmiyordu. Sürgünde devrimin yeniden canlandırılması için hazırlıklar tekrar başladı. 1979 yılı Ağustos ayında Peşmerge güçleri, Parti örgütlerini yeniden canlandırmak için Behdinan'a döndü. Dönüşlerinde yaptıkları iş, gizli örgütlenmeyi canlandırmak ve Peşmerge faaliyetlerini gerçekleştirmek için köyleri taramaktı; bilindiği üzere Peşmerge Güçleri, Parti örgütlenmesi çerçevesinde şube, ilçe ve örgütler şeklinde örgütlenmişlerdir.

Mayıs 1981 tarihinde Zaho ilçe komitesine bağlı Şehit Şahyaz Salih ve Şehit Mahmut Yusuf örgütlerinden bir Peşmerge gücü, bazı devrimci çalışmaları gerçekleştirmek üzere Batifa bölgesindeki köylerde arama (hareket) hâlindeydi. Ayın 25 günü Minine köyüne ulaştılar. Gece, Peşmerge güçlerinin bir kısmı yiyecek ve günlük ihtiyaçları karşılamak için Xezava köyüne gitti. O köy, Baas rejiminin askerî güçlerinin gözetimine yakındı. Bu yüzden Peşmerge gücü, rejimin askerî güçleriyle karşı karşıya kalmaları durumunda kendilerini koruyabilmek için çok dikkatli bir şekilde üç gruba ayrıldı. Bu amaçla bir grup Cem Cihur adlı yere, ikinci grup Feramok adlı başka bir yere, üçüncü grup ise yiyecek ve ihtiyaçları almak için köyün dükkânına gitti. Üçüncü grubun Peşmergeleri dükkânın çevresine dağıldılar ve bir kısmı ihtiyaçları satın alıyordu.

Bu esnada Irak ordusuna bağlı bir güç tarafından kuşatıldıklarını fark ettiler. Bu yüzden hızla birbirlerini durumdan haberdar ettiler. Kısa süre içinde Irak ordusu askerleri Peşmergelere ateş açtı ve aralarında şiddetli bir çatışma çıktı. Askerler, dükkânda kuşatılmış olan Peşmergelere saldırdı. Yaklaşık dört-beş asker Peşmergelerin tüfek namlularının önüne geldi ve hepsi vurulup yere düştü. Askerlerin ateşiyle birlikte vatandaşların evlerinde yangın çıktı. Açıkçası, dükkâna saldıran askerlerin yaralanması, Peşmergelerin toplanmasına ve savunmalarını güçlendirmesine fırsat tanıdı ancak bu sırada köyü kuşatan tüm güçler Peşmergelere saldırdı. Aynı zamanda Batifa Tugayı ve Deşta Çiyê'den diğer askerî güçler de kendi güçlerine destek olmak için olay yerine geldi.

Peşmerge güçleri durumun böyle olduğunu, köyde büyük bir gücün bulunduğunu ve onlara yardım için başka bir gücün daha geldiğini görünce, kuşatmayı yarıp kendilerini kurtarmayı düşündüler. Bu esnada evlerin damlarından ve köyün sokaklarından geçerek daha önce iki farklı yerde konuşlanmış olan diğer arkadaşlarına ulaştılar. Daha sonra hep birlikte kurtuldular ve zarar görmeden kendi yerlerine döndüler.

Kaynak:

  1. Mesut Barzani: Barzani ve Kürt Özgürlük Hareketi, cilt 4, 1975-1990 Mayıs Devrimi, Bölüm 2, Birinci Baskı, Ruksana Matbaası, 2021.

  2. Muhammed Murat: Xebata Çiya (Dağ Çalışması), anılar ve serüvenler Mayıs Devrimi (1976-1989) yılları arasında, Kürdistan Matbaası – Zaho, 2007.

  3. Gazi Adil Gerdi: Barzani Yolu'nun hizmetinde bir Peşmerge Hacı Berohi, cilt 2, Baskı 2, Türkiye-2021.