Piştî derbeya 17 û 30ê Tîrmeha 1968an û vegera Beasiyan bo ser desthilatê, ji bo demekê rewşeke ne şer û ne aştî li gel hêzên hikûmetê li Kurdistanê serdest bû, lê pevçûnên li gel çekdarên Ofîsa Siyasî ya kevin berdewam bûn, û şerên biçûk ên navber-navber di navbera artêşê û hêzên şoreşê de hebûn, lê di 10ê Mijdara 1968an de rejîma Beas bi hevahengî li gel çekdarên baskê Ofîsa Siyasî ya kevin êrîşî hemû herêmên di bin kontrola şoreşê de kir, û di van êrîşan de heta Kanûna 1969an pêşveçûneke mezin bi dest xist û dest danî ser gelek bajar û bajarokan.
Herêma Qeredaxê ji wan herêman bû ku rastî êrîşa van hêzan hat, û di encama destêwerdan û xiyaneta fermandeyên du fujan de ku ew Ceefer Berzincî û Kamil Mela Wes bûn, ku herêmên xwe radestî çekdarên kirêgirtî kirin, li vir em behsa yek ji şerên li ser lûtkeyeke çiyayî bi navê Helac û Dabanê Mezin dikin, ku hêzên hikûmetê û kirêgirtiyan kontrol kiribûn, û Pêşmergeyên Kurdistanê gelek girîngî didan kontrolkirina wê, û hêjayî gotinê ye ku êrîşa Pêşmerge û destgirtina ser lûtkeya vî çiyayî bi çavdêriya rasterast a Îdrîs Barzanî pêk hat, ev di demekê de bû ku hêzên hikûmetê û koma Ofîsa Siyasî ya kevin karîbûn rûberekî berfireh ji Germiyan heta çiyayê Helac û Daban li Qeredaxê kontrol bikin, û diyar e ku li gorî girîngiya herêmê serkirdetiya şoreşê biryar da ku pêwîst e ev herêm bên rizgarkirin û vegerin bin kontrola şoreşê.
Piştî çend civînan di navbera fermandeyên serbazî yên li herêmê de derbarê çawaniya êrîşkirina ser van cihan û piştî ku fermandeyê şoreşê Mistefa Barzanî li ser barûdox hat agahdarkirin, Barzanî erkê çavdêriya şer bi xwe da Îdrîs Barzanî, û piştî ku hêzên xwe kom kirin û planeke giştî ji bo êrîşkirina ser lûtkeya Helac û Daban danî, biryar da ku divê lûtkeya çiya di zûtirîn dem de bikeve bin kontrola Pêşmerge, û piştî êrîşa ser lûtkeya çiya di nav saetek û 45 deqîqeyan de hat kontrolkirin û vegeriya bin kontrola Pêşmerge.
Paşê serkirdetiya şoreşê biryar da ku êrîşeke berfireh li ser Qeredaxê û cihên din bide destpêkirin ji bo ku hêzên hikûmetê û kirêgirtiyan bi temamî jê derbixin û ji bo bidestxistina vê armancê, erkê êrîşê ji Berzincê bo deşta Şarezûrê û pêşveçûna ji wir bo Qeredaxê da fujên çarem û nehem, û hêzeke ji deşta Hewlêrê û hêza Rizgarî ji du bereyan ve li gel fujê pêncem ê hêza Qeredaxê êrîş kirin. Hêzek jê bo herêma Qadir Kerem û Sengawê û hêza din bo herêma Baziyan û Qeredaxê, û di vê heyamê de, Melazim Tahir Elî Walî Beg fermandeyê fujê çarem ê hêza Qeredaxê bû, di demekê de ku Ezîz Qazî fermandeyê fujê nehem bû.
Ji bo destpêkirina êrîşê biryar hat dayîn ku di heyama 29 heta 30ê Mijdara 1969an de, hemû hêz di heman demê de êrîşî hemû cihên jêrîn bikin, û wekî ku hatibû plankirin êrîşa Pêşmerge dest pê kir û pêşveçûneke mezin bi dest xist, serkeftineke mezin hat tomarkirin û karîbûn hemû herêmên Qeredax, Baziyan, Sengaw, Qadir Kerem, Duzxurmatû, Kifrî, Kelar, Bawenûr û Derbendîxanê ji hêzên hikûmetê û çekdarên baskê siyasî yê kevin rizgar bikin û vegeriyan bin kontrola Pêşmerge, piştî têkçûneke mezin a hêzên hikûmetê û çekdarên kirêgirtî, ziyanên giran dîtin û hejmareke mezin ji çek û teqemeniyan hatin desteserkirin, û hêzên hikûmetê û çekdar bi temamî hilweşiyan û moralê wan ewqas daket ku êdî nekarîn şerê hêzên Pêşmerge bikin.
Serkirdetiya şoreşê ev serkeftina hêzên Pêşmerge wekî serkeftineke girîng û yekalîker di wê kêliyê de şîrove kir, lewma rêberê şoreşê Barzanî spasiya hemû hêzên ku beşdarî şer bûbûn kir, ew wekî ezmûnekê ji aliyê rejîma nû ya Beas ve bi alîkariya hêzên Ofîsa Siyasî ya kevin bû, ji bo zanîna asta şiyana wê ya serkeftina li ser şoreşa Kurdistanê û bidestxistina xewna wê ya kevin a hilweşîna temam a şoreşa Kurdî, lê hewldana wê bi ser neket û negihîşt armanca xwe.
Çavkanî:1- Mesûd Barzanî, Barzanî û bizûtnewey rizgarîxwazî Kurd, bergî sêyem, beşî yekem, Şoreşa Eylûlê 1961-1975, (çapxaney wezarety roşnbîry- çapî yekem- Hewlêr- 2004).
2- Îbrahîm Celal, Başûrî Kurdistan û şoreşî Eylûl binyadnan û heltekandin 1961- 1975, çapî çwarem, (2021).
3- Karwan Cewher Mihemed, Îdrîs Barzanî 1944- 1987 jiyan û rolî siyasî û serbazî le bizûtnewey rizgarîxwazî Kurdda, (çapxaney Hêvî- Hewlêr- 2019).
4- Xoşewy Elî Kanyelincî, bîreweriyekanî Ezîz Qazî Hemed Sûrçî, (çapxaney Danîşfer- Hewlêr- 2023).
5- Hawkar Kerîm Heme Şerîf, Şoreşa Eylûlê, çapî yekem, (çapxaney zankoy Selahedîn- Hewlêr-2012).
6- Arî Kerîm, çend lapereyekî zîndû le şoreşî Eylûlda, (çapxaney Xebat- Dihok- 1999).