فەرماندەی شەهید لەگەڵ زۆرێک لە هاوڕێکانی یەکەم فیشەکیان بۆ شۆڕشی گوڵانی پێشکەوتنخواز لە ناوچەی بادینان تەقاند. لە شەوی ١٨ لەسەر ١٩ی ئابی ١٩٧٩ لە گوندی ڕادنیا لەسەر چیای گارە مەحمود ئێزدی بە دەستێکی خیانەتکار شەهید کرا.
ژیاننامەهاشم ئەلیاس سلۆ ناسراو بە مەحمود ئێزدی، لە ساڵی ١٩٤٤ لە ناحیەی باعەدرێ لەدایکبووە، دوای نسکۆی شۆڕشی ئەیلوول لەگەڵ خێزانەکەی ئاوارەی ئێران بوو. دوای چەند مانگێک، خێزانەکەی و براکەی حوسێن و منداڵەکانی بۆ عێراق ناردن بۆ ئەوەی خۆیان ڕادەستی ڕژێمی عێراق بکەن، بە دەستێکی خیانەتکار لە گوندی ڕادنیا لە شەوی ١٨ لەسەر ١٩ی ئابی ١٩٧٩ شەهید کران.
لە ساڵی ١٩٨٥، لە شۆڕشی گوڵاندا تەرمی شەهید گواسترایەوە بۆ کانی مازی لە ناوچەی بەرواری، لە ١٨ی ئابی ٢٠٠١، لە ڕێوڕەسمێکی سەربازیدا کە نوێنەری سەرۆک مەسعود بارزانی ئامادەی بوو، گواسترایەوە بۆ لالش. لە ساڵی ٢٠١١، پەیکەری شەهیدی ئەفسانەیی مەحمود ئێزدی لەلایەن وەزارەتی ڕۆشنبیری حکومەتی هەرێمی کوردستان لە یەکتربڕی شێخان دروستکرا.
بیرەوەری خەباتشەهید هاشم ئەلیاس سلۆ ناسراو بە مەحمود ئێزدی، دوای ژیانێکی سەخت لە سوپای عێراق و پەروەردەیەکی باش لە ئەرکی سەربازیدا، لە ساڵی ١٩٦٣ لە سەرەتای شۆڕشی ئەیلوولدا پەیوەندی بە ڕیزەکانی پارتی دیموكراتی كوردستانەوە کرد و بوو بە پێشمه‌رگه و تا ساڵی ١٩٧٥ بەردەوام بوو لە خەبات. شەهید مەحمود چەندین کۆبوونەوەی ئەنجامدا و بڕیاریدا لەگەڵ هاوڕێکانی سنووری ئێران، عێراق و تورکیا بەرەو سووریا ببەزێنن و بەشداری لە چەند خولێکی ڕاهێنان لە سووریا بکەن، لەوێ تووشی دۆخێکی سەخت بوون و ناچار بوون هەڵبێن بۆ تورکیا و بچنە گوندەکانی گویی و قەشوریا.
شەهید مەحمود لەگەڵ عادل مزوری و هەندێک لە هاوڕێکانی هەڵدێن بۆ هەرێمی کوردستانی عێراق و بەشداری لە کۆبوونەوەیەکی فراوان دەکەن بە بەشداری سامی عەبدولڕەحمان، جەوهەر نامیق، زەعیم عەلی، و کەریم شنگالی، ئەوان پەیامی شۆڕش، بڕیاری سەرکردایەتی کاتی و زۆرێک لە ڕاگەیەندراوەکان هەڵدەگرن و لە ٣ی ئازاری ١٩٧٦ دەست بە کاری ڕێکخراوەیی دەکەن، و زۆرێک لە پێشمه‌رگهکانی ئەیلوول دەبینن، و پەیامی بارزانی بڵاودەکەنەوە و چەندین ڕێکخراوی نهێنی دادەمەزرێنن.
یەکەم فیشەکی شۆڕشی گوڵان لە ناوچەکەدا بە دەستی فەرماندەی شەهید و زۆرێک لە لایەنگرانی بوو، بارەگای سەربازی ڕژێمی بەعس ئامانج بوو، و لەو ڕۆژەدا شۆڕشی گوڵان دەستیپێکرد، دوای ئەوەی بەهۆی چالاکییە بەرفراوانەکانەوە ئاشکرا دەبن، زۆربەی هاوڕێکانیان پەیوەندی بە ڕیزەکانی پێشمه‌رگهوە دەکەن و چالاکییەکانیان و چالاکییە سەربازییەکان لەسەر سەنگەرەکانی دوژمن بەدوای یەکدا ئامانج دەگرن.
فەرماندەی شەهید مەحمود ئێزدی لە زۆرێک لە شەڕ و چالاکییەکاندا بەشدار بووە، و ڕۆڵێکی بەرچاوی هەبووە لە شەڕی پەڵەکەفێ، کە تێیدا دووجار بریندار بووە، شەڕەکانی ئەتروش، شامکانی، ڕووباری کورتکی، بەرکجکی، ئەلقوش، سەرسنگ، ڕووباری کورتک کە تێیدا بریندار بووە، داستانی سەرسنگ، داستانی چەمان، دۆستەکان و کانی، ناسرێ، بانی، دێرەلوک، داکان، بلان، شەڕی مەتین، گارە و هتد.
زۆرێک لە هونەرمەندان و ئاوازدانەران لەسەر قارەمانێتی و داستانی شەهیدی ئەفسانەیی مەحمود ئێزدی نووسیویانە و گوتوویانە وەک قادر قاچاخ، جەعفەر ئیمینکی، مەحمود، موئەیەد تەیب، عەبدولڕەحمان مزوری، قادر حەسەن مەسوزە و مەجید حەسۆ، عارف هیتۆ، هۆشیار ڕێکانی، حوسێن باعەدری، زارۆ دهۆکی، حەبیب کالەش. قادر حەسەن و دکتۆر سەعید خودێدا کتێبێکیان لەسەر ژیانی شەهید مەحمود ئێزدی بڵاوکردووەتەوە.
سەرچاوە:ئەرشیفی ئینسایکلۆپیدیای پارتی