از فوریه ١٩٦٤ تا مارس ١٩٦٥، وضعیت بین انقلاب کردستان و حکومت عراق به مدت یک سال در حالت آتش‌بس نه جنگ و نه صلح سپری شد، تا اینکه در پایان ماه مارس و دقیقاً در ١ آوریل ١٩٦٥، جنگ و درگیری دوباره آغاز شد. حکومت عراق از اجرای توافق‌نامه‌ای که میان آن‌ها وجود داشت سر باز زد، پیشمرگه‌ها از شهرها و شهرک‌ها به مکان‌های مستحکم‌تر عقب‌نشینی کردند و ده‌ها افسر و صدها سرباز، پلیس و شهروند عادی به صفوف انقلاب پیوستند.
پس از آنکه حکومت حملات خود را به مناطق مختلف کردستان از سر گرفت، رهبری انقلاب تصمیم به انجام عملیاتی در عمق حوزه قدرت حکومت در شهر کرکوک گرفت؛ این عملیات هدف قرار دادن خطوط لوله نفت زنبور و خط آهن بود. علاوه بر اینکه رهبری انقلاب می‌خواست به حکومت نشان دهد که نه تنها در جبهه‌های جنگ با ارتش عراق روبرو می‌شود، بلکه توانایی آن را دارد که در کانون قدرت و اماکن مهم عملیات انجام دهد و منافع آن را به خطر بیندازد، این عملیات دو دلیل دیگر نیز داشت:
اول: تجزیه نیروهای نظامی و وادار کردن فرماندهان آن‌ها به پراکندگی در مناطق وسیع به طوری که نتوانند در یک جبهه تجمع کنند.
دوم: ایجاد تهدید و فشار بر اقتصاد حکومت از طریق هدف قرار دادن تأسیسات نفتی تا حکومت مجبور شود نیروی حفاظتی بزرگی برای آن تأسیسات اختصاص دهد و آن‌ها را از جبهه‌های جنگ دور کند.
در ٢١ ژوئیه ١٩٦٥ دسته‌ای از پیشمرگه‌ها به فرماندهی محمد درویش نادر خود را به خطوط لوله نفت زنبور و خط آهن در کرکوک رساندند. در مدت کوتاهی تمام خطوط لوله نفت را مین‌گذاری کرده و منفجر کردند. آن‌ها خسارت جانی و مادی زیادی به سازمان‌ها و تأسیسات نفتی وارد کردند. پس از اجرای موفقیت‌آمیز عملیات و عقب‌نشینی پیشمرگه‌ها، نیروهای حکومت حمله کردند که در نتیجه آن یک پیشمرگه به شهادت رسید.
نتایج و پیامدهای این حماسه پیشمرگه منجر به ایجاد هرج‌ومرج و خطر بزرگی برای حکومت و منافع اقتصادی آن شد، بنابراین به ناچار چندین گام برداشت، از جمله اینکه نیروی بزرگی متشکل از دو فوج نظامی و حدود هزار نیروی مزدور (جاش) را از میدان جنگ خارج کرد و به حفاظت از تأسیسات نفتی اختصاص داد. همچنین به این فکر افتاد که پیشمرگه‌ها را از مرزهای کرکوک و دشت هولیر به سمت کوهستان‌ها دور کند تا تأسیسات نفتی را از خطر تکرار چنین حملاتی حفظ کند. با این بهانه، حکومت در پاییز ١٩٦٥ حمله بزرگ و گسترده‌ای را به دشت هولیر در روستاهای بستانه، ایلینجاغ، قشقه، خورخور و مناطق کویه، تق‌تق و دیگه‌له آغاز کرد تا نیروهای پیشمرگه را از آن مناطق براند و تحرکات و عملیات آن‌ها را در دشت هولیر متوقف کند.
منابع:١- هاوکار کریم حمه شریف، شورش ایلول (انقلاب سپتامبر)، انتشارات دانشگاه صلاح‌الدین، چاپ اول، هولیر، ٢٠١٢.
٢- شوکت ملا اسماعیل حسن، روزنوشت‌هایی از تاریخ شورش ایلول، چاپ اول، هولیر، ٢٠٠٧
٣- آری کریم، چند صفحه زنده از شورش ایلول، انتشارات خبات، دهوک ١٩٩٩.
٤- مسعود بارزانی، بارزانی و جنبش آزادی‌خواهی کرد، جلد سوم، بخش اول، شورش ایلول ١٩٦١-١٩٧٥، انتشارات وزارت فرهنگ، چاپ اول، هولیر، ٢٠٠٤.
٥- خورشید شیره، خبات و خون، خاطرات سال‌های مبارزه پیشمرگایتی، چاپ سوم، هولیر، ٢٠١٥.