فقیه وسو احمد وسو، مشهور به (فقیه وسو باوزی)، سال ١٩٤٧ در روستای باوزێ در شهر هیرو از توابع شهرستان قلعه‌دیزه استان سلیمانیه متولد شده، در مدرسه دینی تحصیل کرده، سال ١٩٧٥ پس از شکست انقلاب ایلول آواره کشور ایران شده و ابتدا در سردشت و ربط ساکن بوده سپس به پیرانشهر منتقل شده، سال ١٩٩١ پس از قیام مردمی جنوب کردستان، به جنوب کردستان بازگشته است.

سال ١٩٦١ به نیروی پیشمرگه انقلاب ایلول پیوسته، در کمیته منطقه قلعه‌دیزه پیشمرگه شده، سال ١٩٦٣ به گردان یک نیروی کاوه منتقل شده که ابتدا ابراهیم افندی و سپس عزیز قاضی فرمانده آن بوده، از سال ١٩٦٧ تا سال ١٩٧٠ در شاخه سه نورالدینی‌ها بوده و در جنگ‌های کیوه‌رش، آسوس، دربند رانیه، دوازده بانوان، سیپه‌رو و پیمالکی شرکت کرده است.

پس از توافقنامه ١١ مارس سال ١٩٧٠، در گردان یک بوده، سال ١٩٧٤ و پس از آغاز جنگ توسط دولت عراق علیه کردها، نامبرده از شاخه نورالدینی‌ها به نیروی رزگاری منتقل شده و در گردان ٦ خدمت کرده که عزالدین قره‌محمد فرمانده آن بوده، سپس در همان گردان به درجه سرپل رسیده، در جنگ‌های ازمر، قزلر و دره هناره شرکت کرده است.

سال ١٩٧٦ به نیروی پیشمرگه انقلاب گولان پیوسته، به عنوان دسته سیار در منطقه قلعه‌دیزه، پشدر، هرک بیداوی در منطقه بادینان فعالیت انجام داده است. سال ١٩٧٨ در حکاری در جنگ گلی بازی شرکت کرده است. پس از جنگ بازی به دزه مرگور در شرق کردستان بازگشته، در همان سال پیشمرگه‌های اتحادیه میهنی در منطقه سردشت وی را دستگیر کرده و به مدت ١١ ماه در خری ناوزنگان زندانی‌اش کرده‌اند، سال ١٩٧٩ در کنگره نهم حزب شرکت کرده، پس از کنگره به شاخه ٢ حزب منتقل شده و در آنجا با دسته ضربت به منطقه خوشناویتی بازگشته است. سال ١٩٨٠ به کمیته منطقه قلعه‌دیزه منتقل شده و به عنوان کادر کمیته منطقه انتخاب شده و در آنجا سازمان شهیدان قلعه‌دیزه را تأسیس کرده، در ماه نوامبر همان سال، فقیه وسو باوزی در جنگ اول حاجی عمران شرکت کرده، سال ١٩٨٣ قاطع چهار تأسیس شده و نامبرده به عضویت قاطع درآمده، در سال ١٩٨٦ و پس از تقسیم نیروهای قاطع چهار بر کمیته منطقه قلعه‌دیزه و کمیته منطقه رانیه، سازمان شهیدان قلعه‌دیزه به قلعه‌دیزه منتقل شده و فقیه وسو باوزی به عنوان مسئول نظامی کمیته منطقه انتخاب شده و در همان سال در جنگ‌های اشکنی و گناوی شرکت کرده است.

سال ١٩٩١ در قیام جنوب کردستان، مسئول نیروی متحد جبهه کردستانی بوده و در قیام مردم شهر قلعه‌دیزه و رانیه شرکت کرده، سال ١٩٩٥ به شاخه ١١ رانیه و قلعه‌دیزه که مقر آن در شهر قصری بود منتقل شده و به عضویت شاخه درآمده، سال ١٩٩٦ به سپاه ١١ منتقل شده، سال ١٩٩٨ دوباره به شاخه ١١ که مقر آن در شقلاوه بود منتقل شده است.

سال ٢٠٠٠ به عنوان مسئول سازمان ایلول در رانیه و قلعه‌دیزه انتخاب شده و در همان زمان عضو سازمان عالی ایلول بوده، سال ٢٠٠٥ به سازمان عالی ایلول منتقل شده، سال ٢٠١٢ با درجه مدیرکل بازنشسته شده است. فقیه وسو باوزی در طول زندگی پیشمرگایتی دو بار مجروح شده است.

در ١٦ اوت ١٩٩٦ در جشن طلایی حزب دموکرات کردستان، به دلیل خدماتش توسط رئیس مسعود بارزانی مدال بارزانی نامیرا به وی اهدا شده است.

منبع:

١- آرشیو هیئت دایرةالمعارف حزب دموکرات کردستان.