حەمید عیسا ساڵح ل ١ تەمووزا ساڵا ١٩٥٧ ل گوندێ دەرکار عەجەم لە دەڤەرا سندیا قەزایا زاخۆ ل پاریزگەها میسل یا وی دەمی و دهۆکا نهۆ ژ دایک بوویە، ل ناڤەبەرا ساڵێن ١٩٥٧ و هەتا ساڵا ١٩٨٠ زاروکاتی و گەنجاتیا خۆ ل گوندێ دەرکار عەجەم بوراندیە.
ساڵا ١٩٦٤ خواندنا سەرەتایی ل گوندێ ئوردینا دەست پێکیریە و پولا پێنجێ و شەشێ سەرەتایی ل گوندێ دەرکار عەجەم بدۆماهیک ئینایە.
ساڵا ١٩٧٥ خواندنا ناڤەنجی بدۆماهیک ئینایە ل گوندێ بێرسڤێ و ساڵا خواندنێ ل پۆلا سێی ناڤەنجی رژیما بەعس ب ساڵا خواندنی هەژمار نەکر و هەڵوەشاندن و جارەکا دی هەر ل پۆلا خۆ خواند. ل ١٩٧٥- ١٩٧٨ هەر سال ب قوتابیێ ئێکەم دەرچوو لسەر پولا خو. ل ١٩٧٠ – ١٩٧٥ دناڤ رێزێن (ئێکەتیا قوتابی و لاوێن دیموکراتا کوردستانێ) خەبات کریە. ل ١٩٧٤ ژیانا هەڤژینیێ پێک ئینایە ل گوندێ دەرکار عەجەم. ل ١٩٧٦- ١٩٨١ پەیوەندی ب ڕێکخستنا نهێنیا (پارتی دیموکراتی کوردستان) کریە ل سەردەمێ (قیادا مۆقته) و ئەڤ چالاکیە ئەنجام داینە:
١- گەهاندنا هاریکاری، دەرمان و پێدڤیان بۆ پێشمەرگەیی.
٢- بەستانا کۆمبوونێن پارتایەتی دگەل ئەندامێن پارتی و لێڤەگەرێ خو یێ پارتایەتی.
٣- وەرگرتن و گەهاندن و بەلاڤ کرنا بەلاڤوک و نامیلکەیێن شوڕەشگێری یێن پارتی.
٤- وەرگرتن و گەهاندنا ئابونێن ئەنددامێن پارتی ژ ئەندامێن پارتی.
٥- وەرگرتن و گەهاندنا پوستەیێن پارتایەتی یێن رێکخستنێ ژ ئەندامێن پارتی بو لێڤەگەرێ خو یێ پارتی.
٦- سەرەدان و دیدارێن پارتایەتی بۆ دانانا بەرنامێن چالاکیێن پارتایەتی دگەل ئەندامێن پارتی ل ناڤ باژێر و دەڤەرێن رزگار کری.
١٩٧٧- ١٩٧٨ وەکو مامۆستایێ خواندنا نەهێلانا نەخویندەواریێ (الامیه) وانە پێشکێش کرینە بو کەسێن نەخوێندەوار ل دەرکار عەجەم.
١٩٧٧- ١٩٧٩ بویە بەرپرسێ ڕێکخراوەکا ڕێکخستنا نهێنی یا پارتی لە دەڤەرا زاخۆ، ساڵا ١٩٧٨ وەکو سەرپەرشتێ دارستانێ لە دەرکار عەجەم هاتیە وەرگرتن. ساڵا ١٩٧٩ وەکو فەرمانبەر ل فەرمانگەها کاروبارێت کەسایەتی (نفوس) ێ ل باتیفا هاتیە وەرگرتن. ساڵا ١٩٨١ پەیوەندی ب شوڕەشا گوڵانێ کریە لە کۆماتەی.
رێکەفتی ١٣ێ نیسانا ١٩٨١ دایک و باب و برایێ وی (ساڵح عیسا) هاتینە گرتن و بو ماوێ درێژ ماینە گرتی ل زاخۆ و دهۆکێ، چونکی ل وی سەردەمی رژیمێ کەس و کارێت وان دگرتن یێن ل ناڤ رێزێن شوڕەشێ دا.
ساڵا ١٩٨١ وەکو کادر ل خولا حەفتێ (٧) یا پێگەهاندنا کادرا هاتیە وەرگرتن ل بارەگایێ مەکتەبا سیاسییا پارتی ل گوندێ ڕاژانێ ڕۆژهەڵاتا کوردستانێ، ل ١١ێ تشرینا ئێکێ یا ساڵا ١٩٨١ لدیف بریار ژمارە (٦٧٤) یا لقا ئێک ب نڤیسینا ژمارە (٦٧٨) وەکو کارگێر لێژنا زاخۆ هاتیە دەستنیشان کرن و ل مابەینا ساڵێن ١٩٨١هەتا ساڵا ١٩٨٨ بەژداری گەڵەک چالاکیێت لەشکری مینا (ستاندنا ڕەبیا گێما ل گوندێ دەرکار عەجەم، گوندێ مێرگێ، گوندێ دارهۆزانێ و بۆسەیا هێزێن پێشمەرگەی لبەر عەسکەرێن لیوا باتیفا لە مەلا عەرەب- بۆسەیەک لبەر ترومبێلێن لەشکری ل گوندێ ئاڤگەنیێ و دیسان بەرسینگرتنا هێزێن رژێمێ دەمێ هێرش کرییە سەر بارەگایێ لێژنا زاخۆ ل چیایێ سپی، بەرسینگرتنا هێزێن رژێمێ لدەمێ هێرش دکرنە سەر دەڤەرێن رزگار بوویین کوردستانێ (دەفەرێن شۆڕەشێ).
ل ساڵێن ١٩٧٦- ١٩٨٨ بەژداری د گەلەک چالاکیێت پارتایەتی کریە ل گەلەک دەڤەرێن کوردستانێ و لدەمێ چۆیە خولا کادرا ل ڕۆذهەڵاتێ کوردستانێ و ل ٢٨ێ ئابا ساڵا ١٩٨٨ لە ئەنفالا ڕەش هاتیە گرتن دگەڵ خێزان و هەژمارەکا پسمام و گوندی و مروڤێت خۆ و تاک نوکە چارەنڤیسێ وی نەدیارە.
خێزان و زاروکێت وی هاتینە رەوانە کرن بو کەلها سەربازییا (قەلعا) دهۆکێ و پاشان هاتینە ڤەگوهاستن بو سەلامیێ و پاشان هاتنە ڕەوانە کرن بۆ بەحرکێ ل هەولێرێ. شارازاییەکا باش ل نڤیسین و زمانێ عەرەبی هەبووە.
ژێدەر:
١- ئەرشیفا دەستەیا ئینسکلۆپیدیایا پارتی دیموکراتی کوردستان.
