پس از کودتای ١٧ و ٣٠ ژوئیه ١٩٦٨ و بازگشت بعثی‌ها به قدرت، برای مدتی وضعیت نه جنگ و نه صلح با نیروهای دولتی در کردستان حاکم شد، اما درگیری‌ها با مسلحین دفتر سیاسی قدیم ادامه داشت و جنگ‌های فرعی پراکنده‌ای میان ارتش و نیروهای انقلاب در جریان بود. با این حال، در ١٠ نوامبر ١٩٦٨، رژیم بعث با هماهنگی مسلحین جناح دفتر سیاسی قدیم به تمامی مناطق تحت کنترل انقلاب حمله کرد و در این حملات تا دسامبر ١٩٦٩ پیشروی‌های زیادی به دست آورد و بسیاری از شهرها و شهرک‌ها را تصرف کرد.
منطقه قره‌داغ یکی از مناطقی بود که مورد حمله این نیروها قرار گرفت و در نتیجه مداخله و خیانت فرماندهان دو گردان یعنی جعفر برزنجی و کامل ملا ویس که مناطق خود را به مسلحین مزدور تسلیم کردند، سقوط کرد. در اینجا به یکی از نبردها بر فراز قله کوهستانی به نام هلاج و دابان بزرگ اشاره می‌کنیم که به کنترل نیروهای دولتی و مزدوران درآمده بود و پیشمرگه‌های کردستان اهمیت زیادی برای بازپس‌گیری آن قائل بودند. شایان ذکر است که حمله پیشمرگه‌ها و تصرف قله این کوه زیر نظر مستقیم ادریس بارزانی انجام شد؛ این در حالی بود که نیروهای دولتی و گروه دفتر سیاسی قدیم توانسته بودند مساحت وسیعی از گرمیان تا کوه هلاج و دابان در قره‌داغ را تحت کنترل خود درآورند. واضح است که با توجه به اهمیت منطقه، رهبری انقلاب تصمیم گرفت که این مناطق باید آزاد شده و به کنترل انقلاب بازگردند.
پس از چندین جلسه میان فرماندهان نظامی منطقه درباره چگونگی حمله به این مکان‌ها و پس از مطلع کردن رهبر انقلاب مصطفی بارزانی از اوضاع، بارزانی به ادریس بارزانی ماموریت داد تا شخصاً بر جنگ نظارت کند. ادریس بارزانی پس از جمع‌آوری نیروها و تدوین طرحی جامع برای حمله به قله هلاج و دابان، تصمیم گرفت که قله کوه باید در سریع‌ترین زمان ممکن به کنترل پیشمرگه‌ها درآید. پس از حمله به قله کوه، این منطقه طی یک ساعت و ٤٥ دقیقه تصرف شد و به کنترل پیشمرگه‌ها بازگشت.
سپس رهبری انقلاب تصمیم گرفت برای بیرون راندن کامل نیروهای دولتی و مزدوران، حمله گسترده‌ای به قره‌داغ و مناطق دیگر آغاز کند. برای این منظور، به هنگ‌های چهارم و نهم ماموریت داده شد تا از برزنجه به دشت شارزور حمله کرده و از آنجا به سمت قره‌داغ پیشروی کنند. همچنین نیرویی از دشت اربیل و نیروی رزگاری از دو جبهه همراه با هنگ پنجم نیروی قره‌داغ حمله کردند؛ بخشی از آن نیروها به منطقه قادر کرم و سنگاو و بخش دیگر به منطقه بازیان و قره‌داغ رفتند. در این دوره، ستوان طاهر علی والی بیگ فرمانده هنگ چهارم نیروهای قره‌داغ بود، در حالی که عزیز قاضی فرماندهی هنگ نهم را بر عهده داشت.
برای آغاز حمله تصمیم گرفته شد که در فاصله ٢٩ تا ٣٠ نوامبر ١٩٦٩، تمامی نیروها هم‌زمان به تمام نقاط ذکر شده در زیر حمله کنند. طبق برنامه، حمله پیشمرگه‌ها آغاز شد و پیشرفت بزرگی به دست آمد؛ پیروزی بزرگی ثبت شد و آنها توانستند تمامی مناطق قره‌داغ، بازیان، سنگاو، قادر کرم، دوزخورماتو، کفری، کلار، باونور و دربندیخان را از نیروهای دولتی و مسلحین جناح سیاسی قدیم آزاد کرده و به کنترل پیشمرگه‌ها بازگردانند. پس از شکست بزرگ نیروهای دولتی و مسلحین مزدور، خسارات سنگینی به آنها وارد شد و مقدار زیادی سلاح و مهمات به غنیمت گرفته شد. نیروهای دولتی و مسلحین به طور کامل فروپاشیدند و روحیه آنها به حدی تضعیف شد که دیگر توانایی جنگیدن با نیروهای پیشمرگه را نداشتند.
رهبری انقلاب این پیروزی نیروهای پیشمرگه را به عنوان پیروزی مهم و سرنوشت‌ساز در آن برهه زمانی تفسیر کرد، از این رو بارزانی رهبر انقلاب از تمامی نیروهایی که در این جنگ شرکت داشتند تشکر کرد. این جنگ به منزله آزمونی از سوی رژیم جدید بعث با کمک نیروهای دفتر سیاسی قدیم بود تا میزان توانایی خود را برای غلبه بر انقلاب کردستان و تحقق رویای دیرینه خود مبنی بر فروپاشی کامل انقلاب کردستان بسنجد، اما تلاش‌های آن شکست خورد و به اهداف خود نرسید.
منابع:١- مسعود بارزانی، بارزانی و بزوتنەوەى ڕزگاریخوازی کورد، بەرگی سێیەم, بەشی یەکەم، شۆڕشی ئەیلوول ١٩٦١-١٩٧٥، (چاپخانەى وەزارەتى ڕۆشنبیرى- چاپی یەکەم- هەولێر- ٢٠٠٤).
٢- ئیبراهیم جەلال، باشورى کوردستان و شۆڕشى ئەیلوول بنیادنان و هەڵتەکاندن ١٩٦١- ١٩٧٥، چاپی چوارەم، (٢٠٢١).
٣- کاروان جوهر محمد، ئیدریس بارزانى ١٩٤٤- ١٩٨٧ ژیان و ڕۆلى سیاسیى و سەربازى لە بزوتنەوەى ڕزگاریخوازى کورددا، (چاپخانەى هێڤی- هەولێر- ٢٠١٩).
٤- خۆشەوى عەلى کانیەلنجى، بیرەوەریەکانى عەزیز قازى حەمەد سورچى، (چاپخانەى دانیشفەر- هەولێر- ٢٠٢٣).
٥- هاوکار کەریم حەمە شەریف، شۆڕشی ئەیلوول، چاپى یەکەم، (چاپخانەى زانکۆى سەلاحەدین- هەولێر-٢٠١٢).
٦- ئارى کەریم، چەند لاپەڕەیەکى زیندوو لە شۆڕشى ئەیلوولدا، (چاپخانەى خەبات- دهۆک- ١٩٩٩).