Rêjîma Beis bi wê siyaseta ku bi dirêjahiya desthilatdariya xwe li Kurdistanê dimeşand, rêgir bû ku Kurd beşdariya rastîn di desthilatdariya birêvebirina welat de bikin, heta welatibûna li ser bingeha wekhevî û yasayî bi temamî red dikir, bêguman cîbicîkirina wê siyaseta dijminane û çewisîner li dijî Kurd, zemîna nerazîbûna kûr di nava tak bi takê xelkê Kurdistanê de bi cureyekê diçand ku hestê neteweyî û nîştimanperweriyê bihejîne û di encamê de bi ser dezgeh û saziyên leşkerî û emnî û çekdarî yên wan de biçin, ji ber ku zilm û zordariya dezgehên Beis bi radeyekê xelk han dida ku dengê nerazîbûnê bilind bikin û serhildanê bikin û bi tundtirîn şêwe li hember dezgehên emnî û leşkerî yên hikûmetê bisekinin, ji aliyekî din ve bizava nîştimanî û serkirdatiya şoreşê di nirxandina rewşê de gihîştin wê baweriyê ku hikûmeta Beis bi ti awayî ji zimanê gotûbêj û çareseriya aştiyane fêm nake, belkî amade nîne guh jî bide, lewra gihîştin wê baweriyê ku xwe ji bo wî şêwazê xebatê amade bikin ku serokên Beis pê aciz dibin û ji hestê neteweyekê fêm dike, ew jî xebata çekdarî ya partîzanî bû.
Diyar e Şoreşa Gulanê diyarترین qonaxên şerê partîzanî ye di dîroka berxwedana gelê Kurd de, ku Hêzên Pêşmerge li hemû deverên Kurdistanê berdewam bûn di êrîşkirina ser dezgehên rêjîma Beis û lêdana derbeyên kemberşikên û ziyan gihandina wan, bêguman ev yek jî ji bo demekê dirêj pêtî û aloziyên zêde di nava rêzên hêza leşkerî û dezgehên emnî de çêkir, ji wan re zelal bû ku parastina maf helwestek e ku nayê danûstandin û ewê li ser wê axê desthilatdarê dagîrker e, cewherê armancên hemû çalakiyên Pêşmergeyan xwe di vê de dibîne. Ji bo berdewamkirina çalakiyên partîzanî hêzeke Pêşmerge di şevekê sar a dawiya payîza 1982an de ji gundê Pîrûswanê ku dikeve rojhilatê çiyayê Zozik bi geliyekî zehmet û asê xwe gihandin ser rêya sereke ya Soran-Çoman ku bi rêya Hamilton tê naskirin ji bo danîna kemînê li ser hêzên leşkerî yên rêjîma Beis.
Ji bo ronîkirina çawaniya encamdana çalakiyê, yek ji Pêşmergeyên beşdar bi navê Nebî Xan Ezîz Umer bi vî awayî ji me re axivî: Em hêzeke nêzîkî 12 Pêşmerge bûn bi fermandeyiya bende û Muslih Zêweyî nexşeya çalakiyê me danî ku kemînek bû li cihekî jê re dibêjin Pişt Mincelan li ser rêya sereke, di wê demê de ku em di gerê de bûn li gundê Pîrûswan, şev bi geliyê zehmet û geliyê jêrê gund xwe xizand xwarê, saet 9ê şevê me lingê xwe danî ser rêyê, dema gihîştin wê cihê ku me niyeta danîna kemînê hebû, me dest bi amadekariyê kir û me xwe li ser çend xalan dabeş kir û me xwe veşart, zêde neçû otomobîlek leşkerî ya cureyê (Stê û Stîn) bi rêyê de hat, komek serbaz hildabû li pêş û paş, ewên ku li paş siwar bûbûn diyar bû gelek dilxweş bûn mijûlî sema û xwe badandinê bûn, dema gihîşt rastê kemîna Pêşmerge me bi başî dît ku bikin armanca çalakiyê û me hev agahdar kir ku dest bi kar bibin, hemû Pêşmergeyan bi RPG û çekên sivik ên destan me reşandina gulleyan lê kir, ligel wê yekê ku di çavtirkandinê de otomobîl ligel yekem teqe û lêdana yekem RPG hat têkbirin û serberûjêr ji geliyê rê ket xwarê û bi hemû serbazên xwe ve ket nav rûbar, êdî sema û hilperîna wan lê bû hawar û nalîn û di çend satên kêm de xwe di nav ava rûbar de dîtin, lê em neçar bûn ku li pey wan biçin û bizanin çend ji wan hatine kuştin û çekên wan kom bikin, ji ber ku rê berdewam hêzên din ên leşkerî pê de dihatin û komek rebayên leşkerî li derdora wê hebûn bi doşke û hawan ew dever dan ber agir, em jî ji bo selametî Pêşmerge me biryar da ku cihê xwe bihêlin, paşê bi geliyê zehmet de em serketin û satekê kêm li gundê Pîrûswan man, paşê em vegeriyan binke û baregeha xwe li Dola Rûst.
Ji bo zanyariyên zêdetir li ser çalakiyê û helwesta hikûmetê û bertekên piştî bûyerê me karî kesekî gundê Pîrûswan bipeyivînin bi navê Celal Silêman Şiwan ku ser bi rêxistinên nihênî yên şoreşê bû, wê demê niştecihê gund bû lê niha li Soran rûdine got: Hêzeke Pêşmerge bi fermandeyiya Nebî Xan û Muslih Zêweyî bi gundê Pîrûswan de hatin, niyeta encamdana çalakiyê hebû ku lêdana yek ji rebayên leşkerî yên Artêşa Iraqê bû, lê wê şevê giriftek ji wan re hat pêş nekarîn çalakiyê encam bidin û vegeriyan gund, heta şeva din li gund man beşek ji wan li mala min bûn û beşek jî çûn ji bo maleke din a gund, şeva din cihê din diyar kirin li Pişt Mincelan li ser cadeya sereke ji bo çalakiyê, otomobîlek leşkerî têk birin û xistin nav rûbar, roja din hêzeke leşkerî ya hikûmetê hatin gund û neh kes ji xelkê gund destgîr kirin, di nav wan de navborî bi xwe û melayê gund û muxtarê gund hebûn, ew xelk birin serbazgehekê li nêzîkî gundê Berzêwe, ji bo maweyê du rojan di jûreke biçûk a teng de xistin, paşê lêkolîn ligel wan kirin ku ew Pêşmerge bi gundê Pîrûswan de hatine û ew pê agahdar in, lê kesî ti zanyariyek di vî warî de eşkere nekir, belkî ji wan re ragihandin ku rê dûr e û Pêşmerge pê digihîje hemû cihan merc nîne her bi gundê me de hatibin, paşê bi hewla xelkê destrojî yên nava hikûmetê hemû kes hatin azadkirin.
Derbarê gavên hikûmetê ji bo zêdetir misoger kirina selametî jiyana serbazên xwe di dema veguhastin û hatûçûnê de, navborî got: Piştî wê çalakiyê ya Pêşmerge, hikûmetê rabû bi çêkirina rebayeke leşkerî li ser girikê bilind ê nêzîkî wê cihê ku Pêşmerge kemîn lê danîbûn, li rêya sereke dinêrî, paşê derdora rebayê û rêya geliyê wan mînrij kir.
Çavkanî:1- Heme Elî, Nûrî, Dîroka têkoşîna Pêşmergeyekî di navbera jiyan û mirinê de, Çapxaneya Şehab, çapa duyem, (Hewlêr- 2016).
2- Teyib, Cemal Fethullah, Bizûtneweya rizgarîxwazî ya Kurd li Başûrê Kurdistanê 1976- 1980, çapa yekem, (Çapxaneya Şehab- Hewlêr- 2012)
3- Hevpeyvîn, Nebî Xan Ezîz Umer, Pêşmergeyê Şoreşa Gulanê, beşdarbûyê şer, Soran, 24ê Adara 2026.
4- Hevpeyvîn, Celal Silêman Şiwan, xelkê gundê Pîruswan, Soran, 23ê Adara 2026.