Biyografi

Aziz Salih Aziz, 1925 yılında Erbil ilinin Mergesor ilçesine bağlı Şirvan Mezin nahiyesinin Liri köyünde dünyaya gelmiştir, 1983 yılında mülteci olarak İran'a gitmiş, 1991 yılında Kürdistan'a geri dönmüştür. 1997 yılında Liri köyünde hayatını kaybetmiştir.

Mücadele Hayatı

Aziz Salih Aziz, 23 Mayıs 1947 tarihinde General Mustafa Barzani ile birlikte Sovyetler Birliği'ne doğru yola çıkmış, Kotur halk savaşı ve Maku köprüsü savaşında yer almış, çok büyük zorluk ve çilelerden sonra 18 Haziran 1947 tarihinde İran ile Sovyetler Birliği arasındaki sınırda bulunan Aras Nehri'ni geçerek Sovyetler Birliği'ne ulaşmıştır.

Sovyetler Birliği'ne ulaştıktan sonra, 19 Haziran 1947 tarihinde tüm yoldaşlarıyla birlikte Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Nahçıvan şehrinde kırk gün boyunca dikenli tellerle çevrili açık bir kampta tutulmuşlar, askerler tarafından korunmuşlar ve yiyecek, giyim ve hareket serbestliği açısından savaş esiri muamelesi görmüşlerdir. Daha sonra Sovyet hükümetinin kararıyla Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağdam, Laçın, Ayulah ve Kelbecer bölgelerine dağıtılmışlardır. 10 Aralık 1947 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nin başkenti Bakü'de Hazar Denizi kıyısındaki bir askeri kampa nakledilmişler ve aynı ayın 23 tarihinde kendilerine askeri kıyafetler verilerek, Azerbaycan Cumhuriyeti subaylarının gözetiminde günde sekiz saat askeri eğitim almışlardır. Aynı zamanda, günde dört saat boyunca okuryazar olan bazı yoldaşları tarafından kendilerine Kürtçe öğrenme dersleri verilmiştir.

Cafer Bagirov'un Barzani'nin yoldaşlarına yönelik kötü muamelesinden sonra, askeri kampın 29 Ağustos 1948 tarihinde Azerbaycan Cumhuriyeti'nden Özbekistan Cumhuriyeti'nin başkenti Taşkent yakınlarındaki Çırçık yerleşkesine taşınmasına karar verilmiş ve orada askeri eğitime devam etmişlerdir. 

Mart 1949 ayında yoldaşlarıyla birlikte grup ve takım halinde trenle Sovyetler Birliği'nin kolektif köylerine dağıtılmışlar ve Kolhoz tarlalarında (halkın devletten geri aldığı ve daha sonra bir kısmını devlete verdiği arazilerde) çalışmışlardır. 

General Barzani'nin Stalin'e gönderdiği çok sayıda mektup ve büyük çabalardan sonra, nihayet Barzani'nin yoldaşlarının yaşadığı sıkıntıları anlattığı bir mektup Stalin'in eline ulaşır. O da hemen Barzani'nin yoldaşlarının durumunu incelemek üzere bir komite kurulması talimatını verir ve sonunda komitenin kararı hepsinin Vriviski şehrinde toplanmaları yönünde olur; bu nedenle adı geçen şahıs 1951 yılının Kasım ayında Sovyetler'deki Vriviski şehrine gider.

1958 yılında Irak'ta Abdülkerim Kasım başkanlığında Cumhuriyet hükümeti kurulunca, adı geçen kişi 16 Nisan 1959 tarihinde yoldaşlarıyla birlikte Grozia gemisiyle Basra limanı üzerinden Irak Cumhuriyeti'nin güneyine, Kürdistan'a geri dönmüştür.  

1973 yılında Eylül Devrimi'ne katılmış ve savaşlarda yer almıştır. 

Kaynaklar:

1. Abdurrahman Mela Habib Ebubekir, Aşireti Barzan di Navbera 1931 - 1991, Birinci Baskı, (Erbil - Kültür Bakanlığı Matbaası - 2001).

2. Abdullah Gafur, Ferhengi Cografyayi Hewler, (Erbil - Kürt Akademisi Yayınları - Hacı Haşim Matbaası - 2015).

3. Karwan Muhammed Mecid, Barzaniyen le Mehabadewe bo Sovyet, Birinci Baskı, (Süleymaniye - Peywend Matbaası - 2011).

4. Mesud Barzani, Barzani u Bizutnewey Rizgarixwazi Kurd 1931 - 1958, (Duhok - Xebat Matbaası - 1998).

5. Necef Kuli Pesyan, Le Mehabadi Xwênawiwe heta Lêwarekani Aras, Çeviren: Şevket Şeyh Yezdin, Birinci Baskı, (Pirmam - Kürdistan Demokrat Partisi Altın Jübile - 1996).

6. Kürdistan Demokrat Partisi Ansiklopedi Heyeti Arşivi.