صالح رشدی طاهر، مشهور به قاضی صالح رشدی، در سال ١٩٢٦ در شهر دهوک متولد شد، از خانواده مفتی آمیدی است، تحصیلات ابتدایی را در شهرک آمیدی و مقطع راهنمایی و دبیرستان را در شهر سلیمانیه به پایان رساند، در سال ١٩٥١ دانشکده حقوق بغداد را تمام کرد، در سال ١٩٥٧ به عنوان قاضی در دادگاه آمیدی وابسته به استان موصل منصوب شد، در سال ١٩٥٧ در شقلاوه در محدوده استان اربیل قاضی بود، در ٢٤ نوامبر ١٩٥٨ با فرمانی جمهوری و با امضای شورای حاکمیت عراق به عنوان دستیار قاضی در دادگاه‌های مدنی عراق منصوب شد.
در سال‌های (١٩٦٣-١٩٦٤) توسط دستگاه امنیتی عراق دستگیر و به‌شدت شکنجه شد، پس از آزادی در سال ١٩٦٤ جمهوری عراق را ترک کرد و در جمهوری لبنان ساکن شد و در آنجا به تدریس پرداخت، در سال‌های (١٩٦٥-١٩٩٠) در پادشاهی عربستان سعودی زندگی کرد و در امور بانکی در شهر ریاض پایتخت کار کرد، در سال‌های (١٩٩٠-١٩٩٩) در ایالات متحده آمریکا زندگی کرد، سال ١٩٩٩ در ایالت کانزاس در ایالات متحده آمریکا درگذشت و در همان‌جا به خاک سپرده شد. او به زبان‌های کردی، عربی و انگلیسی مسلط بود.
کارنامه مبارزاتیصالح رشدی طاهر، مشهور به قاضی صالح رشدی در سال ١٩٤٤ در آغاز فعالیت جمعیت احیای کرد (ژ.ک) در شهر سلیمانیه به آن‌ها پیوست و از اعضای فعال آن‌ها بود، سال ١٩٤٥ عضو هیئت مدرسه آمادگی سلیمانیه برای شهر بغداد به منظور ارائه سرود و پایکوبی کردی در خانه معلمان عالی بغداد و باشگاه سه‌رکه‌وتنی کوردان و کاخ پادشاهی عراق بود، سال ١٩٤٥ عضو جمعیت احیای کرد (ژ.ک) بود، سال ١٩٤٦ در شهر موصل به صفوف حزب دموکرات کرد پیوست، در ١٩ ژوئن ١٩٤٧ عضو هیئت تحویل پیکر هر چهار افسر شهید عزت عبدالعزیز عبداللطیف (١٩١٢ـ١٩٤٧) مشهور به عزت کتانی، مصطفی مصطفی مصطفی (١٩١٢ـ١٩٤٧) مشهور به مصطفی خوشناو، خیرالله عبدالکریم عبدالله (١٩١٢ـ١٩٤٧) مشهور به خیرالله گورجی‌زاده و محمد محمود محمد (١٩٢٢ـ١٩٤٧) مشهور به محمد قدسی بود و همراه کاروان پیکر عزت عبدالعزیز به آخرین منزلگاه شهید عزت عبدالعزیز در روستای قولاسنجی نزدیک شهرک آمیدی رفت.
سال ١٩٤٨ نماینده کنگره شیران اتحادیه عمومی دانشجویان عراق بود، در ٢١ ژانویه ١٩٤٨ مشارکت فعالی در تظاهرات علیه پیمان پورتسموث در شهر بغداد داشت، سال ١٩٤٨ مسئول کمیته شاخه موصل حزب دموکرات کرد بود، سال ١٩٥٠ توسط نمایندگان کنفرانس به عنوان عضو کمیته مرکزی حزب دموکرات کرد (کنفرانس اول بغداد) انتخاب شد، سال ١٩٥١ کنگره دوم حزب دموکرات کرد را تحریم کرد، در تابستان سال ١٩٥٣ به دلیل فعالیت کوردا‌یه‌تی توسط مقامات پادشاهی عراق در زندان اردوگاه نظامی رشید نزدیک شهر بغداد زندانی شد، سال ١٩٥٧ در رهبری کمیته شاخه یک حزب دموکرات متحد کردستان بود، سال ١٩٥٧ به تقویت تشکیلات حزب دموکرات متحد کردستان در منطقه خوشناوه‌تی پرداخت.
پس از کودتای ١٤ ژوئیه ١٩٥٨ از خواستاران جبهه ملی دموکراتیک عراق برای نیروهای سیاسی حاضر در میدان بود، در ماه اوت سال ١٩٥٨ به همراه هیئت حزب دموکرات متحد کردستان به استقبال شیخ احمد شیخ محمد شیخ عبدالسلام (١٨٩٢ـ١٩٦٩) مشهور به شیخ احمد بارزانی رفت که تازه از زندان بصره در جنوب عراق آزاد شده بود و با قطار به شهر موصل رسیده بود و برای بالا بردن روحیه کردها در شهر موصل به زبان عربی و کردی شعارهایی برای رئیس مصطفی بارزانی (١٩٠٣ـ١٩٧٩) سر داد که در آن زمان برای آن شهر کاری مهم و شجاعانه بود زیرا مردم این شهر تحت تأثیر تعصب عربی بودند.
در ١٠ ژانویه ١٩٥٩ به ریاست باشگاه کارمندان شقلاوه انتخاب شد، در ٢١ مارس ١٩٥٩ سرپرستی جشن نوروز شهرک شقلاوه را بر عهده داشت و به نمایندگی از حزب دموکرات متحد کردستان سخنرانی‌ای برای توده مردم ارائه کرد، در ١٩ ژوئن ١٩٥٩ در شهرک شقلاوه به نمایندگی از حزب دموکرات متحد کردستان مدیر جشن یادبود هر چهار افسر شهید عزت عبدالعزیز عبداللطیف (١٩١٢ـ١٩٤٧) مشهور به عزت کتانی، مصطفی مصطفی مصطفی (١٩١٢ـ١٩٤٧) مصطفی خوشناو، خیرالله عبدالکریم عبدالله (١٩١٢ـ١٩٤٧) مشهور به خیرالله گورجی‌زاده و محمد محمود محمد (١٩٢٢ـ١٩٤٧) مشهور به محمد قدسی بود، در ٣٠ ژوئن ١٩٥٩ در کنفرانس دوم بغداد به دلیل چپروی از عضویت در رهبری تعلیق شد، سال ١٩٥٩ توسط نمایندگان کنگره چهارم به دلیل چپروی از صفوف حزب دموکرات کردستان ـ عراق اخراج شد، سال ١٩٦٠ در شهرک بلدی وابسته به استان دیاله به عنوان قاضی کار کرد. پس از کودتای ٨ فوریه ١٩٦٣ به فرماندهی حزب بعث عربی و به دست شبه‌نظامیان گارد ملی (الحرس القومي) در سال‌های (١٩٦٣ـ١٩٦٤) دستگیر و به‌سختی شکنجه شد.
از آثار او:
-
قصص وأساطیر من الأدب الكوردي ـ ١٩٦٧.
-
الثورة الكوردیة.
-
شرح قانون الاصلاح الزراعي.
-
العلاقات الزراعیة في قانون الأصلاح الزراعي ـ ١٩٦٠.
-
آرشیو هیئت دایرةالمعارف حزب دموکرات کردستان
-
مهدی محمد قادر، تحولات سیاسی کردستان عراق ١٩٤٥ ـ ١٩٥٨، (سلیمانیه ـ مرکز پژوهش‌های استراتژیک کردستان ـ ٢٠٠٥ز)، ص ص ٦٦، ١٢٨.
-
مصطفی نریمان، فرهنگ ادیبان و نویسندگان کرد، (بغداد ـ دبیرخانه کل فرهنگ و جوانان ـ چاپخانه اسعد ـ ١٩٨٦ز)، ص ٦٩.
-
جمال بابان، سلیمانی شهر درخشان من، جلد اول و دوم، چاپ دوم، (اربیل ـ مؤسسه چاپ و نشر آراس ـ چاپخانه آراس ـ ٢٠١٢م)، صص ٤١٨ ـ ٣١٩.
-
مام جلال، ابراهیم احمد رهبری نابغه و فرزانه برای دوره‌ای نوین از مبارزات ملی کرد، مجله خاک، شماره ٥٨، سال پنجم، سلیمانی، چاپخانه افست دلیر، ١٠ آوریل ٢٠٠٢م، صص ٦ ـ ٧.
-
مام جلال، سال کنگره دانشجویان، بخش پنجم، مجله خاک، شماره ١٤، سال دوم، سلیمانی، چاپخانه افست دلیر، ١٠ اوت ١٩٩٨م، ص ٨.
-
مام جلال، خبات از کجا آمد و چگونه ارگان حزب شد؟ و چگونه اداره می‌شد؟، مجله خاک، شماره ٥٥، سال پنجم، سلیمانی، چاپخانه افست دلیر، ١٠ ژانویه ٢٠٠٢م، ص ٥.
-
انتخابات باشگاه شقلاوه، مجله هتاو، شماره ١٤٨، سال ٥، اربیل، چاپخانه کردستان، شنبه، ٣١ ژانویه ١٩٥٩م، ص ٢٤.
-
عزالدین مصطفی رسول، بخشی از یادداشت‌هایم، جلد اول، (سلیمانی ـ مؤسسه چاپ و نشر سردم ـ چاپخانه مؤسسه حمدی ـ ٢٠٠٦م)، ص ١٧٨.
-
جشن نوروز در شقلاوه، مجله هتاو، شماره ١٥٣، سال ٥، اربیل، چاپخانه کردستان، چهارشنبه، ١٥ آوریل ١٩٥٩م، ص ١٧.
-
فرهاد عونی، ٣٦ نامه و چند شخصیت دیگر دیوان من، (اربیل ـ چاپخانه دانشگاه صلاح‌الدین ـ ٢٠١٩م)، ص ٣١٣.
-
صالح رشدی، الجبهة الوطنیة الدیمقراطیة المتراصة، مجله شفق، شماره ٩، جلد ١، کرکوک، مطبعة کرکوک، اکتبر ١٩٥٨م، ص ٥.
-
جمال بابان، سفر دانش‌آموزان سلیمانی به شهر بغداد، مجله سلیمانی، شهرداری سلیمانی، شماره ٥١، دوره دوم، سلیمانی، چاپخانه دلیر، اکتبر ٢٠٠٤م، صص ١١ ـ ١٢.
-
حبیب محمد کریم، تأریخ الحزب الدیمقراطي الكوردستاني ـ العراق (في محطات رئیسیة) ١٩٤٦ ـ ١٩٩٣، (دهوک ـ مطبعة خه‌بات ـ ١٩٩٨م)، ص ص ٤٢، ٦٠ ـ ٦١.
-
عبدالفتاح علی البوتانی، منطقة بادینان ١٩٢٥ ـ ١٩٧٠ دراسة في الوقائع والتطورات السیاسیة، بخش دوم، (اربیل ـ آکادمی کردستان ـ ٢٠١٧م)، ص ٤٥٧.
-
عبدالفتاح علی البوتانی، منطقة بادینان ١٩٢٥ ـ ١٩٧٠ دراسة في الوقائع والتطورات السیاسیة، بخش اول، (اربیل ـ آکادمی کردستان ـ ٢٠١٧م)، ص ٣١٢.
-
لطیف برزنجی، نوزدهم ژوئن، مجله هتاو، شماره ١٥٧، سال ٦، اربیل، چاپخانه کردستان، سه‌شنبه، ٣٠ ژوئن ١٩٥٩م، صص ١٩ ـ ٢٠.
-
مام جلال، مناضل ذو خصال حمیدة وسجایا انسانیة وصفات نادرة وخلق رفیع، روزنامه الاتحاد، روزنامه مرکزی اتحادیه میهنی کردستان، شماره ٣٨٤، سال هشتم، سلیمانی، جمعه، ٥ اوت ٢٠٠٠م، ص ٣.
-
مام جلال، ابراهیم احمد رهبری نابغه و فرزانه برای دوره‌ای نوین از مبارزات ملی کرد، مجله خاک، شماره ٥٨، سال پنجم، سلیمانی، چاپخانه افست دلیر، ١٠ آوریل ٢٠٠٢م، ص ٦.
-
مرسوم جمهوري رقم ٥٠٢، جریده الوقائع العراقیة، وزارت ارشاد در عراق، شماره ١٠٢، سال اول، بغداد، چهارشنبه، ٣١ ژانویه ١٩٥٨م، ص ٣.
-
موسدیق توفی، گۆڤارا رۆناهی (مجله روناهی)، (اربیل ـ مرکز ژین برای احیای میراث اسنادی و روزنامه‌نگاری کردی، چاپخانه روژهلات ـ ٢٠١٤م)، صص ١٣٠ ـ ١٣١.