
Barzanî Mistefa û doza Kurdî li Îraqê 1931 – 1975
- حزب الديمقراطي الكوردستاني
- مصطفى بارزاني

Encamên serxwebûna Herêma Kurdistanê li ser ewlehiya herêmî
Husên Îhsanî
Ji pênc beşan û peyva dawiyê pêk tê. Beşa yekem a pirtûkê behsa Mela Mistefa Barzanî û bûyerên salên (1931-1958), Şoreşa duyema Barzan a sala 1931, Kurd û derbeya Bekir Sidqî ya sala 1936, Peymana Se'dabad a sala 1937, Şerê Cîhanî yê Duyem û bandorên wê li ser Kurdan di salên (1939-1945) de, di nav de krîza aborî û şerê li Kurdistanê, Şoreşa duyema Barzan (1943-1945), Komara Kurdistanê li Mehabadê, nirxandina rola Barzanî li Mehabadê, partî û komeleyên Siyasetmedar dike. Herwiha bûyerên Siyasetmedar li Îraqê di Şoreşa 14ê Tîrmeha 1958an de û rola Kurd di wê bûyerê de, Kanûna 1948an, di nav de Peymana Bexda û damezrandina Eniya Niştimanî. Beşa duyem li ser Mela Mistefa Barzanî û pirsgirêka Kurdî di dema Komarê de di navbera 1958-1968an de ye û behsa Şoreşa 14ê Tîrmeha 1958an û helwesta Kurdî tê de, tevgera Şewaf û bûyerên Kerkûkê dike. Nakokiyên Ebdulkerîm Qasim û Kurdan, sedemên şoreşê û derbeya 8ê Sibata 1963an, têkçûna danûstandinan û destpêkirina şer, derbeya 18ê Mijdara 1963an, dema Ebdulselam û îmzekirina agirbestê, dema Ebdulrehman Arif û Kurd û şerê Hendirên û biryarên peymana sibata hezîranê. Beşa sêyem behsa Mela Mistefa Barzanî û doza Kurdî di bin desthilata Be's de di navbera 1968-1975an de û derbeya Tîrmeha 1968an û Kurdan, peymana 11ê Adara 1970yî û piştî wê, Eniya Niştimanî û Neteweyî ya Pêşverû dike. Peymana Cezayîrê ya sala 1975an û doza Kerkûkê. Beşa çarem behsa damezrandin û armancên Partiya Dêmokrata Kurdistanê bi serokatiya Mela Mistefa Barzanî dike. Ji çend mijaran pêk tê, di nav de Partiya Dêmokrata Kurdistanê û Şoreşa Tîrmeha 1958an, lidarxistina Kongreya Çarê û çalakiyên eşkere yên partiyê, dabeşbûna partiyê û lidarxistina kongreyên şeşem û heftem, derbeya 17ê Tîrmeha 1968an, Partiya Dêmokrata Kurdistanê, lidarxistina Kongreya Heştêm, Partiya Dêmokrata û yasaya xweseriyê, peywendî ya Partiya Dêmokrata Kurdistanê bi Partiyekan re. Helwesta Be's li hember Şoreşa Eylûlê 1961, peywendî ya Partiya Dêmokrata Kurdistanê bi partiyên neteweyî re, helwesta partiya niştimanî li hember doza Kurdî. Beşa pêncem behsa peywendiyên derve û Kurdan dike, di nav de peywendî bi welatên herêmê re wek Îran, Tirkiye, Misir, Yekîtiya Sovyetê, Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê, Brîtanya, Îsraîl, pirsgirêka Kurdî, pêşketina neteweya erebî, bîrdoziya neteweyî ya erebî, pirsgirêka Kurdî û helwesta Kurdî li hember hewldanên ereban ên ji bo yekîtiya erebî.