زندگینامه

اسعد رشو ملا حمزه در سال ١٩٣٢ در بخش مێرگەسور (مرگور) از توابع استان اربیل به دنیا آمد. پس از رفتن به اتحاد جماهیر شوروی، در سال ١٩٥٤ در دانشگاه کشاورزی تاشکند پذیرفته شد. وی در ٢٥ ژوئن ٢٠٢٠ در روستای خوشکان درگذشت و در قبرستان بخش مێرگەسور به خاک سپرده شد.

کارنامه مبارزاتی

 در ١١ اکتبر ١٩٤٥ پس از شکست انقلاب دوم بارزان، راهی شرق کردستان شد. در ٣١ مارس ١٩٤٦ در نیروهای بارزان وابسته به ارتش جمهوری دموکراتیک کردستان به خدمت پیشمرگه‌گی درآمد و همراه با برادرش به نام میرزا آقا در جنگ‌های جبهه سقز در جمهوری دموکراتیک کردستان شرکت کرد. پس از شکست جمهوری دموکراتیک کردستان در ١٩ مارس ١٩٤٧ در جنگ‌های نقده و اشنویه در شرق کردستان حضور یافت. وی از جمله پیشمرگه‌هایی بود که در ١٩ آوریل ١٩٤٧ از طریق (خواکورک و دشت برازگر) از راه خاک کردستان ترکیه به منطقه شیروان و مزوری بازگشت.

پس از بازگشتشان، ژنرال مستفی بارزانی در ٦ مه ١٩٤٧ در روستای ارگوش جلسه‌ای با یارانش برگزار کرد و آن‌ها را در ماندن یا رفتن به سوی اتحاد جماهیر شوروی آزاد گذاشت. در آنجا تمامی یاران تصمیم به ادامه راه و رفتن به سوی اتحاد جماهیر شوروی گرفتند. در ٢٣ مه ١٩٤٧ همراهی با ژنرال مصطفی بارزانی را به سوی اتحاد جماهیر شوروی انجام داد و در جنگ گلی قطور و جنگ پل ماکو شرکت کرد و پس از سختی و خستگی فراوان، در ١٨ ژوئن ١٩٤٧ در رود ارس که در مرز ایران و اتحاد جماهیر شوروی قرار دارد، به سوی شوروی عبور کرد.

پس از رسیدن به اتحاد جماهیر شوروی، در ١٩ ژوئن ١٩٤٧ همراه با همه یارانش در شهر نخجوان جمهوری آذربایجان به مدت چهل روز در مجموعه‌ای باز که با سیم خاردار محصور شده بود نگهداری شدند و توسط گروهی از سربازان محافظت می‌شدند و از نظر غذا، پوشاک و تردد، همانند اسیران جنگی با آن‌ها رفتار شد. سپس با تصمیم دولت شوروی بر مناطق آق‌دام، لاچین، آیولاخ و کلبجر در جمهوری آذربایجان تقسیم شدند. در ١٠ دسامبر ١٩٤٧ به سربازخانه‌ای در ساحل دریای خزر در باکو، پایتخت جمهوری آذربایجان منتقل شدند و در ٢٣ همان ماه لباس نظامی دریافت کردند و زیر نظر افسران جمهوری آذربایجان روزانه هشت ساعت آموزش نظامی دیدند. در همان زمان روزانه به مدت چهار ساعت توسط برخی از یارانشان که سواد داشتند، درس یادگیری زبان کردی به آن‌ها داده می‌شد.

پس از رفتار بد جعفر باقروف با یاران، تصمیم گرفته شد که اردوگاه نظامی در ٢٩ اوت ١٩٤٨ از جمهوری آذربایجان به مجموعه چرچوک در نزدیکی تاشکند، پایتخت جمهوری ازبکستان منتقل شود و در آنجا نیز آموزش نظامی را ادامه دادند.

در مارس ١٩٤٩ همراه با یارانش به صورت دسته و گروه با قطار بر روی روستاهای اشتراکی اتحاد جماهیر شوروی تقسیم شدند و در مزارع کلخوزها (زمین‌هایی که مردم از دولت اجاره می‌کردند و سپس سهم دولت را می‌دادند) کار می‌کردند.

پس از تلاش بسیار و ارسال چندین نامه توسط ژنرال بارزانی به استالین، سرانجام نامه‌ای به دست استالین رسید که در آن بارزانی از سختی‌های یارانش می‌گوید و او نیز بلافاصله دستور تشکیل کمیته‌ای برای بررسی وضعیت یاران بارزانی را می‌دهد و سرانجام تصمیم کمیته بر این می‌شود که همه آن‌ها در شهر وریوسکی جمع شوند، بنابراین نامبرده در ماه نوامبر ١٩٥١ به شهر وریوسکی در شوروی رفت.

پس از انقلاب ١٤ ژوئیه ١٩٥٨ در عراق و بازگشت ژنرال مصطفی بارزانی، در ٢٥ فوریه ١٩٥٩ و طبق هر دو ماده سوم و هفتم و بند (الف) از ماده دهم و کاربست ماده (١١) با استناد به قانون اصلاح شده شماره ١٩ در سال ١٩٥٩، خود و یارانش مشمول عفو عمومی شدند.

در سال ١٩٥٨ جمهوری عراق به ریاست عبد الکریم قاسم تأسیس شد، نامبرده در ١٦ آوریل ١٩٥٩ همراه با یارانش با کشتی گروزیا از طریق بندر بصره در جنوب جمهوری عراق به کردستان بازگشت. 

به دلیل بیماری در انقلاب ایلول شرکت نکرد. سال ١٩٧٥ در رواندز سکنی گزید و سال ١٩٨٧ به مجموعه سارداو منتقل شد و سال ١٩٩١ در زمان قیام به روستای خوشکان بازگشت. سال ٢٠١٠ در کنگره سیزدهم حزب دموکرات کردستان به خاطر مبارزه و مقاومت در جمهوری مهاباد، مسیر به سوی اتحاد جماهیر شوروی، توسط رئیس مسعود بارزانی مدال بارزانی نمیر به وی اعطا شد. در ٢٥ ژوئن ٢٠٢٠ در روستای خوشکان درگذشت و در قبرستان بخش مێرگەسور به خاک سپرده شد.

منابع:
  1. آرشیو هیئت دانشنامه حزب دموکرات کردستان

  2. حامد گوهری، مدال بارزانی بالاترین نشان افتخار، جلد اول، (اربیل - چاپخانه حاجی هاشم - ٢٠١٥ز).
  3. مێرگەسوری درگذشت، روزنامه خبات، ارگان حزب دموکرات کردستان، شماره ٥٩٦٢، اربیل، ٢٨ ژوئن ٢٠٢٠ز.
  4. شعبان علی شعبان، برخی اطلاعات سیاسی و تاریخی، چاپ سوم، (اربیل - چاپخانه روژهلات - ٢٠١٣ز).
  5. شوکت شیخ یزدین، یوبیل طلایی پیشمرگه، (پیرمام - چاپخانه خبات - ١٩٩٦ز).
  6. عمر فاروقی، سردار دانا زندگی و مبارزات مرحوم ملا مصطفی بارزانی، چاپ دوم، (اربیل - چاپخانه وزارت آموزش و پرورش - ٢٠٠٢ز).
  7. کاروان محمد مجید، بارزانی‌ها از مهاباد تا شوروی، چاپ اول، (سلیمانیه - چاپخانه په یوند - ٢٠١١ز).
  8. مجله هتاو، شماره ١٥٤، سال ششم، اربیل، چاپخانه کردستان، جمعه، ١٥ آوریل ١٩٥٩.
  9. در یادداشت فرمانده شهید حه‌سو میرخان ژاژوکی، ٦٢ روز با بارزانی رفتن بارزانی‌ها به اتحاد جماهیر شوروی، چاپ اول (اربیل - چاپخانه روشنبیری - ١٩٩٧ز).
  10. لیث عبدالمحسن جواد الزبیدی، ثورة ١٤ تموز ١٩٥٨ فی العراق، (بغداد - دارالرشید للنشر - ١٩٧٩م).
  11. مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش آزادیخواهی کرد ١٩٣١-١٩٥٨، (دهوک - چاپخانه خبات - ١٩٩٨ز).
  12. نجف قلی پسیان، از مهاباد خونین تا کرانه‌های ارس، و. شوکت شیخ یزدین، چاپ اول، (پیرمام - یوبیل طلایی حزب دموکرات کردستان - ١٩٩٦ز).